A16z Crypto cập nhật Jolt zkVM, thách thức việc sử dụng tùy tiện nhãn ‘ZK’
A16z Crypto, nhánh web3 của công ty đầu tư mạo hiểm lớn Andreessen Horowitz, đã chỉ trích việc sử dụng thông tục “ZK” trong một số thiết lập của nhà phát triển trong một bài đăng trên blog về Jolt zkVM của họ.
“Phần lớn zkVM thực ra không thực sự là zero knowledge — trừ khi được áp dụng một quy trình ‘bọc’ đắt đỏ,” bài blog viết. “Quy trình bọc này thường bao gồm việc chứng minh đệ quy việc xác minh của bằng chứng zkVM bên trong một hệ thống bằng chứng khác
Các tác giả cũng lưu ý rằng "zk" thường đã trở thành một từ viết tắt cho “tính súc tích,” tức là những bằng chứng “ngắn gọn và xác minh nhanh,” thay vì là về quyền riêng tư zero-knowledge thực sự.
“Khi cộng đồng ngày càng tập trung vào quyền riêng tư hơn — đòi hỏi zero knowledge thực sự, điều này liên quan đến quyền riêng tư của dữ liệu nhạy cảm bên phía người chứng minh — thì việc dùng sai thuật ngữ này đang trở thành một vấn đề thực sự,” a16z bổ sung.
ZK proofs là gì?
ZK proofs là một kỹ thuật mã hóa cho phép một bên (người chứng minh) thuyết phục một bên khác (người xác minh) rằng một phát biểu là đúng mà không tiết lộ bất kỳ thông tin nền nào ngoài việc phát biểu đó là đúng.
Lần đầu tiên được phát triển trong giới học thuật, ứng dụng thương mại quy mô lớn đầu tiên của ZK proofs có thể nói đã xuất hiện trong ngành công nghiệp crypto, đặc biệt là với sự ra mắt của Zcash, sử dụng một loại bằng chứng súc tích gọi là zk-SNARKs để cung cấp quyền riêng tư onchain bằng cách che giấu dữ liệu giao dịch.
Tuy nhiên, mã hóa zero-knowledge kể từ đó đã được ứng dụng vào nhiều trường hợp blockchain mới, đặc biệt là giải pháp mở rộng cho các blockchain Layer 2 trên Ethereum và các zk-Rollups khác.
Bản thân quyền riêng tư cũng đang nổi lên như một mối quan tâm quan trọng đối với các nhà phát triển và nhà đầu tư crypto, những người cho rằng tính minh bạch của hầu hết các blockchain hiện nay sẽ hạn chế khả năng được chấp nhận, đặc biệt là với các tổ chức.
Ví dụ, CEO của Digital Currency Group Barry Silbert gần đây đã nói rằng ông kỳ vọng dòng vốn tài chính đáng kể sẽ chảy vào các chuỗi tập trung vào quyền riêng tư.
Giải pháp của Jolt
Về phần mình, Jolt zkVM mã nguồn mở của a16z đã triển khai một bản nâng cấp lớn để hỗ trợ trực tiếp cho các bằng chứng zero-knowledge vào thứ Ba.
Cái gọi là Zero-Knowledge Virtual Machines được sử dụng để chạy các chương trình và tạo ra một bằng chứng rằng một hàm mã đã được thực thi mà không tiết lộ các input của nó.
Giống như các ứng dụng mà bài blog đề cập, Jolt ban đầu đã sử dụng ZK proofs cho tính súc tích thay vì quyền riêng tư hoàn chỉnh, một vấn đề mà các nhà phát triển đã sửa chữa bằng cách áp dụng một phương án folding “có từ những năm 1990.”
Cụ thể, Jolt đã sử dụng phương án NovaBlindFold để tạo các bằng chứng bị che mờ nhằm ngăn sự rò rỉ thông tin, “biến nó thành phù hợp cho các ứng dụng về quyền riêng tư.”
“Kết quả cuối cùng là một bằng chứng ZK chỉ lớn hơn khoảng 3 KB so với bằng chứng Jolt không ZK ban đầu,” bài blog lưu ý.
Tuyên bố miễn trừ trách nhiệm: Mọi thông tin trong bài viết đều thể hiện quan điểm của tác giả và không liên quan đến nền tảng. Bài viết này không nhằm mục đích tham khảo để đưa ra quyết định đầu tư.
