Bescent tuyên bố có thể tăng cường mua lại trái phiếu Mỹ, mỗi lần có thể vượt 4 tỷ đô, chiến tranh kinh tế với Iran có thể thay thế hành động quân sự.

Vào ngày thứ Năm (giờ miền Đông nước Mỹ), Bộ trưởng Tài chính Mỹ Bésent đã liên tục phát đi các tín hiệu chính sách, bao gồm từ thị trường trái phiếu Mỹ gần đây cho đến vấn đề Iran.

Trong bối cảnh lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ kỳ hạn dài tăng trở lại, Bésent cho biết quy mô mua lại trái phiếu kỳ hạn dài một lần của Bộ Tài chính có thể vượt quá 4 tỷ USD và nhấn mạnh Bộ Tài chính sở hữu “một bộ công cụ mạnh mẽ”.

Về vấn đề Iran, theo Đài truyền hình Trung ương Trung Quốc, Bésent tiết lộ sẽ tổ chức họp báo vào ngày 24/8, tức thứ Hai tuần tới, để trình bày chi tiết kế hoạch hành động của Mỹ đối với Iran. Bésent gợi ý rằng việc gia tăng áp lực kinh tế có thể trở thành biện pháp quan trọng để tránh phải khởi động lại hoạt động quân sự quy mô lớn. Đài truyền hình Trung ương Trung Quốc cho biết, ông nói: “Chúng tôi nắm giữ thông tin bất cân xứng, tôi không chắc tại sao vấn đề dầu mỏ lại là tâm điểm chú ý, nếu chúng tôi áp dụng áp lực kinh tế tối đa, điều đó đồng nghĩa với khả năng xảy ra xung đột quân sự quy mô lớn sẽ rất thấp.”

Bésent cũng cho biết, lợi suất trái phiếu Mỹ hiện tại không phản ánh đầy đủ nền tảng kinh tế Mỹ, đặc biệt là khả năng thanh khoản của trái phiếu kỳ hạn 30 năm “rất thiếu hụt”; đối với đồng USD, ông nhắc lại sẽ tiếp tục duy trì chính sách đồng USD mạnh. Về tài trợ doanh nghiệp, ông cho rằng kỳ vọng đầu tư AI đang khiến các doanh nghiệp phát hành trái phiếu gần như không nhạy cảm với lợi suất, và việc đầu tư doanh nghiệp cuối cùng sẽ thúc đẩy tăng trưởng năng suất.

Các phát biểu trên của Bésent diễn ra chỉ một ngày sau khi Bộ Tài chính Mỹ mở rộng quy mô mua lại trái phiếu dài hạn. Vào thứ Tư, Bộ Tài chính thông báo sẽ tăng ít nhất gấp đôi quy mô mua lại hỗ trợ thanh khoản đối với trái phiếu Mỹ kỳ hạn 10-20 năm và 20-30 năm, nâng giới hạn tối đa mỗi đợt từ 2 tỷ USD lên ít nhất 4 tỷ USD.

Bésent: Lợi suất dài hạn không phản ánh nền tảng, thanh khoản kỳ hạn 30 năm đặc biệt thiếu

Khi được hỏi liệu Bộ Tài chính có tiếp tục can thiệp vào thị trường trái phiếu Mỹ hay không, Bésent đã phát đi tín hiệu khá rõ ràng.

Ông cho biết, thị trường trái phiếu quốc gia hiện tại thuộc khu vực giao dịch trầm lắng, bộ công cụ của Bộ Tài chính tại thị trường trái phiếu rất đầy đủ, sở hữu một “bộ công cụ mạnh mẽ”.

Bésent đặc biệt nhấn mạnh thị trường có thể chưa chú ý đầy đủ đến các yếu tố nền tảng kinh tế Mỹ. Ông cho rằng lợi suất trái phiếu Mỹ hiện tại chưa thể hiện được các yếu tố cơ bản, thanh khoản trái phiếu Mỹ kỳ hạn 30 năm đặc biệt khan hiếm.

Về quy mô mua lại tối đa có thể mở rộng đến đâu, Bésent không đặt ra giới hạn rõ ràng, chỉ nói sẽ tùy thuộc điều kiện. Ông còn cho biết, bất kỳ biến động nào trong 24 giờ đều chỉ là nhiễu động, mục tiêu của Bộ Tài chính là cố gắng cân bằng lại thị trường yếu kém.

Điều này đồng nghĩa với việc sau khi Bộ Tài chính công bố mở rộng quy mô mua lại, Bésent không phát tín hiệu “dừng lại”, ngược lại còn duy trì khả năng hành động tiếp. Theo thông tin thị trường, Bésent thậm chí còn cho rằng quy mô mua lại mỗi lần có thể vượt quá con số 4 tỷ USD đã công bố trước đó.

