Bán vàng, bảo vệ tỷ giá hối đoái: Kinh tế toàn cầu chịu tổn thất nghiêm trọng
Tin tức Hội Thông ngày 26 tháng 5—— Xung đột Iran đẩy thị trường năng lượng toàn cầu vào sóng gió! Khu vực Vịnh Ba Tư thiếu hụt tới 1 tỷ thùng dầu, lạm phát toàn cầu tăng tốc, nhiều quốc gia tăng lãi suất chống lạm phát nhưng lo ngại làm trầm trọng thêm suy thoái, không nước nào có thể đứng ngoài cuộc khủng hoảng này!
Xung đột Iran tiếp tục leo thang, bắt đầu từ thị trường năng lượng rồi lan rộng ra hệ thống kinh tế toàn cầu với nhiều cú sốc khác nhau.
Cuộc khủng hoảng địa chính trị này không chỉ làm xáo trộn trật tự khu vực, mà còn thông qua chuỗi cung ứng dầu mỏ bị gián đoạn, truyền dẫn chi phí tăng cao và biến động thị trường tài chính, khiến các nền kinh tế phải chịu áp lực vượt quá mức dự báo; cuối cùng, điểm rơi của cuộc khủng hoảng là mức lạm phát toàn cầu tăng trở lại và rủi ro mất kiểm soát.
Trục cốt lõi: Dao động dữ dội của thị trường năng lượng và thiếu hụt nguồn cung
Sự biến động mạnh của thị trường năng lượng là trục truyền dẫn cốt lõi của cuộc khủng hoảng này, sau khi xung đột nổ ra, khối lượng vận chuyển năng lượng của Vịnh Ba Tư lao dốc, tính đến ngày 13 tháng 5, tổng nguồn cung dầu từ khu vực này đã thiếu hụt tới 1 tỷ thùng.
Dù giá dầu quốc tế đã được kìm hãm phần nào nhờ việc các quốc gia lớn xả kho dự trữ dầu quy mô lớn—giá dầu Brent chuẩn cuối tuần trước đã giảm xuống dưới 100 USD/thùng, nhưng mức này vẫn cao hơn nhiều so với mức 60 USD/thùng hồi đầu tháng 1 năm nay.
Theo Tổ chức Năng lượng Quốc tế (IEA), tình trạng thiếu hụt hiện tại ảnh hưởng mạnh tới cả hai phía cung và cầu: giá dầu tăng làm giảm nhu cầu tiêu dùng, các nước ngoài vùng Vịnh tăng sản lượng bù đắp nguồn cung, lượng dầu dự trữ toàn cầu giảm khoảng 250 triệu thùng.
Nhưng
Phân hóa khu vực: Ảnh hưởng khác biệt và khó khăn của các nền kinh tế
Kỹ năng sốc năng lượng này lan tỏa với mức độ khác nhau ở từng khu vực kinh tế, nhưng cùng chung đặc điểm là tăng trưởng chậm lại và chi phí tăng cao.
Châu Á là khu vực phụ thuộc chủ yếu vào dầu mỏ Vịnh Ba Tư (khoảng 60% lượng nhập khẩu đến từ khu vực này), chịu ảnh hưởng trực tiếp nhất.
Các nước Đông Nam Á rơi vào tình trạng thiếu khí, thiếu dầu, dự báo tăng trưởng kinh tế của sáu nước ASEAN giảm còn 4,5%, trong khi dự báo lạm phát tăng lên 2,7%.
Các quốc gia châu Phi còn đối mặt khủng hoảng sinh kế nghiêm trọng hơn, chi phí vận chuyển hàng cứu trợ đến trại tị nạn Somalia tăng gấp đôi, các cuộc biểu tình bùng phát do tăng giá xăng ở Kenya đã khiến bốn người thiệt mạng, áp lực chính trị và tài chính ngày càng gia tăng.
Dù chỉ phụ thuộc 7% vào dầu mỏ vùng Vịnh, châu Âu vẫn khó tránh khỏi nguy cơ lạm phát đình trệ, áp lực lạm phát ở Anh, Pháp, Đức tăng mạnh, dự báo tăng trưởng kinh tế của Pháp bị hạ xuống còn 0,9%, các doanh nghiệp Đức phải đối mặt với hiệu ứng dây chuyền “tăng chi phí khổng lồ”.
Ngay cả Mỹ, vốn tự xưng là "tự cung năng lượng", cũng không thể hoàn toàn miễn nhiễm.
Lĩnh vực nông nghiệp chịu tác động kép bởi giá phân bón và dầu diesel tăng vọt, 70% nông hộ không đủ khả năng mua đủ phân bón, nguy cơ suy giảm sản lượng mùa vụ và tăng giá lương thực là hiện hữu.
Điều đáng lo ngại hơn là, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) của Mỹ tháng 3 tăng 3,3% so với cùng kỳ năm trước, cao nhất kể từ tháng 6/2024, lợi suất trái phiếu kho bạc 30 năm lên đỉnh 30 năm, lãi suất vay thế chấp tăng cùng lúc, càng kìm hãm sức mua nội địa.
Lợi thế xuất siêu năng lượng giúp Mỹ Latin có sức chống chịu nhất định, nhưng giá phân bón tăng và áp lực lạm phát lại buộc nhiều ngân hàng trung ương cân nhắc tăng lãi suất, dự báo tăng trưởng giảm còn 2,1%.
