Ở nửa sau của kỷ nguyên AI, người chiến thắng lớn nhất vẫn là TSMC?

Tác giả | Cứng AI

     Biên tập | Cứng AI

Khi các ông lớn công nghệ tranh nhau mua chip AI, năng lực sản xuất tiên tiến toàn cầu ngày càng căng thẳng, vị thế trung tâm hưởng lợi của TSMC trong cuộc đua này càng vững chắc hơn – trong khi mức định giá cổ phiếu lại không hề đắt đỏ.

Microsoft, Meta, Alphabet và Amazon năm nay có kế hoạch chi tiêu vốn lên tới 725 tỷ USD, phần lớn trong số đó được đầu tư vào chip AI. Nhu cầu khổng lồ ấy trực tiếp có lợi cho các nhà sản xuất chip, đặc biệt là TSMC – người dẫn đầu gia công bán dẫn toàn cầu. Biên lợi nhuận gộp quý I của TSMC đã tăng từ khoảng 59% của năm ngoái lên khoảng 66%, với chi tiêu vốn năm nay dự kiến gần chạm ngưỡng trên của vùng 52 đến 56 tỷ USD.

Tổng giám đốc TSMC C.C. Wei đã phát biểu tháng trước rằng ông “đầy tự tin” về việc tăng trưởng doanh thu năm nay sẽ vượt 30%. Trong khi đó, cam kết mua chip của Nvidia với TSMC cũng tăng vọt từ 16 tỷ USD cách đây hai năm lên hơn 95 tỷ USD vào quý tài chính mới nhất kết thúc tháng 1/2024, cho thấy nhu cầu vô cùng mạnh mẽ từ khách hàng với năng lực sản xuất của công ty.

Dù việc tăng tốc sản xuất hàng loạt N2 và chi phí xây dựng nhà máy tại Mỹ sẽ tạo áp lực biên lợi nhuận gộp trong ngắn hạn, nhưng đây là kế hoạch chủ động, không phải bất lợi mang tính cấu trúc. Giá cổ phiếu hiện tại của TSMC tương ứng với PE dự phóng vào khoảng 21 lần, thấp hơn mức trung bình khoảng 26 lần của các cổ phiếu trong chỉ số Philadelphia Semiconductor, khiến mức định giá càng hấp dẫn khi có nhiều lợi thế như hiện nay.

Mở rộng biên lợi nhuận gộp, vận hành tối đa là động lực chính

Thế mạnh cạnh tranh rõ ràng nhất của TSMC thể hiện qua tốc độ mở rộng biên lợi nhuận gộp nhanh chóng gần đây. Khi tốc độ tăng doanh số cao hơn tốc độ tăng chi phí, biên lợi nhuận gộp được kéo lên – điều này càng nổi trội khi nhà máy TSMC hoạt động gần như tối đa công suất, vì tỷ lệ sử dụng cao giúp chia sẻ hiệu quả chi phí cố định lớn của nhà máy chip.

TSMC không sản xuất chip nhớ, nhưng gần như độc quyền sản xuất tất cả các loại chip tiên tiến khác bao gồm chip AI dẫn đầu thị trường của Nvidia và chip smartphone của Apple.Nhu cầu mạnh mẽ khiến một số khách hàng bắt đầu đặt trước công suất, thậm chí trả trước hàng tỷ USD để đảm bảo nguồn cung chip. Tính đến quý tài chính mới nhất kết thúc tháng 1/2024, cam kết mua sắm của Nvidia đã vượt 95 tỷ USD, phần lớn trong số đó sẽ trả cho TSMC, trong khi hai năm trước con số này chỉ khoảng 16 tỷ USD.

Giám đốc tài chính Wendell Huang của TSMC đã nói với các nhà phân tích rằng biên lợi nhuận gộp của công ty sẽ thu hẹp đôi chút trong nửa cuối năm nay – nhưng lý do không đáng lo ngại. TSMC đang thúc đẩy sản xuất lớn công nghệ N2 mới nhất, giai đoạn mở rộng chi phí tăng theo tự nhiên, sau khi sản xuất ổn định chi phí sẽ lại giảm.