Đồng thời, Bésent cho biết Mỹ có thể dựa vào phát triển kinh tế để giải quyết gánh nặng nợ. Nói cách khác, trong khi Bộ Tài chính thông qua thị trường để giảm áp lực tài trợ dài hạn, ông vẫn đặt trọng tâm cuối cùng cho vấn đề nợ công Mỹ vào tăng trưởng kinh tế và nâng cao năng suất.

Mua lại chỉ hỗ trợ được một ngày, lợi suất trái phiếu kỳ hạn 30 năm quay lại 5,26%

Bối cảnh của việc Bésent phát đi tín hiệu can thiệp tiếp là việc Bộ Tài chính bất ngờ mở rộng quy mô mua lại trái phiếu dài hạn vào thứ Tư.

Theo thông báo của Bộ Tài chính, kể từ ngày 9/9, quy mô mua lại hỗ trợ thanh khoản đối với trái phiếu Mỹ kỳ hạn 10-20 năm và 20-30 năm được tăng ít nhất gấp đôi, giới hạn tối đa mỗi đợt từ 2 tỷ USD trước đó lên ít nhất 4 tỷ USD. Động thái này nhằm mục tiêu cải thiện thanh khoản thị trường trái phiếu quốc gia dài hạn.

Sau khi thông tin được công bố, lợi suất trái phiếu Mỹ giảm đáng kể, thị trường trái phiếu toàn cầu cũng được tiếp sức ngắn hạn. Nhưng điều tích cực đó không kéo dài lâu.

Ngày thứ Năm, lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ kỳ hạn dài tăng trở lại, lợi suất trái phiếu Mỹ 30 năm tăng khoảng 7 điểm cơ bản lên 5,26%, quay lại mức trước khi Bộ Tài chính công bố mở rộng quy mô mua lại; lợi suất trái phiếu 10 năm cũng chạm 4,71%. Theo Reuters, việc mua lại của Bộ Tài chính chỉ giúp thị trường tạm lắng, nhưng thị trường vẫn lo ngại về thâm hụt ngân sách lớn của Mỹ, kỳ vọng lạm phát và áp lực cung trái phiếu kỳ hạn dài.

Điều này chứng tỏ thị trường vẫn còn nghi ngờ rõ rệt về việc Bộ Tài chính liệu có thể hạ thấp chi phí tài trợ dài hạn tới đâu.

Chuyên gia chiến lược tại TD Securities - Howard Du từng nhận định thị trường “không hoàn toàn tin tưởng” rằng Bésent sẽ thực sự kiểm soát được lợi suất dài hạn. Andrew Canobi, Giám đốc Bộ phận Thu nhập cố định tại Franklin Templeton, cho biết hiện tại có nhiều yếu tố cùng thúc đẩy lợi suất tăng và làm cho đường cong lợi suất dốc lên, bao gồm áp lực tài khóa tại các nền kinh tế phát triển lớn và lạm phát dai dẳng.

Vì vậy, dù việc mua lại của Bộ Tài chính có thể cải thiện một phần thanh khoản của trái phiếu dài hạn, thay đổi logic định giá của lợi suất dài hạn dựa trên nền tảng tài khóa và lạm phát lại không hề dễ dàng.

Huy động vốn ngắn hạn mua lại trái phiếu dài hạn, liệu QT phiên bản tài chính có hiệu quả?

Một quan tâm khác của thị trường đối với hoạt động mua lại của Bộ Tài chính là nguồn tiền lấy từ đâu.

Tuyên bố của Bộ Tài chính vào thứ Tư không giải thích rõ nguồn vốn cụ thể cho việc mở rộng hoạt động này. Trong việc điều tiết nhu cầu tài trợ, Bộ Tài chính thường linh động bằng cách phát hành tín phiếu kho bạc ngắn hạn dưới một năm.

Nếu trên thực tế Bộ Tài chính phát hành nhiều tín phiếu ngắn hạn hơn để lấy tiền mua lại trái phiếu dài hạn, thì thao tác đó có thể mang lại hiệu quả như một phiên bản “Operatión Twist” (QT) của Bộ Tài chính – tăng nợ ngắn hạn và giảm cung nợ dài hạn, thay đổi cấu trúc thời hạn trái phiếu quốc gia.

Financial Times từng dẫn phân tích của người trong ngành về khả năng này; Bloomberg cũng dẫn báo cáo của Deutsche Bank, gọi sự thay đổi này là “QT xuất hiện”.

Nhưng điều đó không có nghĩa là Bộ Tài chính đang thực hiện nới lỏng định lượng theo nghĩa truyền thống.