Nguy cơ chảy máu chết người: Áp lực kinh tế và thế khó chính sách với các nước đang phát triển
Các nước đang phát triển đối diện tình trạng “chảy máu kinh tế” đặc biệt nguy hiểm, giá dầu tăng làm gia tăng thâm hụt thương mại, cộng thêm phá giá đồng tiền bản địa, dự trữ ngoại hối sụt giảm,
Các nước này buộc phải khởi động chu kỳ tăng lãi suất nhằm kìm lạm phát, nhưng lại làm suy yếu hơn nữa nền kinh tế thực vốn đã ốm yếu.
Chương trình Lương thực Thế giới đã cảnh báo ngay từ hai tuần sau khi nổ ra xung đột, nếu chiến sự kéo dài, thế giới sẽ có thêm 45 triệu người rơi vào cảnh thiếu ăn nghiêm trọng, dù xung đột chấm dứt ngay thì vận chuyển toàn cầu trở lại bình thường cũng cần ít nhất hai tháng nữa.
Điểm rơi cuối cùng: Lạm phát toàn cầu tăng tốc và nguy cơ mất kiểm soát
Tất cả những cú sốc này cuối cùng hợp thành động lực đẩy lạm phát toàn cầu tăng nhanh.
Biên bản cuộc họp chính sách tiền tệ của Fed cho thấy, nếu lạm phát tiếp tục vượt mục tiêu 2%, có thể sẽ thắt chặt thêm, việc hầu hết ngân hàng trung ương toàn cầu tăng lãi suất nhằm kiềm chế lạm phát lại làm tăng nguy cơ suy thoái kinh tế.
Tóm lại:
Làn sóng “lạm phát tiếp nối lạm phát” trên quy mô toàn cầu này cũng đang kìm hãm mạnh tốc độ tăng trưởng kinh tế.
Chuỗi cung ứng năng lượng mong manh, áp lực nợ của các nước đang phát triển và chu kỳ thắt chặt chính sách tiền tệ toàn cầu đan xen, khiến kinh tế thế giới vốn đã phục hồi yếu lại càng thêm bất ổn.
Cuộc khủng hoảng này đã cho thấy thực tế rằng, trong hệ thống toàn cầu hóa, cái giá kinh tế phải trả cho xung đột địa chính trị không có người ngoài cuộc, và lạm phát toàn cầu tăng cao chính là chi phí cuối cùng mà mọi quốc gia đều phải cùng gánh chịu.
Tuyên bố miễn trừ trách nhiệm: Mọi thông tin trong bài viết đều thể hiện quan điểm của tác giả và không liên quan đến nền tảng. Bài viết này không nhằm mục đích tham khảo để đưa ra quyết định đầu tư.
Bạn cũng có thể thích
"Chiêu bài mua lại" của Besent không còn hiệu quả, liệu hai phiên đấu giá trái phiếu dài hạn tại Nhật Bản vào tuần tới có tiếp tục gây thêm áp lực?
Nỗ lực của Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Besant nhằm hạ lãi suất thông qua việc mở rộng hoạt động mua lại trái phiếu kho bạc dài hạn đang phải đối mặt với một thử thách bất ngờ từ Nhật Bản: Tuần tới, Nhật Bản sẽ liên tiếp tổ chức các cuộc đấu giá trái phiếu kho bạc kỳ hạn 10 năm và 30 năm.

Lợi suất trái phiếu công nghệ tăng: Một trong những yếu tố khiến "quyền chọn bán" của Bescent mất hiệu lực
Cuộc “chiến tranh giành vốn” giữa trái phiếu Mỹ và các doanh nghiệp công nghệ bùng nổ, trực tiếp phá vỡ “quyền chọn bán” của Bộ trưởng Tài chính Bessent. Nomura cảnh báo, chênh lệch lãi suất trái phiếu công nghệ tăng vọt đang tác động mạnh đến cả thị trường cổ phiếu và trái phiếu, khiến lo ngại về sự tụt hậu của Fed gia tăng. Chủ đề giao dịch tuần này thay đổi đột ngột: nửa đầu tuần tập trung vào báo cáo tài chính của các ông lớn công nghệ, nửa cuối tuần quyết chiến trong cuộc đấu giữa ngân hàng trung ương Mỹ và Nhật Bản, cảnh báo về xu hướng lợi suất toàn cầu tiếp tục vang lên!
Chỉ số CAPE của thị trường chứng khoán Mỹ tiến gần mức đỉnh của bong bóng internet, nên mua vào ở vùng cao hay chờ điều chỉnh? Dữ liệu lịch sử đưa ra câu trả lời
Một chỉ số định giá quan trọng đang phát ra tín hiệu cảnh báo.

Goldman Sachs nâng mạnh chi tiêu cho thiết bị nhà máy wafer toàn cầu: Lưu trữ và gia công tiên tiến trở thành động lực chính
Báo cáo mới nhất của Goldman Sachs đã điều chỉnh dự báo chi tiêu thiết bị nhà máy wafer toàn cầu giai đoạn 2026 đến 2028 tăng mạnh lên 150 tỷ, 218 tỷ và 281 tỷ USD, tốc độ tăng trưởng dự kiến vượt xa nhận định trước đây. Việc mở rộng sản xuất tiến trình N2 của TSMC, Samsung cùng SK Hynix đặt cược vào HBM4, cam kết 16,8 tỷ USD từ dự án Terafab của SpaceX và Tesla, nhiều động lực cộng hưởng, kỳ vọng chu kỳ thịnh vượng chi tiêu vốn ngành bán dẫn sẽ kéo dài liên tục đến năm 2028.
