Các “ông lớn” công nghệ liên tục phá vỡ kỷ lục huy động vốn, lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 30 năm đạt mức cao nhất trong gần 20 năm! Chu kỳ siêu AI bước vào giai đoạn mới “vốn chính là sức mạnh tính toán”

Theo ứng dụng tài chính thông minh Zhihui, quy mô phát hành trái phiếu đầu tư cấp cao tại Mỹ đã liên tiếp phá kỷ lục hàng tháng trong ba tháng liên tiếp, cho thấy thị trường trái phiếu có xếp hạng cao của Mỹ đang tiếp tục tốc độ phát hành nhanh nhất từ trước tới nay, trong bối cảnh chi tiêu xây dựng cơ sở hạ tầng sức mạnh tính toán AI thúc đẩy các doanh nghiệp phát hành nợ quy mô lớn. Khi Alphabet (công ty mẹ của Google), cũng như Amazon, Meta và các "ông lớn AI Hyperscaler" khác phát hành trái phiếu quy mô kỷ lục, làn sóng đầu tư AI chưa từng có đã tạo ra một bước chuyển đổi quan trọng về mô hình tài trợ: từ "các ông lớn công nghệ sử dụng dòng tiền tự do mạnh mẽ để xây dựng AI" chuyển sang giai đoạn "thị trường vốn toàn cầu cùng nhau tài trợ cho các siêu nhà máy AI của các ông lớn công nghệ". Tuy nhiên, làn sóng tài trợ AI này cũng đang thúc đẩy lợi suất trái phiếu Mỹ dài hạn 10 năm, thậm chí 30 năm, tiếp tục tăng cao.

Theo số liệu thống kê mới nhất tổng hợp từ Bloomberg News, tính đến thứ Hai tuần này, quy mô cung cấp trái phiếu xếp hạng cao tại Mỹ trong tháng 8 đã đạt 145,2 tỷ USD, vượt qua kỷ lục hàng tháng 136 tỷ USD được thiết lập vào tháng 8 năm 2020. Đầu năm nay, các tháng 1, 6 và 7 đều lập kỷ lục phát hành trái phiếu cao nhất lịch sử cho từng tháng, ngoài ra còn có 3 tháng ghi nhận quy mô phát hành trái phiếu doanh nghiệp xếp hạng cao bận rộn thứ nhì lịch sử của từng tháng đó.

Ở góc độ vĩ mô hơn, các AI Hyperscaler như Alphabet, Amazon, Meta từ đầu năm đến nay đã phát hành gần 220 tỷ USD trái phiếu, gấp hơn hai lần so với toàn bộ năm 2025 là 108 tỷ USD; dựa trên dữ liệu hiện có thể so sánh, có thể gọi đây là "mức cao lịch sử cùng kì hoặc tốc độ phát hành kỷ lục cùng kỳ".

Đáng chú ý là chính năm 2025 cũng đã cao hơn giá trị bình thường lịch sử rất nhiều — dữ liệu từ Bank of America cho thấy, 5 AI Hyperscaler lớn nhất sẽ phát hành tổng cộng 121 tỷ USD trái phiếu công ty Mỹ trong cả năm 2025, trong khi quy mô trung bình năm 2020-2024 chỉ khoảng 28 tỷ USD. Nói cách khác, chỉ trong 8 tháng đầu năm 2026, quy mô phát hành đã vượt xa bất kỳ năm trọn vẹn bình thường trước đó; vì vậy, về tốc độ phát hành và quy mô cộng dồn, đây là chu kỳ tài trợ nợ AI cao nhất cùng kỳ lịch sử, đồng thời là chưa từng có tiền lệ.