Khác với FED có thể tạo ra dự trữ ngân hàng trực tiếp, Bộ Tài chính không thể tạo ra tín phiếu mới từ không khí và dùng nó để thanh toán mua lại trái phiếu dài hạn. Nếu thông qua phát hành nợ ngắn hạn để cung cấp vốn mua lại, cuối cùng vẫn phải có nhà đầu tư mua các tín phiếu này.

Vì vậy, một số chuyên gia nhận định, thao tác này có thể không thúc đẩy nhu cầu thực tế về tài sản dài hạn. Bloomberg thậm chí cho rằng, dù quy mô mua lại có mở rộng hơn nữa, thì so với lượng nợ dài hạn khổng lồ và quy mô phát hành của Mỹ, nhu cầu thêm mới vẫn rất hạn chế, khó có thể thay đổi cán cân cung cầu trái phiếu Mỹ dài hạn một cách đơn lẻ.

Đây cũng là một trong những lý do khiến lợi suất dài hạn nhanh chóng tăng trở lại vào thứ Năm: Bộ Tài chính có thể ảnh hưởng cấu trúc thanh khoản của thị trường, nhưng chỉ dựa vào mua lại thì khó loại bỏ các yếu tố rủi ro như thâm hụt ngân sách, nguồn cung nợ và lạm phát.

Đầu tư AI khiến doanh nghiệp ít nhạy cảm với chi phí vốn, Bésent lạc quan với tăng trưởng năng suất

Ngoài nợ chính phủ, Bésent còn đề cập tới việc phát hành trái phiếu doanh nghiệp bùng nổ gần đây và tác động của đầu tư AI tới thị trường trái phiếu.

Ông cho biết, do các doanh nghiệp tin họ sẽ thu được lợi nhuận lớn từ đầu tư AI trong tương lai, nên ông nhận thấy các đợt phát hành trái phiếu gần đây của doanh nghiệp “gần như không còn nhạy cảm với lợi suất”.

Bésent nói, doanh nghiệp phát hành trái phiếu dài hạn rất thú vị, nếu ông là lãnh đạo doanh nghiệp, ông sẽ chú ý hơn tới phần giữa của đường cong lợi suất, gọi là “belly”.

Theo ông, việc đầu tư của doanh nghiệp cuối cùng sẽ thúc đẩy tăng trưởng năng suất, do đó hành vi huy động vốn hiện tại của nhiều công ty sẽ không thay đổi rõ rệt do lợi suất ngắn hạn biến động.

Nhận định này cũng phản ánh một áp lực khác mà thị trường trái phiếu hiện đang phải đối mặt: Hạ tầng AI cần rất nhiều vốn đầu tư, doanh nghiệp công nghệ và các doanh nghiệp trong chuỗi cung ứng liên tục huy động vốn bằng trái phiếu, làm tăng nguồn cung của thị trường tín dụng doanh nghiệp.

Nhưng Bésent chú ý nhiều hơn tới tiềm năng lợi ích kinh tế dài hạn từ đầu tư AI. Theo logic của ông, nếu đầu tư AI thực sự biến thành tăng trưởng năng suất và kinh tế, doanh nghiệp có thể bù đắp chi phí vốn hiện tại cao bằng tỷ suất lợi nhuận đầu tư cao hơn trong tương lai.

Bésent tái khẳng định chính sách đồng USD mạnh, cho biết USD đang trở lại mức của 2 tháng trước

Với đồng USD, tín hiệu mà Bésent đưa ra khá rõ ràng.

Ông cho biết đồng USD luôn rất ổn định. Hiện tại đồng USD đang trở về mức của hai tháng trước.

Đồng thời ông tái khẳng định Mỹ sẽ tiếp tục duy trì chính sách đồng USD mạnh.

Tuyên bố này được đưa ra sau khi Bộ Tài chính mở rộng quy mô mua lại trái phiếu dài hạn. Trước đó, thị trường từng lo ngại việc Bộ Tài chính can thiệp trực tiếp vào thị trường trái phiếu kỳ hạn dài có thể làm gia tăng lo ngại về sự can thiệp chính sách và rủi ro tài sản USD. Bloomberg cho biết một số nhà đầu tư thậm chí coi đồng USD là một “nạn nhân tiềm ẩn” của các biện pháp can thiệp vào thị trường trái phiếu lần này.

Nhưng rõ ràng Bésent muốn gửi tới thị trường thông điệp ngược lại: Việc thực hiện các thao tác trên thị trường của Bộ Tài chính không đồng nghĩa Mỹ từ bỏ chính sách đồng USD mạnh.

Chính quyền Trump chuyển hướng sang áp lực kinh tế, họp báo về Iran vào thứ Hai tới

Khi bàn về vấn đề Iran, Bésent lại phát đi một tín hiệu chính sách quan trọng khác.

