Số đơn xin trợ cấp thất nghiệp ban đầu tại Mỹ bất ngờ giảm xuống còn 206.000, bổ sung thêm cơ sở để Cục Dự trữ Liên bang giữ nguyên lãi suất vào tháng 9.

Theo ứng dụng tài chính Zhihu, Bộ Lao động Hoa Kỳ đã công bố dữ liệu vào thứ Năm cho thấy, trong tuần kết thúc vào ngày 15 tháng 8, số lượng người mới nộp đơn xin trợ cấp thất nghiệp của Mỹ đã giảm 6.000 xuống còn 206.000 người, thấp hơn dự báo của các nhà kinh tế là 210.000 người. Trong khi đó, số liệu của tuần trước đó đã được điều chỉnh tăng lên 212.000 người. Dữ liệu này càng khẳng định rằng thị trường lao động Mỹ vẫn giữ được sự ổn định đáng kể sau dữ liệu việc làm phi nông nghiệp bất ngờ yếu đi vào tháng 7.

Từ đầu năm đến nay, số đơn xin trợ cấp thất nghiệp mới luôn dao động ở mức thấp, trong khoảng 189.000 đến 230.000. Giữa tháng 7, chỉ số này từng giảm xuống mức 187.000 người, thiết lập kỷ lục thấp nhất kể từ năm 1969. Dù có sự phục hồi sau đó, tổng thể vẫn đang ở mức thấp kỷ lục lịch sử.

Giá trị trung bình bốn tuần tăng từ 199.750 người lên 204.000 người. Sự gia tăng của chỉ số này cho thấy, mặc dù dữ liệu từng tuần vẫn mạnh, nhưng xu hướng tổng thể trong thời gian gần đây đang từ mức cực thấp dần tăng trở lại.

Số người tiếp tục nhận trợ cấp thất nghiệp (đo lường số người tiếp tục nhận trợ cấp trợ cấp thất nghiệp) tăng lên 1,799 triệu người, cao hơn mức trước đó là 1,781 triệu và dự báo của thị trường là 1,79 triệu. Tỷ lệ thất nghiệp bằng bảo hiểm duy trì ở mức 1,2% không thay đổi.

Theo phân bố khu vực, số liệu chưa điều chỉnh theo mùa cho thấy số người đăng ký mới tăng mạnh nhất tại các bang Michigan, New York, Texas và South Carolina. Trong đó, New York cho rằng sự gia tăng này là do sa thải trong các ngành dịch vụ chuyên môn, công nghệ, xây dựng và chăm sóc sức khỏe. Các bang Ohio, Iowa, Kentucky, Louisiana và North Dakota thì ghi nhận sự sụt giảm mạnh nhất về số người nộp đơn.

Kịch bản “không tuyển thêm, không sa thải”: Bức tranh ổn định của thị trường lao động cùng với ẩn họa cơ cấu

Đặc điểm nổi bật nhất của thị trường lao động Hoa Kỳ hiện nay là thế cân bằng “không tuyển thêm, không sa thải”. Một mặt, quy mô sa thải vẫn rất thấp - các doanh nghiệp nhìn chung không muốn cắt giảm nhân sự hiện tại, điều này liên quan mật thiết đến ký ức sâu sắc về tình trạng thiếu lao động sau đại dịch. Mặt khác, ý chí tuyển dụng cũng rất yếu: Từ tháng 1 đến tháng 7 năm nay, mỗi tháng nhà tuyển dụng chỉ bổ sung trung bình 61.000 vị trí mới, dù có cải thiện so với mức 9.700 của năm ngoái, nhưng vẫn thấp hơn nhiều so với mức trung bình 166.000/tháng trong giai đoạn 2023 đến 2024.

Dữ liệu việc làm phi nông nghiệp tháng 7 bất ngờ giảm 23.000 vị trí, cộng thêm việc điều chỉnh giảm mạnh dữ liệu tháng 5 và 6, từng làm dấy lên lo ngại về sức mạnh của thị trường lao động. Tuy nhiên, một số nhà kinh tế cho rằng, thị trường việc làm mùa hè có xu hướng chậm lại theo tính thời vụ, điều này có thể liên quan đến khó khăn trong việc điều chỉnh theo mùa với các mốc thời gian năm học.