Thêm vào đó, "ông lớn" tài chính Phố Wall Morgan Stanley dự báo quy mô tài trợ nợ liên quan đến AI toàn cầu có thể chạm ngưỡng 570 tỷ USD vào năm 2026. Những con số này vừa củng cố tính chắc chắn của vốn đầu tư hạ tầng AI, vừa đồng nghĩa với suất chi phí vốn, lợi suất trái phiếu Mỹ kỳ hạn 10 năm trở lên và ROIC sẽ trở thành những phép thử áp lực cốt lõi cho chu kỳ tăng trưởng AI giai đoạn tiếp theo.

Từ Alphabet đến AMD, làn sóng "đốt tiền" AI bùng nổ thị trường tín dụng! Cuộc chạy đua vũ trang AI đẩy thị trường trái phiếu trở thành "cỗ máy tạo kỷ lục"

Làn sóng phát hành trái phiếu đã khiến nhà đầu tư ngày càng kén chọn hơn khi quyết định mua loại trái phiếu nào và ở mức giá nào. Tuần trước, điều này thể hiện đặc biệt rõ rệt: tỷ lệ đơn đăng ký mua sơ cấp bị rút lại tăng mạnh. Tuy vậy, điều này không ngăn được các doanh nghiệp tiếp tục tiến vào thị trường nợ để huy động vốn, với 9,1 tỷ USD trái phiếu lên kế hoạch phát hành vào thứ Hai. Trong ngày có tổng cộng 12 thương vụ, trong đó 2 thương vụ đến từ các quỹ tín dụng tư nhân.

Như hình trên cho thấy, phát hành trái phiếu xếp hạng cao lại tiếp tục lập kỷ lục tháng—tháng 8 trở thành tháng thứ 4 trong năm nay ghi nhận mức cao lịch sử mới.

Quy mô phát hành tháng này chủ yếu do Alphabet Inc. (công ty mẹ Google) dẫn đầu với đợt phát hành 25 tỷ USD. Đây là thương vụ thứ 8 trong năm có quy mô đạt hoặc vượt 25 tỷ USD, và dữ liệu cho thấy, cả 8 thương vụ này đều đến từ các công ty công nghệ. Nhiều đợt phát hành nữa cũng sắp sửa diễn ra. Gần đây, JPMorgan đã nâng dự báo quy mô phát hành trái phiếu đô la của các doanh nghiệp công nghệ, truyền thông và viễn thông (TMT) trong năm 2026 lên khoảng 20%, tương đương 540 tỷ USD.

Tính sơ bộ theo các số liệu được truyền thông công bố gần đây, Alphabet đã huy động được 31,51 tỷ USD qua các thị trường USD, GBP và CHF vào tháng 2 năm nay, đến tháng 5 phát hành thêm 9 tỷ EUR (khoảng 10,6 tỷ USD) + 8,5 tỷ CAD (khoảng 6,2 tỷ USD) + 576,5 tỷ JPY (khoảng 3,6 tỷ USD), đến tháng 8 lại hoàn thành thêm 25 tỷ USD trái phiếu, tức là trước khi tính đến đợt phát hành trái phiếu AUD dự kiến thì tổng tài trợ trái phiếu quốc tế năm 2026 đã đạt khoảng 76,9 tỷ USD; động thái mới nhất của Alphabet cho thấy công ty chuẩn bị lần đầu tiên phát hành trái phiếu doanh nghiệp bằng đô la Australia với kỳ hạn tối đa 20 năm.

Tháng 8 còn có thương vụ phát hành 10 tỷ USD trái phiếu tài trợ thâu tóm của ông lớn y tế Mỹ AbbVie Inc., cùng với thương vụ phát hành 6,75 tỷ USD của ông lớn tài chính HSBC Holdings Plc.. Tuần trước, Nvidia bị cạnh tranh mạnh mẽ từ một đối thủ hàng đầu khác trong lĩnh vực chip AI—hãng chip AI và PC hàng đầu AMD đã huy động được 4,75 tỷ USD, lập kỷ lục phát hành trái phiếu đô la lớn nhất trong lịch sử của hãng.

