Cổ phiếu Eli Lilly (LLY) tăng 9,80%, khối lượng giao dịch đạt 7,604 tỷ USD; FDA đề xuất loại semaglutide và tirzepatide khỏi danh mục thuốc pha chế số lượng lớn, thuận lợi cho thuốc gốc của Eli Lilly và Novo Nordisk.

Hiệu suất giá cổ phiếu

Theo báo cáo từ APP Hình thái Vàng, vào thứ Sáu (ngày 30 tháng 4), cổ phiếu Eli Lilly (LLY.US) đã tăng mạnh 9,80% vào cuối phiên giao dịch, với giá trị giao dịch đạt 7,604 tỷ USD, thể hiện mức tăng vượt trội so với thị trường chung.

Giá cổ phiếu của Eli Lilly tăng mạnh chủ yếu nhờ động lực từ đề xuất mới nhất của Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA). Nếu đề xuất này cuối cùng được áp dụng, nó sẽ hạn chế đáng kể việc sản xuất hàng loạt các phiên bản pha chế nhái, qua đó bảo vệ thị phần và quyền định giá của Eli Lilly cùng Novo Nordisk đối với các loại thuốc giảm cân và tiểu đường gốc sáng chế.

Đề xuất mới nhất của FDA

FDA Hoa Kỳ đề xuất loại bỏ các hoạt chất trong hai loại thuốc giảm béo và tiểu đường nổi bật của Novo Nordisk và Eli Lilly khỏi danh mục thuốc mà các tổ chức pha chế bên ngoài có quyền sử dụng để sản xuất thuốc theo mẻ lớn.

Nếu đề xuất này được thông qua, trừ khi các loại thuốc liên quan được đưa vào danh sách thiếu hụt thuốc của FDA, sẽ không được phép sản xuất hàng loạt các phiên bản pha chế nhái. Động thái này nhằm tăng cường kiểm soát chuỗi cung ứng và chất lượng cho thuốc nhóm GLP-1, đồng thời bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ và lợi ích kinh doanh cho các công ty dược phẩm sở hữu thuốc gốc.

Các thành phần thuốc liên quan

Đề xuất của FDA lần này gồm các thành phần hoạt tính cốt lõi sau:

Tác động thị trường

Nếu đề xuất này của FDA được thông qua, nó sẽ hạn chế rõ rệt việc compounding pharmacy (nhà thuốc pha chế) sản xuất số lượng lớn các phiên bản nhái của thuốc nhóm GLP-1. Các loại thuốc nhái này trước đây phát triển nhanh vì nguồn cung thuốc gốc khan hiếm và giá thành cao, từ đó gây áp lực lên doanh số của hãng thuốc sáng chế.

Khi đề xuất được thực hiện, môi trường cạnh tranh của các sản phẩm thuốc giảm cân và tiểu đường cốt lõi của Eli Lilly và Novo Nordisk sẽ được cải thiện, quyền định giá được bảo vệ tốt hơn, biên lợi nhuận gộp và khả năng sinh lời dài hạn cũng được kỳ vọng gia tăng. Giá cổ phiếu Eli Lilly cũng bật tăng mạnh vì lý do này.

Ý nghĩa ngành nghề

Động thái lần này của FDA được xem là điều chỉnh quan trọng về mặt quản lý đối với chuỗi cung ứng thuốc nhóm GLP-1. Một mặt, nó giúp đảm bảo chất lượng thuốc và an toàn cho người dùng; mặt khác, nó cũng củng cố quyền sở hữu trí tuệ của các doanh nghiệp sáng chế gốc, từ đó khuyến khích nhiều doanh nghiệp hơn đầu tư nghiên cứu và phát triển trong lĩnh vực giảm cân, bệnh chuyển hóa...

Thị trường nhìn chung nhận định sự thay đổi này sẽ củng cố hơn nữa vị thế dẫn đầu của Eli Lilly và Novo Nordisk trên thị trường thuốc giảm cân toàn cầu, đồng thời thúc đẩy ngành dược quay lại ưu tiên thuốc sáng chế thay vì pha chế nhái.

Tổng kết của biên tập viên

Giá cổ phiếu Eli Lilly bật tăng 9,80% trong phiên thứ Sáu, chủ yếu nhờ đề xuất của FDA loại bỏ các hoạt chất cốt lõi như Semaglutide và Tirzepatide khỏi danh mục được phép pha chế quy mô lớn. Nếu được triển khai, đề xuất này sẽ hạn chế hiệu quả việc sản xuất thuốc nhái với quy mô lớn, bảo vệ thị phần và quyền định giá của Eli Lilly và Novo Nordisk đối với thuốc sáng chế. Trong ngắn hạn, giá cổ phiếu hưởng lợi tích cực; về lâu dài, sẽ giúp nâng cao lợi thế cạnh tranh và lợi nhuận ổn định cho hai công ty trong lĩnh vực thuốc GLP-1 giảm cân và tiểu đường.

Câu hỏi thường gặp

Hỏi: Vì sao cổ phiếu Eli Lilly tăng mạnh 9,80% vào thứ Sáu?
Đáp: Chủ yếu nhờ thông tin FDA đề xuất loại Tirzepatide của Eli Lilly và Semaglutide của Novo Nordisk ra khỏi danh mục cho phép pha chế hàng loạt bởi bên ngoài. Đề xuất này có lợi trong việc hạn chế sản xuất thuốc pha chế nhái, bảo vệ lợi ích của doanh nghiệp sở hữu thuốc gốc.

Hỏi: Đề xuất của FDA cụ thể áp dụng cho những thành phần thuốc nào?
Đáp: Đề xuất này nhắm đến Semaglutide (cho Wegovy và Ozempic), Tirzepatide (cho Zepbound và Mounjaro), cùng phân tử Liraglutide của Novo Nordisk giai đoạn đầu. Đây đều là các thành phần chính hiện đang bán chạy nhất trên thị trường thuốc giảm cân, tiểu đường nhóm GLP-1.

Hỏi: Nếu đề xuất được thực hiện sẽ tác động thế nào tới thuốc nhái?
Đáp: Trừ phi các loại thuốc liên quan được liệt kê vào danh sách thiếu hụt của FDA, các tổ chức pha chế bên ngoài sẽ không được phép pha chế hàng loạt các phiên bản thuốc nhái các thành phần trên. Điều này sẽ giảm đáng kể quy mô sản xuất thuốc pha chế của compounding pharmacy, giảm áp lực bán đối với thuốc chính hãng.

Hỏi: Thay đổi quy định này ý nghĩa ra sao đối với Eli Lilly trong dài hạn?
Đáp: Có lợi trong bảo vệ quyền định giá và biên lợi nhuận của Zepbound và Mounjaro, củng cố vị thế dẫn đầu trên thị trường thuốc giảm cân. Đồng thời, khuyến khích doanh nghiệp dược sáng chế tiếp tục đổi mới, giảm tình trạng hỗn loạn do thuốc nhái giá rẻ gây ra.

Hỏi: Nhà đầu tư nên nhìn nhận cơ hội đầu tư vào Eli Lilly hiện tại ra sao?
Đáp: Trong ngắn hạn, quy định mới thúc đẩy giá cổ phiếu bật tăng mạnh, nhưng nên chú ý xem đề xuất của FDA có chính thức được thông qua không. Về lâu dài, Eli Lilly vẫn có lợi thế nhờ dòng sản phẩm, nghiên cứu phát triển và năng lực thương mại hóa nhóm thuốc GLP-1, nhà đầu tư nên đánh giá kết hợp cùng xu hướng tăng trưởng nhu cầu thị trường thuốc giảm cân.