Dưới áp lực từ giá dầu tăng và căng thẳng tài khóa, trái phiếu chính phủ Mỹ kỳ hạn dài bị bán tháo, lợi suất kỳ hạn 30 năm lên mức cao nhất gần 20 năm.

Theo ứng dụng tài chính Zhitong, lợi suất trái phiếu Kho bạc Hoa Kỳ nhìn chung tăng vào thứ Hai khi giá dầu quốc tế tăng trở lại, khiến các nhà đầu tư lo ngại về lạm phát tiếp tục ở mức cao, thâm hụt ngân sách Hoa Kỳ mở rộng và nguồn cung nợ chính phủ gia tăng. Trong đó, lợi suất trái phiếu Kho bạc kỳ hạn 30 năm đã tăng lên mức cao nhất kể từ năm 2007, với áp lực bán ra đối với trái phiếu dài hạn đặc biệt rõ rệt.

Tính đến thứ Hai, lợi suất trái phiếu Kho bạc kỳ hạn 30 năm tăng hơn 4 điểm cơ bản lên 5,311%, chạm mức cao nhất kể từ tháng 6 năm 2007; lợi suất trái phiếu Kho bạc kỳ hạn 10 năm, một tiêu chuẩn quan trọng cho chi phí tài chính như thế chấp và vay mua ô tô, tăng hơn 2 điểm cơ bản lên 4,724%; lợi suất trái phiếu Kho bạc kỳ hạn 2 năm, nhạy cảm hơn với kỳ vọng chính sách ngắn hạn của Fed, tăng hơn 1 điểm cơ bản lên 4,182%. Giá trái phiếu diễn biến ngược chiều với lợi suất.

Giá dầu tăng là một trong những yếu tố thúc đẩy lợi suất tăng trong ngày hôm đó. Thỏa thuận hòa bình kéo dài 60 ngày giữa Mỹ và Iran đã hết hạn vào thứ Hai, trong khi Iran được cho là đã loại trừ khả năng kéo dài thỏa thuận này. Một quan chức cấp cao của Iran cũng cho biết nếu các nỗ lực ngoại giao với Mỹ thất bại, Tehran sẽ có lập trường tấn công, làm dấy lên lo ngại một lần nữa về tình hình Trung Đông và rủi ro nguồn cung năng lượng trên thị trường.

Bị ảnh hưởng bởi điều này, hợp đồng tương lai dầu thô WTI của Mỹ tăng 2,6% vào thứ Hai, đóng cửa ở mức 84,50 đô la Mỹ/thùng; dầu Brent chuẩn quốc tế tăng 2,7%, đóng cửa ở mức 90,87 đô la Mỹ/thùng. Kể từ khi xung đột Trung Đông bùng nổ vài tháng trước, giá năng lượng liên tục ở mức cao, làm tăng thêm lo ngại về áp lực lạm phát trên thị trường, tuy nhiên dữ liệu lạm phát của Mỹ gần đây khá ôn hòa đã phần nào xoa dịu mối lo của nhà đầu tư.

Tuy nhiên, Barclays cho rằng, yếu tố chính đứng sau đà tăng lợi suất trái phiếu Mỹ gần đây có thể không phải là lạm phát, mà là thâm hụt ngân sách Hoa Kỳ, làn sóng phát hành trái phiếu doanh nghiệp quy mô lớn do cơn sốt đầu tư AI và cuộc cạnh tranh dòng tiền với trái phiếu Kho bạc Hoa Kỳ, cũng như việc nhà đầu tư đòi hỏi mức premium kỳ hạn cao hơn.

Anshul Pradhan, Trưởng bộ phận nghiên cứu lãi suất Hoa Kỳ của Barclays, chỉ ra rằng điều đáng chú ý không phải là các áp lực này, mà là hiện tại chúng đã đủ mạnh để đè bẹp tác động tích cực của một số dữ liệu kinh tế yếu đối với thị trường trái phiếu. Anh cho biết, trong tháng này đã có ba dữ liệu kinh tế độc lập về lý thuyết nên khiến lợi suất giảm, nhưng lợi suất trái phiếu kỳ hạn dài của Mỹ vẫn tiếp tục tăng.

Vào thứ Sáu tuần trước, doanh số bán lẻ tháng 7 của Hoa Kỳ bất ngờ giảm 0,6% so với tháng trước, chỉ số giá sản xuất (PPI) tháng 7 giữ ở mức không đổi so với tháng trước, cả hai đều cho thấy áp lực kinh tế và lạm phát đã dịu lại. Tuy nhiên, lợi suất trái phiếu Kho bạc Hoa Kỳ không những không giảm mà còn tiếp tục tăng, càng cho thấy kỳ vọng của nhà đầu tư về các vấn đề tài khóa và nguồn cung trái phiếu dài hạn đang gia tăng.

Tình trạng tài khóa của Hoa Kỳ cũng gây áp lực lên trái phiếu chính phủ dài hạn. Dữ liệu công bố từ Bộ Tài chính Hoa Kỳ tuần trước cho thấy, thâm hụt ngân sách liên bang tháng 7 đã lên đến mức cao nhất trong hơn 5 năm qua, với chi tiêu bảo hiểm y tế tăng và chi phí lãi suất nợ quốc gia khổng lồ là những nhân tố chính mở rộng thâm hụt. Lũy kế thâm hụt ngân sách từ đầu năm tài chính đến nay cũng đã vượt mức cùng kỳ năm ngoái.

Anthony Saglimbene, trưởng chiến lược thị trường tại Ameriprise, cho biết các nhà đầu tư ngày càng đánh giá trái phiếu chính phủ Mỹ từ góc độ tính bền vững tài khóa dài hạn, còn các yếu tố truyền thống như lạm phát, chính sách tiền tệ và tăng trưởng kinh tế hiện có ảnh hưởng tương đối yếu hơn đến lợi suất phần cuối đường cong.

Thị trường sẽ tiếp tục chú ý đến biên bản cuộc họp Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) tháng 7 được Fed công bố vào thứ Tư, để tìm thêm manh mối về hướng chính sách lãi suất trong tương lai. Vào ngày 29 tháng 7, Fed đã giữ nguyên mục tiêu phạm vi lãi suất quỹ liên bang ở mức 3,5%-3,75% trong lần thứ năm liên tiếp với tỷ lệ phiếu 9/3 tán thành.

Vào thời điểm đó, chủ tịch Fed Cleveland Mester, chủ tịch Fed Minneapolis Kashkari và chủ tịch Fed Dallas Logan đều bỏ phiếu phản đối, đồng thuận tăng lãi suất thêm 25 điểm cơ bản. Trong bối cảnh dữ liệu lạm phát gần đây giảm nhiệt nhưng lợi suất trái phiếu dài hạn Hoa Kỳ tiếp tục tăng, việc Fed có cần tiếp tục thắt chặt chính sách tiền tệ hay không sẽ tiếp tục là chủ đề được thị trường theo sát.