Thông báo “bất khả kháng” của甲骨文 (ORCL.US) gây chấn động thị trường trái phiếu AI! Morgan Stanley: Các hợp đồng tài trợ trung tâm dữ liệu cần được xem xét lại

Theo ứng dụng tài chính thông minh (Smart Finance), Morgan Stanley cho biết Oracle (ORCL.US) đã gửi thông báo “bất khả kháng” cho nhà phát triển của một trung tâm dữ liệu lớn tại bang New Mexico, Mỹ. Động thái này đang thúc đẩy các nhà đầu tư xem xét lại các điều khoản cho vay và hợp đồng thuê trong lĩnh vực tài trợ trung tâm dữ liệu AI, đồng thời gia tăng những bất ổn cho thị trường tài trợ nợ hạ tầng AI vốn đã đối mặt với nhiều áp lực.

Các nhà phân tích của Morgan Stanley như Lindsay Tyler, Vishwas Patkar... đã viết trong báo cáo công bố hôm thứ Sáu: “Chúng tôi dự đoán những dự án vẫn còn rủi ro xây dựng hoặc hoàn tất lớn và các giao dịch được hỗ trợ bởi các bên thuê có chất lượng tín dụng yếu sẽ nhạy cảm nhất với sự kiện này. Ngược lại, tài sản đã tiến gần đến giai đoạn vận hành ổn định hoặc có mức độ phơi nhiễm rủi ro xây dựng thấp thì tác động sẽ tương đối nhỏ hơn.”

Hiện nay, các doanh nghiệp mong muốn huy động hàng tỷ USD qua thị trường nợ để xây dựng hạ tầng AI đã phải đối mặt với chi phí vay tăng cao, nguồn cung trái phiếu tăng lên làm giảm chênh lệch rủi ro, cũng như những tiếng nói phản đối gia tăng với các dự án trung tâm dữ liệu tại nhiều nơi ở Mỹ. Theo Morgan Stanley, việc Oracle cố gắng né tránh các chi phí phát sinh do chậm tiến độ của dự án ở New Mexico càng làm tăng thêm bất ổn về mặt hợp đồng cho một thị trường vốn đã chịu nhiều áp lực.

Thông báo bất khả kháng của Oracle nhanh chóng ảnh hưởng đến thị trường tín dụng vào thứ Năm, khiến chênh lệch lãi suất của trái phiếu liên quan đến trung tâm dữ liệu tăng mạnh, trong khi chi phí bảo hiểm rủi ro vỡ nợ 5 năm đối với khoản nợ của Oracle cũng tăng vọt lên mức cao nhất trong lịch sử.

Sự kiện này được các nhà đầu tư trái phiếu quan tâm đặc biệt bởi phần lớn tài trợ xây dựng trung tâm dữ liệu trước đây đều dựa vào các hợp đồng thuê dài hạn với bên thuê có xếp hạng tín dụng cao làm nền tảng quan trọng. Đối với chủ nợ, dòng tiền ổn định từ loại hợp đồng thuê dài hạn này là một trong những căn cứ quan trọng để đánh giá khả năng hoàn trả của dự án trung tâm dữ liệu. Do đó, khi một doanh nghiệp điện toán đám mây quy mô lớn như Oracle cố viện dẫn điều khoản bất khả kháng để giảm chi phí do chậm tiến độ, nhà đầu tư bắt đầu xem xét kỹ lưỡng hơn về mức độ bảo vệ hợp đồng mà các thỏa thuận tài trợ này thực sự cung cấp.

Morgan Stanley chỉ ra, vấn đề then chốt hiện nay là liệu sự kiện của Oracle chỉ là một tranh chấp hợp đồng cá biệt của một dự án, hay có thể trở thành tiền lệ thúc đẩy các bên thuê trung tâm dữ liệu khác làm tương tự. Các nhà phân tích nhận định: “Nếu một doanh nghiệp điện toán đám mây siêu lớn khác có chất lượng tín nhiệm cao cũng hành động tương tự, ý nghĩa đối với thị trường có thể sẽ lớn hơn nhiều, và có thể khiến nhà đầu tư đánh giá lại rộng rãi hơn các cơ chế bảo vệ hợp đồng.”