Bạn cũng có thể thích
Người đoạt giải Nobel cảnh báo: Khủng hoảng nợ của Pháp có thể đã “quá lớn để cứu”, khu vực euro đối mặt với cuộc khủng hoảng “bùng nổ”
Quy mô nợ của Pháp đã đạt 3.6 nghìn tỷ euro, chiếm 119% GDP, đây là mức cao nhất kể từ khi đồng euro ra đời. Paul Krugman, người đoạt giải Nobel Kinh tế năm 2008, cảnh báo rằng Pháp đang đi trên con đường "tài chính không bền vững", thậm chí có thể đã vượt qua ranh giới từ "quá lớn để thất bại" sang "quá lớn để cứu trợ" với mức độ nguy hiểm, tư cách thành viên eurozone của Pháp có thể dẫn đến "khủng hoảng nợ bùng nổ" và gây ra tác động phá hoại đối với tiến trình hội nhập châu Âu.

Delta Air Lines cảnh báo rằng, khi giá nhiên liệu tăng ảnh hưởng đến lợi nhuận, khả năng vận chuyển hàng không sẽ tiếp tục bị thắt chặt hơn nữa.
Hãng hàng không Delta đã hạ dự báo lợi nhuận năm vì dự kiến chi phí nhiên liệu tăng lên 6 tỷ USD. Giám đốc điều hành cho biết giá vé năm nay đã tăng khoảng 20%, mức độ phản đối từ hành khách khá thấp. Các nhà phân tích cảnh báo rằng việc duy trì mức giá vé cao vào năm 2027 là rất quan trọng đối với việc nâng cao tỷ suất lợi nhuận. Bài viết bổ sung thêm phát biểu tại cuộc họp báo cáo tài chính và bình luận của các nhà phân tích. Rajesh Kumar Singh/Shivansh Tiwary, Reuters Chicago ngày 9 tháng 10 - Delta (DAL.N) cho biết hôm thứ Sáu rằng do chi phí nhiên liệu tăng vọt, dù nhu cầu đi lại mạnh mẽ và giá vé tăng cao, hãng vẫn buộc phải hạ dự báo lợi nhuận năm 2026 gần một phần tư. Do đó, ngành hàng không năm tới có thể cần tiếp tục hạn chế tăng trưởng chuyến bay để đảm bảo khả năng sinh lời. Cảnh báo này cho thấy những thách thức ngày càng nghiêm trọng của các hãng hàng không Mỹ. Dù nhu cầu mạnh mẽ và tăng trưởng ghế ngồi hạn chế giúp họ tăng giá vé để bù cho chi phí nhiên liệu tăng cao, nhưng nếu tăng quá nhiều chuyến bay nhằm khai thác nhu cầu, cuộc cạnh tranh tranh giành hành khách trở nên gay gắt hơn, khiến việc duy trì giá vé cao và bảo vệ lợi nhuận khó khăn hơn. Hãng hàng không có trụ sở tại Atlanta hiện dự kiến chi phí nhiên liệu hàng năm sẽ tăng khoảng 6 tỷ USD so với năm trước, cao hơn khoảng 2 tỷ USD so với dự báo tháng 7, do chiến tranh Iran đã khiến giá nhiên liệu máy bay toàn cầu tăng vọt. Các hãng hàng không toàn cầu đang chuẩn bị cho cú sốc nhiên liệu kéo dài. CEO của Ryanair Group RYA.I, Michael O'Leary, cho biết hôm thứ Năm rằng giá nhiên liệu máy bay cao có thể kéo dài từ 12 đến 18 tháng, gây áp lực lớn hơn lên việc tăng giá và kiểm soát chi phí của các hãng. “Trong môi trường chi phí cao, chỉ tăng trưởng thôi không đủ để vượt qua khó khăn,” CEO Delta Ed Bastian phát biểu trong hội nghị điện thoại trao đổi về kết quả kinh doanh và triển vọng công ty. Ông cho biết ngành đã thực hiện các biện pháp hạn chế công suất, nhưng năm tới cần tiếp tục làm vậy để nâng cao khả năng sinh lời. Bastian cho biết Delta năm nay đã nâng