Thị trường vốn nợ thường trở nên sôi động sau đầu tháng 9, đặc biệt sau kỳ nghỉ Lễ Lao Động của Mỹ. Từ đầu năm đến nay, quy mô cung ứng trái phiếu đã đạt 1,46 nghìn tỷ USD, cao hơn 8,5% so với cùng kỳ năm 2020; năm đó, làn sóng phát hành trái phiếu do đại dịch thúc đẩy đã lập kỷ lục cả năm. Hoạt động huy động nợ toàn cầu năm 2026 cũng tăng nhiệt mạnh mẽ, quy mô bán trái phiếu hợp vốn công khai đã đạt 5 nghìn tỷ USD với tốc độ chưa từng có trong lịch sử.

Làn sóng phát hành trái phiếu từ các ông lớn công nghệ va vào thâm hụt ngân sách liên bang Mỹ ngày càng phình to, lợi suất trái phiếu Mỹ 30 năm đạt đỉnh cao nhất kể từ năm 2007

Như nội dung trên đã đề cập, làn sóng đầu tư AI chưa từng có đã tạo ra một bước chuyển đổi tài trợ cực kỳ quan trọng: từ "ông lớn công nghệ dùng dòng tiền tự do xây dựng AI" sang "thị trường vốn toàn cầu cùng tài trợ cho các nhà máy AI".

Dữ liệu tổng hợp của Bloomberg News chỉ ra, riêng tháng 8, phát hành trái phiếu cấp đầu tư tại Mỹ đã đạt 145,2 tỷ USD, phá kỷ lục quý cùng tháng. Những dữ liệu mới nhất này vừa xác nhận nhu cầu sức mạnh tính toán AI và tính chắc chắn của chi tiêu vốn, vừa cho thấy AI đã "nâng tầm" từ chủ đề trên thị trường cổ phiếu thành một chu kỳ vĩ mô đủ sức thay đổi mức giá vốn thị trường tín dụng toàn cầu.

Điều thực sự cần phải chú ý là làn sóng tài trợ AI này đang tạo ra một "phản lực nội sinh"—"Sự bùng nổ đào tạo/suy luận AI càng cần nhiều vốn, thì vốn có thể càng đắt." Ngày 17 tháng 8, lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ kỳ hạn 30 năm lên tới 5,3103%, mức cao nhất kể từ năm 2007; lực đẩy cốt lõi phía sau không chỉ có khoản thâm hụt ngân sách liên bang Mỹ khoảng 1,9 nghìn tỷ USD (chiếm gần 6% GDP) cùng rủi ro năng lượng/lạm phát, mà còn là lượng lớn lâu dài trái phiếu doanh nghiệp do các doanh nghiệp AI phát hành tạo ra nguồn cung kỳ hạn dài (Duration Supply); lợi suất thực trái phiếu Mỹ 30 năm cũng tiệm cận mốc 3%—cao nhất khoảng 18 năm.

Cơ chế kinh tế thì rất trực tiếp: Bộ Tài chính Mỹ cùng Alphabet, Amazon, Meta... đồng thời tranh giành vốn toàn cầu dài hạn — nhà đầu tư đòi "phí bảo hiểm kỳ hạn" (Term Premium) và lợi nhuận thực cao hơn — lãi suất phi rủi ro kỳ hạn dài tăng — chi phí vốn bình quân doanh nghiệp (WACC) tăng — ngưỡng tối thiểu hoàn vốn cho trung tâm dữ liệu AI/cụm GPU cũng như hạ tầng điện – mạng bị đẩy cao. Gã khổng lồ quản lý tài sản BlackRock ở Phố Wall gọi hiện tượng này là "cuộc cạnh tranh/vốn khan hiếm" (Capital Scarcity) hiếm thấy trong nhiều năm trở lại đây. Do đó, chi tiêu vốn AI vừa thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và đơn đặt hàng bán dẫn, vừa có thể thông qua nguồn cung trái phiếu đẩy tỷ lệ chiết khấu toàn hệ thống tài chính lên — đây chính là "vòng phản hồi" vĩ mô đáng quan tâm nhất trong siêu chu kỳ AI hiện tại.

