“Huyền thoại chọn cổ phiếu” của phố Wall tiếp tục phai nhạt: Chỉ 13% vượt trội so với chỉ số trong mười năm qua

Dữ liệu một lần nữa chứng minh ánh hào quang của việc chọn cổ phiếu chủ động đang dần mờ nhạt. Trong mười năm qua, chỉ hơn 10% các quỹ cổ phiếu vốn hóa lớn quản lý chủ động tại Mỹ vượt qua được chỉ số tham chiếu — đây là kết quả từ dữ liệu mới nhất của Phố Wall.

Ngày 15 tháng 8, theo dữ liệu mới nhất của Morningstar, trong mười năm kết thúc vào ngày 30 tháng 6 năm nay, chỉ 13% các quỹ chủ động quản lý cổ phiếu vốn hóa lớn của Mỹ, sau khi trừ các khoản phí, đã vượt qua các quỹ bị động tham chiếu. Ngay cả trong một năm gần đây nhất, tỷ lệ vượt qua cũng chỉ có 27%, chưa đến ba phần mười.

Đồng thời, dòng vốn ròng vào ETF bị động chi phí thấp năm nay dự kiến lần đầu tiên vượt mốc 1 nghìn tỷ USD, thị phần của các quỹ chủ động tiếp tục bị thu hẹp.

Dòng vốn rút liên tục, quỹ chủ động rơi vào cảnh "chảy máu"

Phí của quỹ quản lý chủ động từng là nguồn lợi nhuận cốt lõi của ngành quản lý tài sản trong nhiều thập kỷ. Nhưng kể từ năm 2015, dòng vốn đã liên tục rút ròng hàng năm.

Matthew Bartolini, Giám đốc nghiên cứu khu vực Mỹ của State Street Global Advisors SPDR, thẳng thắn nhận xét: "Nếu bạn nhìn vào quỹ cổ phiếu chủ động, kể từ năm 2015, năm nào chúng cũng rút ròng. Đây là một xu hướng thất bại kéo dài — điều duy nhất có thể so sánh là đội New York Jets (NFL đã đứng cuối bảng lâu)."

Dòng chảy vốn đã có sự thay đổi cơ bản. Theo dữ liệu từ Investment Company Institute, tổng tài sản của các quỹ chỉ số đã lần đầu tiên ngang bằng với quỹ chủ động vào năm 2020, đến nay đã gần gấp đôi quỹ chủ động. Trong khi trước khủng hoảng tài chính năm 2007, quy mô tài sản của quỹ cổ phiếu chủ động vẫn lớn gấp hơn ba lần so với chiến lược bị động.

Phố Wall thúc đẩy "thời đại chọn cổ phiếu", nhưng dữ liệu lại phản bác

Dù kết quả kém, các thông điệp tiếp thị của Phố Wall vẫn không dừng lại.

Nhiều tổ chức gần đây đã mạnh mẽ đề xuất luận điểm đầu tư chủ động trong các bản nhận định thị trường: lãi suất cao đã chấm dứt thời đại "tiền rẻ nâng mọi con thuyền", làn sóng AI sẽ tạo ra những người thắng lớn và thua lớn, nên việc chọn cổ phiếu trở nên vô cùng quan trọng.

T. Rowe Price tuyên bố: "Điều kiện thị trường đã chuyển sang có lợi cho đầu tư chủ động." Janus Henderson cho rằng, AI đồng nghĩa với "việc lựa chọn cổ phiếu chủ động sẽ ngày càng quan trọng". Giám đốc điều hành Jefferies, Rich Handler, trong thư gửi khách hàng gần đây viết: "Nhà quản lý chủ động cuối cùng cũng có thể tham gia và hòa cùng những người kiếm lời từ đầu tư bị động."

Nhận định này không phải không có cơ sở. Năm nay, sự phân hóa giữa các cổ phiếu trên thị trường (tức là "mức độ phân tán") đã tăng lên mức cao nhất trong nhiều thập kỷ — về lý thuyết, đây chính là môi trường lý tưởng để chọn cổ phiếu chủ động đánh bại đầu tư chỉ số chi phí thấp.

Nhưng thực tế, S&P 500 và Nasdaq 100 đều theo tỷ trọng vốn hóa, nơi lợi nhuận vượt trội của một số công ty "ngôi sao" vẫn chi phối toàn thị trường. Theo dữ liệu của Dow Jones, mười cổ phiếu lớn nhất hiện nay chiếm hơn 40% tổng giá trị vốn hóa của chỉ số S&P 500, mức tập trung cao nhất kể từ những năm 1960.

Tập trung quá cao, nhà quản lý quỹ chủ động "không dám cá cược"

Cấu trúc chỉ số tập trung cao khiến nhà quản lý quỹ chủ động rơi vào tình thế tiến thoái lưỡng nan.

Holly Framsted, giám đốc sản phẩm của Capital Group — một trong những công ty quản lý quỹ chủ động lớn nhất thế giới, giải thích: "Mức độ tập trung như vậy thường bị coi là quá cực đoan đối với hầu hết các danh mục đầu tư. Cần nhận thức rằng, nếu bạn phán đoán sai hướng về chủ đề này, rủi ro sẽ rất lớn."

Bà cũng nhấn mạnh, nhà đầu tư khi so sánh kết quả giữa đầu tư chủ động và bị động nên đánh giá cả mức độ đa dạng hóa và rủi ro tổng thể của danh mục.

Nói cách khác, các nhà quản lý quỹ chủ động không phải không biết các ông lớn công nghệ đang tăng giá, mà là không dám tập trung đặt cược quá nhiều — vì nhỡ sai một bước thì cái giá phải trả sẽ rất lớn.

Trái phiếu là trường hợp ngoại lệ

Không phải chiến lược chủ động nào cũng có kết quả kém. Lĩnh vực trái phiếu là một điểm sáng rõ rệt.

Theo dữ liệu Morningstar, trong một năm qua, 66% các quỹ trái phiếu lõi trung hạn quản lý chủ động lớn nhất đã vượt qua chỉ số tham chiếu, và phần lớn các quỹ này đã duy trì thành tích này liên tiếp ba năm. Tốc độ tăng trưởng quỹ ETF thu nhập cố định chủ động cũng nhanh hơn quỹ thu nhập cố định bị động.

Bartolini của State Street gợi ý, nhà đầu tư xem xét quản lý chủ động nên hướng sự chú ý ngoài lĩnh vực cổ phiếu vốn hóa lớn: "Bạn có thể dùng ETF để tiếp cận beta thị trường cổ phiếu với chi phí và thuế rất thấp, sau đó dùng ngân sách đầu tư chủ động vào những lĩnh vực khác có nhiều cơ hội hơn, như trái phiếu cố định."