Ông cho biết sẽ tổ chức họp báo vào thứ Hai tới để thảo luận về hành động của Mỹ đối với Iran, đồng thời nói Mỹ sẽ áp đặt các biện pháp trừng phạt “nghiêm ngặt nhất từ trước tới nay” với Iran.

Trước đó một ngày, Tổng thống Mỹ Trump đã tuyên bố Mỹ sẽ thực thi các hành động kinh tế “nghiêm ngặt nhất từ trước tới nay” với Iran. Hiện chính phủ Mỹ đang cố gắng tạo sức ép kinh tế, tài chính và thương mại mạnh hơn nữa để buộc Iran nhượng bộ.

Điều đáng chú ý nhất trong phát biểu mới nhất của Bésent là ông gợi ý song song với đẩy mạnh áp lực kinh tế, Mỹ có thể không cần triển khai lại hoạt động quân sự quy mô lớn.

“Nếu chúng ta áp dụng áp lực kinh tế tối đa, điều đó có nghĩa là khả năng xảy ra xung đột quân sự quy mô lớn sẽ thấp hơn nhiều.”

Nghĩa là, ở thời điểm hiện tại, công cụ gây áp lực của chính quyền Trump đối với Iran có thể đang dịch chuyển mạnh hơn từ quân sự sang trừng phạt kinh tế-tài chính.

Thông tấn xã Việt Nam dẫn phân tích từ truyền thông Mỹ chỉ ra, việc phát động “chiến tranh kinh tế” với Iran đối với Mỹ cũng không dễ dàng. Iran đã bị trừng phạt lâu dài, nên phần nào đã thích nghi; hơn nữa, vấn đề Iran còn gắn chặt với cung ứng năng lượng toàn cầu và an ninh giao vận tại eo biển Hormuz, do đó thắt chặt cấm vận kinh tế với Iran có thể đem lại các hệ lụy phức tạp ra bên ngoài.

Bésent công bố sẽ tiếp tục thông tin chi tiết về kế hoạch hành động vào thứ Hai tới, đồng nghĩa với việc thị trường có thể sớm nhận thêm các thông tin về phạm vi, mục tiêu và phương thức thực thi trừng phạt.

Giá dầu bất ngờ tăng khiến Bésent “không hiểu”, cho biết hành động của Mỹ sẽ kéo dầu giảm lại

Đáng chú ý là khi Mỹ chuẩn bị áp lực kinh tế hơn nữa lên Iran, bản thân Bésent lại tỏ ra bất ngờ với đà tăng của giá dầu ngày thứ Năm.

“Chúng tôi thấy giá dầu tăng mạnh hôm nay, tôi thực sự không hiểu lắm,” Bésent nói.

Ông đồng thời cho biết các hành động kinh tế sắp được công bố của Mỹ sẽ làm cho giá dầu “giảm trở lại nhanh hơn”.

Giá dầu đã trở thành biến số quan trọng mà các nhà hoạch định chính sách Mỹ phải đối mặt hiện nay. Giá dầu thô tăng không những sẽ làm tăng chi phí năng lượng của người tiêu dùng và doanh nghiệp Mỹ, mà còn có thể đẩy kỳ vọng lạm phát tăng trở lại, từ đó làm tăng lợi suất trái phiếu dài hạn của Mỹ.

Điều này liên quan trực tiếp đến nỗ lực ổn định thị trường trái phiếu Mỹ kỳ hạn dài hiện tại của Bésent: nếu tình hình Iran làm gia tăng rủi ro nguồn cung năng lượng, giá dầu và kỳ vọng lạm phát đi lên có thể triệt tiêu một phần tác động của hoạt động mua lại trái phiếu đối với lợi suất dài.

Vì vậy, một mặt Bésent nhấn mạnh Bộ Tài chính sở hữu một “bộ công cụ” đủ mạnh cho thị trường trái phiếu Mỹ, mặt khác lại cố gắng giảm rủi ro năng lượng liên quan tới Iran bằng biện pháp kinh tế, thể hiện sau cùng một logic chính sách nhất quán - giảm thiểu tối đa các cú sốc bên ngoài đối với chi phí tài trợ dài hạn của Mỹ.

Thực tế, thị trường đã phản hồi bước đầu bằng việc lợi suất trái phiếu Mỹ 30 năm tăng lại lên 5,26% trong ngày thứ Năm: các hoạt động thị trường của Bộ Tài chính có thể khiến tâm lý giao dịch ngắn hạn thay đổi nhanh chóng, nhưng để thực sự đảo chiều xu hướng lợi suất dài hạn, cuối cùng vẫn phụ thuộc vào các yếu tố cơ bản rộng lớn hơn như thâm hụt ngân sách, lạm phát, tăng trưởng kinh tế, giá năng lượng và cung cầu trái phiếu Mỹ.