Khi giá vàng chiến đấu ở mức 4000 USD, Fidelity International tuyên bố: "Nếu kỷ luật tài khóa không quay trở lại, thị trường bò vàng sẽ không kết thúc", đang chọn thời điểm để tái gia tăng phân bổ.

Theo ứng dụng kinh tế tài chính Zhì Tōng Finance, trong bối cảnh Hoa Kỳ tiến hành vòng tấn công quân sự mới nhằm vào Iran và giá dầu quốc tế liên tục leo thang, thị trường vàng đang diễn ra cuộc đấu giá quyết liệt quanh ngưỡng tâm lý 4000 USD/ounce. Một mặt, các tổ chức lớn như Fidelity International dựa trên sự thiếu kỷ luật tài khóa và việc các ngân hàng trung ương tiếp tục mua vàng, lên kế hoạch tăng tỷ trọng vàng trở lại; mặt khác, lạm phát do giá năng lượng tăng cao cùng lo ngại nâng lãi suất lại gây áp lực dai dẳng lên tài sản không sinh lãi như vàng.

Điều này khiến các thành viên thị trường rơi vào thế tiến thoái lưỡng nan: nỗi lo lạm phát hay tăng trưởng kinh tế chậm lại, rốt cuộc ai sẽ là câu chuyện vĩ mô cốt lõi chi phối giá vàng trong nửa cuối năm nay.

Căng thẳng địa chính trị quay lại, giá vàng phục hồi ngắn ngủi

Dữ liệu mới nhất cho thấy, giá vàng đã giảm 0,9% trong phiên thứ Năm, lùi về gần 4025 USD/ounce, xóa sạch đà tăng trước đó nhờ dữ liệu lạm phát Hoa Kỳ hạ nhiệt.

Yếu tố kích hoạt đợt giảm là tình hình Trung Đông tiếp tục leo thang — Mỹ vừa hoàn thành vòng tấn công mới nhất vào Iran, Tổng thống Trump tuyên bố sẽ tăng cường không kích cho đến khi Iran ngừng các hành động tấn công tại eo biển Hormuz và đồng ý mở lại tuyến đường thủy. Thỏa thuận hòa bình tạm thời ký tháng trước về cơ bản đã đổ vỡ, giá dầu Brent theo đó mở rộng đà tăng lên gần 85 USD/thùng, giá các sản phẩm dầu mỏ như dầu diesel, xăng và nhiên liệu hàng không cũng bật lên tương đương 160 USD/thùng.

Trước đó, được hỗ trợ bởi chỉ số giá tiêu dùng và giá nhà sản xuất Mỹ tăng thấp hơn kỳ vọng, giá vàng từng bứt phá gần 100 USD, lấy lại mốc 4100 USD/ounce. Thời điểm đó các nhà giao dịch nhanh chóng cắt giảm đặt cược Fed sẽ thắt chặt chính sách trong thời gian tới. Tuy nhiên, giá dầu bật tăng và vòng tấn công mới của Mỹ vào Iran lại nhanh chóng làm dấy lên lo ngại rằng chi phí năng lượng cao có thể truyền dẫn lạm phát trở lại, dẫn đến kỳ vọng chính sách tiền tệ bị siết thêm, giá vàng theo đó điều chỉnh, quay lại vùng biến động rộng đã hình thành nhiều tuần qua.

Xét trên khung thời gian dài hơn, kể từ cuối tháng 1 năm nay sau khi đảo chiều từ mức cao lịch sử gần 5600 USD/ounce, vàng đến nay vẫn ở trong kênh điều chỉnh mạnh. Quý II, giá vàng giảm tổng cộng 14%, ghi nhận quý tồi tệ nhất kể từ năm 2013. Từ đầu năm đến nay, giá vàng giảm khoảng 7%, nhưng vẫn cao hơn cùng kỳ năm ngoái khoảng 20%.

Lạm phát hay suy thoái? Logic thị trường rơi vào trạng thái “phân cực”

Giá vàng hiện khó xác lập xu hướng đơn phương, cốt lõi do mẫu thuẫn nội tại trong logic vĩ mô. Theo khung định giá truyền thống, giá dầu tăng sẽ thúc đẩy kỳ vọng lạm phát, qua đó hỗ trợ lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ và đồng đô la, khiến chi phí cơ hội nắm giữ vàng không sinh lãi tăng lên. Chuỗi truyền dẫn này đã được xác nhận hồi đầu tuần khi lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 2 năm leo lên đỉnh cao nhất hơn một năm qua.

Tuy nhiên, trưởng bộ phận chiến lược hàng hóa của Saxo Bank, ông Ole Hansen, cho rằng sự vững vàng của giá vàng quanh mốc 4000 USD phần nào cho thấy nhà đầu tư có lẽ không còn chỉ tập trung vào tác động lạm phát ngắn hạn do giá dầu tăng, mà quan tâm nhiều hơn đến hiệu ứng xói mòn tăng trưởng kinh tế về lâu dài. Giá năng lượng duy trì ở mức cao liên tục sẽ làm co hẹp chi tiêu tiêu dùng, ăn mòn biên lợi nhuận doanh nghiệp và kìm hãm đầu tư; nếu lo lắng suy thoái dần lấn át nỗi sợ lạm phát, giá trị phòng thủ của vàng sẽ quay lại làm lực lượng chủ đạo.