Một áp lực khác đến từ việc xây dựng nhà máy tại Mỹ. Nhà máy bán dẫn ở Mỹ có chi phí vận hành cao hơn Đài Loan, chắc chắn ảnh hưởng đến tỷ suất lợi nhuận chung. Tuy vậy, chiến lược của TSMC rất rõ ràng: mở rộng vị trí địa lý vừa là để phòng ngừa rủi ro địa chính trị với Trung Quốc, vừa xích lại gần hơn với các khách hàng Mỹ như Apple, Nvidia – những người muốn tăng tỷ lệ nhà cung ứng trong nước.

Xét trung và dài hạn, khi tiến trình sản xuất tiên tiến trở nên thành thục, tỷ suất lợi nhuận có khả năng phục hồi tăng trưởng trở lại. Việc TSMC mở rộng năng lực sản xuất tiến trình N3 tại Nhật và Mỹ cũng mang lại hỗ trợ thêm – tiến trình N3 sử dụng thiết bị sản xuất cũ với chi phí thấp hơn, vừa đáp ứng nhu cầu chip AI vừa cải thiện hiệu quả chi tiêu vốn.

Chi tiêu vốn lớn, nhưng tăng trưởng doanh thu còn nhanh hơn

Quy mô chi tiêu vốn năm nay gần chạm ngưỡng trên 56 tỷ USD có thể khiến một số nhà đầu tư lo lắng TSMC liệu có mở rộng quá mức. Trong ngành bán dẫn, việc tăng công suất quá mạnh thường dẫn tới “phản tác dụng” – khi nhu cầu suy giảm, nhà sản xuất chịu gánh nặng công suất dư thừa, đội chi phí.

Nhưng cho đến nay, TSMC chưa vượt quá giới hạn mở rộng hợp lý.C.C. Wei tháng trước đã khẳng định tăng trưởng doanh thu năm nay sẽ vượt 30%, cao hơn tốc độ tăng chi tiêu vốn, hàm ý quá trình mở rộng vẫn trong tầm kiểm soát. Động thái khách hàng đặt trước công suất, trả tiền trước cũng đảm bảo chắc chắn cho nguồn thu tương lai, khiến tăng trưởng doanh thu của TSMC gần như trở nên dự phóng chắc chắn.

Ở lĩnh vực tiến trình cao cấp, gần như không có đối thủ cạnh tranh thực sự với TSMC.Dù mảng foundry của Samsung đứng thứ hai toàn cầu, nhưng quy mô doanh thu chênh lệch rất xa TSMC.Intel và startup Rapidus (Nhật Bản) đang nỗ lực thâm nhập thị trường nhưng kết quả vẫn hạn chế. Dự án tiến trình tiên tiến Terafab của Elon Musk công bố gần đây với sự hợp tác của Intel được kỳ vọng sản xuất chip tiên tiến, tuy nhiên viễn cảnh này hiện chỉ là một kế hoạch cho tương lai xa.

Nhu cầu cao kết hợp vị thế gần như độc quyền giúp TSMC có quyền lực định giá mạnh mẽ. Khi khách hàng chuyển sang quy trình tiên tiến hơn, giá bán bình quân tăng sẽ tiếp tục thúc đẩy tăng trưởng doanh thu trong những năm tới. Tuy nhiên, ban lãnh đạo TSMC vẫn thận trọng với vấn đề này. C.C. Wei phát biểu tháng trước: “Chúng tôi sẽ không điều chỉnh giá mạnh, chỉ đảm bảo khách hàng thành công ở thị trường của họ.”

Dù sở hữu nhiều lợi thế, định giá của TSMC vẫn khá khiêm tốn.Giá cổ phiếu hiện tương ứng PE dự phóng khoảng 21 lần, thấp hơn mức trung bình 26 lần của chỉ số bán dẫn Philadelphia, và thấp hơn nhiều so với Intel hay AMD.