Đáng chú ý hơn, Oracle đã hành động khi còn một khoảng thời gian đáng kể trước thời điểm bàn giao trung tâm dữ liệu theo kế hoạch. Theo Morgan Stanley, hành động sớm này cho thấy “tình hình đã leo thang”, từ đó đặt ra câu hỏi mới: Liệu Oracle sẽ giữ lập trường cứng rắn hơn đối với các cam kết thuê trung tâm dữ liệu trong tương lai, và liệu thái độ này có lan sang đến các hợp đồng mua sức mạnh tính toán nếu nhu cầu khách hàng của chính Oracle gặp áp lực?

Sự kiện cũng trình bày một vấn đề khác của thị trường tài trợ hạ tầng AI: nhà đầu tư vẫn hiểu biết hạn chế về các hợp đồng nền tảng cho làn sóng xây dựng AI. Bởi lẽ, một phần lớn trung tâm dữ liệu AI được xây dựng bằng vốn vay và tài trợ tư nhân, nên các hợp đồng thuê, mua sức mạnh tính toán cũng như hợp đồng liên quan khác không minh bạch như thông tin trên thị trường trái phiếu công khai. Theo Morgan Stanley, sự “thiếu minh bạch” này khiến nhà đầu tư gặp khó trong đánh giá thực tế mức độ rủi ro của dự án.

Sự kiện Oracle diễn ra trong bối cảnh nhu cầu vốn khổng lồ cho xây dựng hạ tầng AI ngày càng phụ thuộc vào thị trường nợ.

Khi các công ty công nghệ, nhà vận hành trung tâm dữ liệu và nhà phát triển hạ tầng đầu tư mạnh vào cụm máy chủ, thiết bị điện và hạ tầng liên quan, nhu cầu huy động vốn trên thị trường tăng nhanh chóng. Tuy nhiên đồng thời, chi phí vay tăng và lượng phát hành trái phiếu lớn đang gây áp lực cho thị trường tín dụng. Trong bối cảnh này, nhà đầu tư không chỉ phải đánh giá rủi ro xây dựng và vận hành trung tâm dữ liệu, mà còn ngày càng chú trọng đến việc các hợp đồng thuê dài hạn làm trụ cột của dự án có đủ vững chắc hay không.

Đặc biệt với những dự án vẫn ở giai đoạn xây dựng, nếu bên thuê chính có thể giảm thiểu chi phí do chậm tiến độ nhờ các điều khoản hợp đồng, thì dòng tiền kỳ vọng vốn được cho là ổn định trong tương lai sẽ có thể đối mặt với bất ổn lớn hơn, làm thay đổi việc định giá rủi ro cho khoản nợ liên quan.

Do đó, Morgan Stanley cho rằng các dự án trung tâm dữ liệu ở giai đoạn đầu xây dựng, có rủi ro hoàn thành cao và chất lượng tín nhiệm của bên thuê yếu sẽ là đối tượng bị tác động nhiều nhất bởi sự kiện lần này; trong khi đó, các dự án gần hoàn thành hoặc đang vận hành ổn định sẽ mang tính phòng thủ hơn.

Dù thông báo bất khả kháng lần này gây lo ngại cho thị trường, Morgan Stanley không cho rằng Oracle đang có ý định né tránh nghĩa vụ trả nợ. Tuy nhiên, ngân hàng này vẫn giữ quan điểm thận trọng với tín nhiệm của Oracle, chủ yếu do lượng tiền mặt tiêu hao, tỷ lệ đòn bẩy điều chỉnh cao và những rủi ro xếp hạng tín nhiệm kéo dài của công ty này.