Tàu vũ trụ SpaceX Starship thực hiện chuyến bay thử đầu tiên sau khi IPO, triển khai vệ tinh Starlink trên quỹ đạo

Nguồn: Phát thanh Thị trường Toàn cầu

Sau khi hoàn thành đợt phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng đình đám, tàu vũ trụ khổng lồ Starship của SpaceX đã thực hiện chuyến bay thử nghiệm quy mô lớn đầu tiên, cất cánh thành công và đưa các vệ tinh Starlink thế hệ mới lên quỹ đạo.

Vào lúc 5h51 chiều thứ Sáu theo giờ địa phương, tên lửa siêu nặng gắn Starship đã được phóng lên từ bệ phóng của SpaceX tại miền Nam Texas.

Starship mang theo tầm nhìn phát triển cốt lõi của Elon Musk: mở rộng mạng lưới liên lạc vệ tinh Starlink, thực hiện các sứ mệnh đưa người lên Mặt trăng và du hành liên hành tinh xa hơn, xây dựng trung tâm dữ liệu trên quỹ đạo không gian. Tuy nhiên, quá trình phát triển của tên lửa này gặp nhiều trở ngại, nhiều lần xảy ra sự cố nổ, thiết bị trục trặc và tiến độ dự án liên tục bị trì hoãn.

Trước đây, nhiều lần thử nghiệm bị hoãn đã khiến các nhà đầu tư bán tháo cổ phiếu SpaceX, cho thấy sự nhạy cảm cao của nhà đầu tư đối với mô hình phát triển “thử nghiệm-bị lỗi-sửa chữa” của công ty. Trong phiên giao dịch thông thường trên thị trường chứng khoán Mỹ, cổ phiếu này đóng cửa giảm 3% vào thứ Sáu, giảm khoảng 25% trong vòng một tháng, thấp hơn đáng kể so với giá phát hành IPO là 135 USD.

Vào thứ Năm, truyền thông đưa tin SpaceX đang đặt cược tất cả vào dự án Starship: công ty đã ngừng nhận đặt chỗ phục vụ phóng riêng bằng Falcon của các nhà khai thác vệ tinh sau năm 2028. Dòng Falcon từ lâu đã là phương tiện phóng chủ lực của ngành công nghiệp vũ trụ toàn cầu.

Đây là lần thử nghiệm thứ 13 của Starship.

Trong giai đoạn phóng, cả 33 động cơ Raptor của tên lửa đẩy siêu nặng đều được kích hoạt, đẩy Starship vào không gian, cuối cùng đạt tốc độ bay gần quỹ đạo.

Khoảng 6 phút sau khi cất cánh, tên lửa đẩy hạ cánh xuống Vịnh Mexico theo kế hoạch, trung tâm kiểm soát dưới mặt đất reo hò vui mừng. So với lần thử nghiệm trước, hiệu suất của tên lửa đẩy đã được cải thiện đáng kể, lần trước động cơ bị quay ngoài kiểm soát và một động cơ ngừng hoạt động sớm.

Kỹ sư của SpaceX Nathan Komisariat cho biết: “Tên lửa đẩy siêu nặng một lần nữa được thu hồi hoàn hảo, hình ảnh thật ấn tượng.”

Nhiệm vụ lần này SpaceX không thử áp dụng công nghệ thu hồi bằng cách “bắt trên không bằng cánh tay cơ khí” đã thành công trong các chuyến bay thử nghiệm năm 2024, công nghệ này là chìa khóa quan trọng để tái sử dụng tên lửa một cách nhanh chóng.

Starship đã thả 20 vệ tinh Starlink trên quỹ đạo, các nhân viên tại hiện trường đồng thanh hô vang “Nước Mỹ muôn năm”. Lô vệ tinh này sẽ triển khai các tấm pin năng lượng mặt trời và được kết nối toàn cầu với mạng Starlink thông qua liên kết thông tin quang học bằng tia laser.

Sau khoảng 20 phút kể từ khi thả vệ tinh, chúng sẽ quay trở lại Trái Đất và bị thiêu rụi hoàn toàn trong bầu khí quyển.

Khoảng một giờ sau khi phóng, Starship sẽ lao xuống bề mặt Ấn Độ Dương theo kế hoạch.

Công ty của Musk thiết kế Starship là phương tiện vận chuyển hoàn toàn có khả năng tái sử dụng, đây là công nghệ mà các doanh nghiệp hàng không khác chưa thực hiện được. Cả tên lửa đẩy siêu nặng và Starship đều phải trở lại Trái Đất nguyên vẹn sau mỗi lần phóng để có thể thực hiện các nhiệm vụ tiếp theo; đến nay SpaceX đã đầu tư hơn 15 tỷ USD vào nghiên cứu và phát triển Starship.

Starship thế hệ thứ ba đã được tối ưu hóa đặc biệt cho khả năng tái sử dụng, Musk dự đoán SpaceX có khả năng đạt được tái sử dụng hoàn toàn đối với Starship trước cuối năm nay.

Cơ quan Hàng không và Vũ trụ Quốc gia Mỹ (NASA) đã ký hợp đồng Starship với SpaceX trị giá khoảng 4 tỷ USD, dự kiến sớm nhất vào năm 2028 sẽ sử dụng Starship đưa phi hành gia lên Mặt trăng. Để thực hiện nhiệm vụ này, SpaceX phải vượt qua các thách thức công nghệ tiếp nhiên liệu trên quỹ đạo, liên tiếp thực hiện thành công hàng chục lần phóng Starship ổn định, đồng thời đảm bảo an toàn cho các chuyến bay có người lái. Hiện tại, tàu này vẫn chưa hoàn thành bất kỳ chuyến bay trên quỹ đạo trọn vẹn nào, vì vậy các nhiệm vụ này có độ khó cực kỳ cao.