Làm thế nào để nhìn nhận kỳ vọng tăng lãi suất hiện tại?

Việc định giá chính sách tiền tệ của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) hiện đang thể hiện sự mâu thuẫn rõ rệt: Dữ liệu lạm phát Hoa Kỳ suy yếu ở biên, cổ phiếu công nghệ sụt giảm mạnh, theo lý thị trường thì nên làm yếu đi kỳ vọng tăng lãi suất. Tuy nhiên, các quan chức Fed thời gian gần đây chưa thể hiện chuyển biến rõ rệt nào trong phát biểu. Cùng với việc căng thẳng địa chính trị Mỹ-Iran leo thang mạnh vào cuối tuần, giá năng lượng phục hồi trở lại khiến lo ngại lạm phát gia tăng, hiện thị trường đang định giá Fed sẽ tăng lãi suất khoảng 1,3 lần trong năm nay, tổng mức tăng lãi suất dự kiến trong 1 năm là 40 điểm cơ bản (bp).

1. Các quan chức Fed vẫn giữ quan điểm diều hâu

Dữ liệu lạm phát Hoa Kỳ công bố tuần trước đã giảm tốc, song không làm thay đổi lập trường chống lạm phát của các quan chức Fed, các tuyên bố chính sách gần đây vẫn giữ tông diều hâu. Chủ tịch Fed Warsh trong phiên điều trần Quốc hội đã khẳng định sẽ kiên định bảo vệ mục tiêu lạm phát 2%, cho biết dữ liệu CPI hiện tại chưa đủ để tuyên bố đã hoàn thành nhiệm vụ chống lạm phát, đồng thời xóa bỏ nghi ngại về tính độc lập trong chính sách của Fed.

Từ ngày 18 tháng 7, đã bước vào giai đoạn im lặng trước kỳ họp FOMC (diễn ra 28-29 tháng 7). Hiện thị trường chỉ định giá khả năng Fed tăng lãi suất trong tháng 7 dưới 15%, nhiều khả năng đây sẽ là một “tạm dừng diều hâu”, có thể phát tín hiệu về khả năng tăng lãi suất tiếp sau đó.

2. Cổ phiếu công nghệ lao dốc có thể làm giảm nhu cầu Fed tăng lãi suất

Trước đây, sự tăng vọt của cổ phiếu công nghệ kéo theo đầu tư vốn lớn và hiệu ứng giàu có là nguyên nhân quan trọng khiến các thành viên Fed lo ngại về “lạm phát lần hai”. Sự sụt giảm của nhóm cổ phiếu công nghệ có thể kiềm chế một phần dòng vốn quá nóng, đồng thời làm giảm hiệu ứng giàu có của người dân và từ đó giảm chi tiêu tiêu dùng, hỗ trợ làm dịu áp lực lạm phát. Ngoài ra, nếu đà giảm trên thị trường chứng khoán tiếp tục, có thể sẽ lan sang thị trường tín dụng, gây thắt chặt điều kiện tài chính, qua đó thay Fed siết thanh khoản thị trường, giảm bớt nhu cầu tăng lãi suất.

Cửa sổ quan sát quan trọng tiếp theo của thị trường sẽ là báo cáo tài chính các ông lớn công nghệ, sau phiên giao dịch thứ Tư sẽ là báo cáo tài chính của hai “người khổng lồ” là Alphabet của Google và Tesla. Thị trường sẽ tập trung tìm hiểu liệu các doanh nghiệp công nghệ, đặc biệt là các nhà cung cấp dịch vụ đám mây lớn, có tiếp tục tăng mạnh chi cho đầu tư AI hay không. Nếu các công ty công nghệ cắt giảm đầu tư và làm chậm tốc độ mở rộng, điều kiện tài chính sẽ thắt chặt, làm suy yếu mạnh mẽ luận điểm tăng lãi suất trong năm; nếu đầu tư AI vẫn tăng trưởng mạnh, lo ngại lạm phát sẽ trỗi dậy trở lại, hỗ trợ kỳ vọng Fed sẽ tăng lãi suất.

3. Giá dầu phục hồi nâng kỳ vọng lạm phát

Dưới ảnh hưởng của địa chính trị, rủi ro lạm phát ngắn hạn tiếp tục tăng. Tuần trước, Biên bản ghi nhớ Mỹ-Iran kết thúc hiệu lực, phong tỏa đường biển được tái lập; cuối tuần, Mỹ và Iran liên tiếp có các cuộc tấn công đáp trả liên quan đến các sự kiện tử vong của binh sĩ Mỹ, giá dầu Brent vượt 90 USD/thùng, giá khí đốt tự nhiên châu Âu tăng 5,3% ngay đầu phiên hôm nay. Hiện tồn kho dầu toàn cầu đang ở mức rất thấp, việc phong tỏa eo biển trở lại ngay lập tức đẩy kỳ vọng lạm phát tăng lên.

Tuy nhiên, thị trường vẫn kỳ vọng mạnh vào khả năng TACO lặp lại, hiện Trump đang tập trung vào bầu cử giữa kỳ, do đó đà tăng giá dầu được dự báo là hạn chế.

4. Đánh giá thị trường giai đoạn tiếp theo

Theo quan điểm của tác giả, kỳ vọng tăng lãi suất trong năm hiện vẫn ở mức cao. Dữ liệu việc làm và chỉ số CPI Mỹ tháng 6 đồng loạt suy yếu, tín hiệu hạ nhiệt của kinh tế thực rõ rệt, cộng với điều kiện tài chính siết chặt do cổ phiếu công nghệ giảm mạnh thời gian qua, làm suy yếu lý do cơ bản để Fed tiếp tục tăng lãi suất trong năm nay.

Tuy nhiên, để kỳ vọng tăng lãi suất giảm rõ rệt hơn, thị trường cần các yếu tố kích hoạt bổ sung, có thể đến từ những sự kiện sau: Thứ nhất, nếu xung đột địa chính trị hạ nhiệt, giá dầu tiếp tục giảm; Thứ hai, số liệu việc làm phi nông nghiệp tháng 7 tiếp tục yếu, khẳng định thêm tín hiệu kinh tế suy yếu.

Biểu đồ: Chỉ số bất ngờ kinh tế Mỹ bắt đầu đi ngang