Nhưng điều này không có nghĩa chu kỳ đầu tư AI sắp kết thúc bởi lãi suất cao hơn, ngược lại, giai đoạn tiếp theo sẽ chứng kiến sự "phân tầng rõ rệt về năng lực tài trợ." Những Hyperscaler hàng đầu như Alphabet có thể huy động trên nhiều thị trường tiền tệ như USD, EUR, GBP, CHF, CAD, JPY thậm chí cả AUD, cho thấy nhà đầu tư trái phiếu toàn cầu vẫn sẵn sàng hỗ trợ vốn dài hạn cho hạ tầng AI của họ; riêng đợt phát hành 20 tỷ USD trái phiếu vào tháng 2 của Alphabet từng thu hút tới hơn 100 tỷ USD đơn đặt hàng, chứng tỏ chủ thể tín dụng hàng đầu vẫn có sức mạnh vốn cực lớn. Hơn nữa, lợi nhuận doanh nghiệp và nhu cầu đám mây AI gần đây đã giúp thị trường bớt lo ngại về tỷ suất sinh lợi AI — các tổ chức tài chính Phố Wall dường như đã chuyển từ "lo chi tiêu vốn AI quá lớn chăng?" sang tìm kiếm "ai có thể liên tục biến CapEx thành lãi mạnh".

Vì vậy, điểm phân tách thực sự cho chi tiêu vốn AI trong tương lai không còn là "ai có tham vọng chi nhiều tiền cho AI nhất", mà là ai có chi phí tài trợ thấp nhất + dòng tiền kinh doanh mạnh nhất + tỷ lệ cho thuê/bán GPU cao nhất + năng lực kiếm tiền rõ ràng nhất từ AI: các nền tảng đám mây như Microsoft, Alphabet, Amazon với bảng cân đối kế toán vững mạnh có thể tiếp tục củng cố ưu thế, còn các doanh nghiệp công nghệ hạ tầng AI phụ thuộc nhiều vào huy động vốn bên ngoài, tập khách hàng tập trung và dòng tiền tự do âm kéo dài sẽ là những bên đầu tiên cảm nhận áp lực lãi suất dài hạn trên 5%.

Làn sóng đầu tư AI hiện nay thích hợp hơn khi được gọi là "bài kiểm tra áp lực chi phí vốn của siêu chu kỳ AI", chứ không phải tín hiệu vỡ bong bóng AI. Về góc độ ngắn hạn, phát hành trái phiếu kỷ lục giúp đảm bảo nguồn vốn cho các đơn hàng trung tâm dữ liệu, GPU/ASIC, vật tư lưu trữ như HBM/DRAM/NAND, liên kết quang, điện năng và hệ thống làm mát lỏng, tích trữ… tiếp tục củng cố triển vọng ngành AI sức mạnh tính toán.

Còn về trung và dài hạn, cần lưu tâm "chuỗi phản hồi nguy hiểm": "CapEx AI tăng—phát hành trái phiếu AI tăng—lợi suất thực và phí bảo hiểm kỳ hạn tăng—chiết khấu và chi phí vốn doanh nghiệp công nghệ tăng—thị trường đòi hỏi ROIC cao hơn—các dự án AI biên bị loại bỏ. Một số nhà phân tích còn chỉ ra, lợi suất thực có thể tiếp tục tăng, cho tới khi chi phí tài trợ cao thực sự kiềm chế vay mượn và nhu cầu tài sản rủi ro. Nói cách khác, kẻ thù lớn nhất của siêu chu kỳ AI ở giai đoạn kế tiếp có thể không còn là 'thiếu nhu cầu AI', mà lại là cần quá nhiều sức mạnh tính toán đến mức chính nó bắt đầu cạnh tranh vốn toàn cầu với chính phủ Mỹ — và cuối cùng đẩy giá vốn thị trường lên quá cao.