Tỷ lệ thất nghiệp của Mỹ duy trì ở mức thấp tương đối 4,1%. Nhưng sự ổn định này có nền tảng cơ cấu đặc thù - vừa liên quan đến sức chống chịu của nền kinh tế trong bối cảnh giá năng lượng cao, vừa gắn liền với việc siết chặt chính sách nhập cư và làn sóng thế hệ bùng nổ dân số (baby boomer) về hưu kéo dài khiến số lượng lao động tham gia giảm, đã có hơn 1,3 triệu người rời khỏi lực lượng lao động trong một năm qua.

Sự tăng nhẹ số người tiếp tục nhận trợ cấp thất nghiệp phản ánh tốc độ tiếp nhận nhân công của doanh nghiệp có chậm lại, nhưng chưa đủ để tạo thành tín hiệu suy yếu có hệ thống. Cạnh tranh vẫn rất khốc liệt đối với những người tìm việc mới và nhóm tái gia nhập lao động, trong khi hiệu ứng trễ của lãi suất cao và sự bất định của chính sách thương mại tiếp tục hạn chế ý định mở rộng lực lượng lao động của các doanh nghiệp.

Tác động tới quyết sách tháng 9 của Fed: Không thay đổi lãi suất có thêm dư địa

Sự ổn định thị trường lao động, cùng với các dấu hiệu áp lực lạm phát gần đây dịu đi, đang tạo điều kiện để Fed mở rộng không gian duy trì lãi suất trong cuộc họp tháng 9. Tháng trước, Fed đã giữ nguyên lãi suất cơ bản trong khoảng 3,50% đến 3,75%, ba ủy viên đã phản đối, cho rằng nên tăng thêm 25 điểm cơ bản.

Trong cuộc họp FOMC tháng 7, Fed đã giữ nguyên lãi suất trong khoảng 3,5% đến 3,75% liên tiếp lần thứ năm, nhưng xuất hiện tới ba phiếu phản đối hiếm hoi - ba chủ tịch Fed khu vực đều cho rằng nên tăng lãi suất. Tính ổn định liên tục của thị trường lao động đã mang lại lập luận mới cho nhóm quan chức ôn hòa - vốn chủ trương “đợi thêm dữ liệu mới quyết định”.

Tuy nhiên, việc số người tiếp tục nhận trợ cấp thất nghiệp tăng lên và trung bình 4 tuần nâng cao cũng là lời nhắc nhở thị trường rằng: thay đổi về biên của thị trường lao động là xu hướng nới lỏng, chứ không phải thắt chặt. Trạng thái “nới lỏng chậm” này có thể chính là quỹ đạo lý tưởng mà Fed mong muốn chứng kiến trong quá trình đưa lạm phát về mốc 2% - vừa tránh gây hoảng loạn suy thoái, vừa giúp hạ nhiệt áp lực tăng lương - tăng giá.

Dữ liệu kinh tế Mỹ yếu khiến xác suất Fed nâng lãi suất trong tháng 9 bị nén xuống còn khoảng 33%. Vào tháng 7, việc làm phi nông nghiệp yếu bất ngờ, nhưng dữ liệu về đơn xin trợ cấp thất nghiệp không đồng thời xấu đi, giữa hai chỉ số xuất hiện sự phân kỳ nhất định.

Cửa sổ quan sát then chốt tiếp theo

Mặc dù dữ liệu hiện tại ủng hộ việc Fed giữ nguyên lãi suất, nhưng thị trường vẫn cần chú ý đến báo cáo việc làm phi nông nghiệp tháng 8 sẽ công bố vào đầu tháng sau, để tiếp tục xác minh liệu thị trường việc làm có thay đổi mang tính xu hướng hay không. Nếu thị trường lao động tiếp tục giữ được sức chống chịu hiện tại và lạm phát duy trì dịu đi, khả năng Fed giữ nguyên lãi suất trong tháng 9 càng được củng cố; nếu xuất hiện tín hiệu suy yếu có hệ thống trên thị trường lao động, trọng tâm chính sách của Fed sẽ dịch chuyển từ mục tiêu kiềm chế lạm phát đơn nhất sang cân đối động giữa rủi ro lạm phát và việc làm.