Ngoại trưởng Mỹ Rubio: Mỹ vẫn sẵn sàng đàm phán về vấn đề Iran

Theo ứng dụng tài chính thông minh, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cho biết hôm thứ Tư rằng Mỹ vẫn sẵn sàng giải quyết vấn đề Iran thông qua đàm phán, nhưng phía Tehran thiếu thiện chí đối thoại. Đồng thời, các cuộc xung đột leo thang đang làm gián đoạn hai tuyến đường vận chuyển năng lượng then chốt nhất toàn cầu.

Rubio đã phát biểu tại hội nghị ngoại trưởng các quốc gia Đông Nam Á. Trước đó một ngày, ba tàu chở dầu thô Saudi Arabia dự kiến ​​đi châu Á đã quay đầu tại Hồng Hải, được cho là nhằm đáp trả các mối đe dọa gần đây của nhóm vũ trang Houthi ở Yemen. Houthi kiểm soát các khu vực ven biển cửa ngõ Hồng Hải, ngày thứ Hai tuyên bố phong tỏa đường biển đối với Saudi, có thể mở ra một mặt trận chiến tranh mới. Kể từ ngày 28/2, khi Mỹ và Israel tấn công Iran, xung đột này đã khiến hàng nghìn người thiệt mạng tại khu vực Vịnh.

Trong bối cảnh Iran đe dọa phong tỏa eo biển Hormuz (con đường ra duy nhất của Vịnh Ba Tư), Hồng Hải đã trở thành tuyến thay thế chính cho việc Saudi xuất khẩu hàng triệu thùng dầu mỗi ngày.

Một quan chức cấp cao Iran hôm thứ Hai tiết lộ rằng Tehran đã nhận được đề xuất ngừng bắn 10 ngày từ bên trung gian, nhằm cứu vãn thỏa thuận ngưng bắn tạm thời ký giữa Mỹ và Iran tháng Sáu năm nay, thay thế cho thỏa thuận đạt được hồi tháng Tư. Một dấu hiệu khác cho thấy các nỗ lực ngoại giao chưa hoàn toàn đổ vỡ là Bộ trưởng Nội vụ Iran Iskandar Momeni đã thăm Islamabad, Pakistan, yêu cầu nước này tiếp tục vai trò trung gian.

Rubio cho biết Washington “luôn cam kết con đường ngoại giao”, nhưng nghi ngờ liệu Tehran có nghiêm túc với đàm phán. “Vấn đề hiện nay là họ không nghiêm túc với đàm phán. Nếu họ nghiêm túc, chúng tôi cũng sẽ nghiêm túc; nếu họ không nghiêm túc, chúng tôi sẽ thực hiện các biện pháp cần thiết để bảo vệ lợi ích của mình cũng như đồng minh,” Rubio phát biểu tại Manila.

Khi triển vọng ngoại giao không sáng sủa, quân đội Mỹ tối thứ Ba đã tiến hành ném bom mục tiêu tại Iran đêm thứ 11 liên tiếp. Theo hãng tin bán chính thức Fars của Iran đưa tin, người dân Tehran cho biết rạng sáng thứ Tư họ nghe thấy tiếng nổ, Iran ngay sau đó đã kích hoạt hệ thống phòng không trên không phận thủ đô. Hãng thông tấn chính thức IRNA của Iran đưa tin các thành phố ven biển đông nam như Chabahar và Konarak cũng nghe thấy tiếng nổ, khu vực Bushehr (nơi đặt nhà máy điện hạt nhân duy nhất của Iran) ghi nhận hai tiếng nổ.

Trước đó, Iran từng tấn công mục tiêu quân Mỹ ở Bahrain, Kuwait và Jordan, đồng thời có một tàu chở dầu bị tấn công ở eo biển Hormuz. Iran cho biết đã tấn công cơ sở hạ tầng của Amazon (AMZN.US) tại Bahrain (công ty này vận hành một trung tâm dữ liệu khu vực tại đây). Amazon không bình luận.

Ngoài ra, ngày 22, quân đội Iran phát biểu đã sử dụng số lượng lớn máy bay không người lái tấn công doanh trại Doha của Mỹ ở phía tây Kuwait, mục tiêu gồm kho đạn và trang thiết bị hậu cần tại trung tâm chỉ huy lực lượng bộ binh. Thông báo nói doanh trại Doha là trung tâm hỗ trợ quân Mỹ tại Tây Á, nhiều binh sĩ và thiết bị quân sự được triển khai tại đây.

Tổng thống Mỹ Trump xác nhận đã có 18 binh sĩ Mỹ thiệt mạng trong chiến tranh, trong đó 4 người chết trong những ngày gần đây do Iran tấn công căn cứ Mỹ tại Jordan và Iraq.

Do ảnh hưởng của lời đe dọa từ lực lượng Houthi, giá dầu hôm thứ Ba đã tăng hơn 2%, tiếp tục tăng trong phiên giao dịch châu Á hôm thứ Tư, dầu Brent quanh mức 93 USD/thùng, giá xăng Mỹ trở lại trên 4 USD/gallon.

“Cổng nước mắt”

Lực lượng Houthi trong thư gửi doanh nghiệp vận tải biển hôm thứ Ba đe dọa sẽ tấn công bất kỳ tàu nào xếp dỡ dầu Saudi. Trump nói nhóm Houthi chưa phong tỏa eo biển Mandeb (tức “Cổng nước mắt”, con đường hẹp dẫn vào Hồng Hải), đồng thời cảnh báo nếu họ hành động, Mỹ sẽ đáp trả. “Hiện tại chưa xảy ra,” Trump nói, “Nếu thực sự xảy ra, chúng ta sẽ xử lý.”

Hôm thứ Ba, ba tàu chở dầu Saudi dự kiến cập Trung Quốc và Ấn Độ đã quay đầu tại Hồng Hải, chuyển hướng đến kênh đào Suez thay vì mạo hiểm đi qua khu vực cửa biển gần bờ Yemen. Trong suốt chiến tranh, Saudi một phần chuyển dầu đến cảng Yanbu trên Hồng Hải qua đường ống nhằm tránh sự gián đoạn vận tải biển. Nhưng nếu Houthi phong tỏa hoàn toàn tuyến đường thay thế này, phần lớn xuất khẩu dầu của Saudi có thể bị mắc kẹt, ảnh hưởng đến nguồn cung dầu toàn cầu.

Hôm thứ Ba, Trump lại đe dọa sẽ “sớm” tấn công cơ sở hạt nhân Natanz của Iran — ông từng tuyên bố cơ sở lô cốt trong núi này đã bị “phá hủy hoàn toàn” sau vụ Không quân Mỹ ném bom vào tháng 6/2025. Khi đó, Iran thề sẽ đáp trả mạnh mẽ. Bộ Tư lệnh tối cao quân đội Iran — Tổng hành dinh Hatam Anbiya cảnh báo rằng nếu Mỹ tấn công các cơ sở hạt nhân hoặc mục tiêu nhạy cảm khác của Iran, Tehran sẽ mở rộng phạm vi phản công, đánh vào lợi ích của Mỹ và đồng minh trên toàn khu vực.