Ông Hansen nhận định: Hiện thị trường đang giằng co quyết liệt giữa hai chủ đề vĩ mô: một bên là lo lắng lạm phát, lợi suất trái phiếu cao và đồng đô la mạnh; bên còn lại là tăng trưởng kinh tế chậm lại, vấn đề nợ tài khóa và rủi ro mất giá tiền tệ. Trước khi cục diện rõ ràng, nhiều khả năng giá vàng sẽ tiếp tục dao động trong vùng 3950 USD đến 4200 USD. Nếu giá vàng bứt qua 4200 USD một cách bền vững sẽ đánh dấu việc thị trường vượt khỏi logic lạm phát, chuyển sang tập trung vào tác động kinh tế rộng hơn từ cú sốc năng lượng; ngược lại, thủng rõ mốc 3950 USD sẽ báo hiệu lạm phát và kỳ vọng thắt chặt lại kiểm soát hoàn toàn thị trường.

Nội bộ Fed bất đồng càng khiến bất định trên thị trường sâu sắc. Chủ tịch Fed Kevin Walsh khi điều trần Quốc hội tái khẳng định cam kết đưa giá cả trở lại ổn định và cho biết lãi suất vẫn là một công cụ kiềm chế lạm phát, song cũng nhấn mạnh sẽ giữ thái độ kiên nhẫn. Ông còn bác bỏ quan điểm đầu tư trí tuệ nhân tạo (AI) bùng nổ sẽ làm lạm phát nóng lên và nhiều lần khẳng định tính độc lập của mình.

Tuy nhiên, các nhà hoạch định chính sách khác lại phát tín hiệu không đồng nhất: Ủy viên Lisa Cook khẳng định “nếu không sớm thấy lạm phát giảm mạnh, sẵn sàng ra tay”, còn Chủ tịch Fed New York John Williams lại nhận định mặt bằng lãi suất hiện tại đã “ở vị thế tốt để đạt mục tiêu”. Bức tranh “diều hâu – bồ câu” đan xen này khiến thị trường kim loại quý trở nên hết sức nhạy cảm với dữ liệu kinh tế sắp công bố và biến động giá năng lượng.

Fidelity: Lý do dài hạn vẫn tích cực, sẽ chọn thời điểm tăng tỷ trọng trở lại

Bên ngoài dao động ngắn hạn và trạng thái tâm lý thất thường, một số nhà đầu tư tổ chức dài hạn lại lên kế hoạch phân bổ dựa trên cái nhìn chu kỳ dài. Quản lý quỹ đa tài sản của Fidelity International, Ian Samson mới đây tiết lộ Fidelity có kế hoạch quay lại vị thế quá mua vàng, vấn đề duy nhất là chọn thời điểm phù hợp.

Samson trong khoảng tháng 1-2 năm nay, tức trước và sau khi chu kỳ tăng giá nhiều năm của vàng đột ngột kết thúc, đã giảm tỷ trọng vàng trong danh mục đa tài sản về mức trung tính. Nhìn lại chuỗi giảm giá vừa qua, vàng bắt đầu lao dốc từ cuối tháng 1, mất mốc đỉnh lịch sử gần 5600 USD và gia tốc giảm khi chiến sự Trung Đông bùng phát trong tháng 2.

“Từ góc độ chiến thuật, hiện tại thị trường vàng có yếu tố tăng giá và giảm giá giằng co tương đối cân bằng,” Samson nhận định, ông dự báo đến cuối năm nay, giá vàng sẽ nhích nhẹ lên so với hiện tại, còn một đợt tăng giá thực sự mạnh có thể phải chờ tới 2027. Theo ông, lý do duy nhất đủ sức làm lung lay xu hướng bò vàng dài hạn là: “Chúng ta quay về thế giới nơi chính phủ các nước khôi phục kỷ luật tài khóa, ngân hàng trung ương quyết tâm dập tắt lạm phát. Nhưng tôi không nghĩ vĩ mô hiện ở trạng thái như vậy.”

Ngòai tình hình tài khóa và tiền tệ vĩ mô, Samson cũng theo dõi sát diễn biến giá dầu, quyết định lãi suất Fed cũng như khả năng vàng tích lũy, duy trì động lực. Về kỹ thuật, nếu đường trung bình động 50 ngày cắt lên các chỉ báo dài hạn, hoặc giá phá lên trên 4300 USD/ounce, sẽ là tín hiệu ban đầu cần chú ý cho xu hướng tăng.

Lực mua từ các định chế chính thức lại là trụ đỡ vững chắc cho vùng trung tâm giá vàng dài hạn. Khảo sát do World Gold Council phối hợp với YouGov mới công bố cho thấy số ngân hàng trung ương dự định tăng tỷ trọng vàng trong năm nay đạt mức cao kỷ lục. Samson thẳng thắn: “Nếu có những nhà đầu tư quy mô lớn, chiến lược như vậy, giá vàng gần như chắc chắn sẽ được nâng lên.”

Nhận định này cũng phù hợp với biến động vị thế trên thị trường ETF — theo quan sát của Saxo Bank, sau một đợt cắt giảm vị thế lớn trước đó, lượng nắm giữ vàng của ETF hiện gần như đã ổn định, cho thấy giai đoạn bán tháo quyết liệt đã khép lại, dù dòng tiền đầu cơ mới vẫn chưa xuất hiện quy mô lớn.