giá vé khoảng 20%, hành khách ít phản đối. Ông tin rằng giá vé cao này vẫn có thể duy trì ngay cả khi chi phí nhiên liệu cuối cùng giảm xuống. Delta đã hạ dự báo lợi nhuận trên mỗi cổ phiếu đã điều chỉnh từ mức 6,50 đến 7,50 USD (dự báo tháng 7) xuống 5,10 đến 5,60 USD. Theo dữ liệu LSEG, mức trung bình mới thấp hơn mức kỳ vọng trung bình của các nhà phân tích là 5,46 USD. Lợi nhuận sau điều chỉnh trên mỗi cổ phiếu quý ba là 1,72 USD, thấp hơn dự kiến trung bình của nhà phân tích 4 cent. Giá cổ phiếu Delta giảm 1,7% trong phiên giao dịch ban ngày, United Airlines UAL.O giảm 1,4%, còn American Airlines AAL.O và Southwest Airlines LUV.N đều giảm khoảng 1%. Delta có khả năng bù đắp một phần tác động của chi phí nhiên liệu nhờ sở hữu một nhà máy lọc dầu ở ngoại ô Philadelphia, dự kiến mang lại hơn 700 triệu USD trong năm nay. Nhưng hãng dự đoán chi phí nhiên liệu quý bốn sẽ tăng từ 3,61 USD (quý ba) lên 4,25 USD mỗi gallon. Delta dự kiến lợi nhuận trên mỗi cổ phiếu đã điều chỉnh quý bốn là 1,15 đến 1,65 USD, mức trung bình là 1,40 USD gần bằng dự kiến trung bình của các nhà phân tích là 1,39 USD. Giá vé tăng Theo dữ liệu của chính phủ, tám tháng đầu năm 2026, các hãng hàng không Mỹ đã chi 42,9 tỷ USD cho nhiên liệu, dù lượng tiêu thụ giảm nhẹ nhưng vẫn tăng 13,2 tỷ USD so với cùng kỳ năm trước. Cục Thống kê Lao động Mỹ cho biết nhu cầu mạnh mẽ và tăng trưởng ghế ngồi hạn chế đã giúp mức giá vé trung bình tăng khoảng 25% từ tháng 4 đến tháng 8 so với cùng kỳ năm trước. Các nhà phân tích của Melius Research cho biết, dù chi phí nhiên liệu tăng vọt, khả năng Delta điều chỉnh giá vé giúp hãng duy trì lợi nhuận cơ bản ổn định trong nửa cuối năm. Nhưng họ cảnh báo tỷ suất lợi nhuận của Delta trong nhiều năm qua vẫn khó cải thiện. Báo cáo phân tích viết: “Giữ hoặc tiếp tục nâng giá vé năm 2027 là chìa khóa để cải thiện tỷ suất lợi nhuận.” Khi năng lực toàn ngành được dự báo sẽ tăng nhanh trong quý bốn, thách thức này có thể trở nên nghiêm trọng hơn. Các nhà phân tích của Deutsche Bank dự báo tỷ lệ bù trừ chi phí nhiên liệu bằng doanh thu trong quý bốn sẽ giảm, và dự kiến phải đến đầu 2027 mới bù được hoàn toàn. Bastian chỉ ra rằng tỷ suất lợi nhuận toàn ngành thấp là lý do khác phải hạn chế tăng trưởng năng lực. Ông cho biết trước khi giá nhiên liệu rõ ràng hơn, Delta sẽ giữ thái độ thận trọng với kế hoạch năng lực năm 2027, và cho biết tỷ lệ mở rộng năng lực với các chuyến bay quốc tế có thể cao hơn so với nội địa. Hiện tại, Delta cho biết khoang cao cấp và mảng khách doanh nghiệp vẫn rất mạnh, trong khi khoang phổ thông cũng đang từng bước cải thiện. Với tỷ lệ đặt vé cho quý bốn hiện đã vượt 60%, dù tăng trưởng năng lực hạn chế, Delta dự kiến doanh thu sẽ tăng khoảng 20% so với cùng kỳ năm trước. Các lãnh đạo cho biết xu hướng đặt vé sớm vào quý một năm 2027 cũng rất khả quan.
Báo cáo tài chính của các ngân hàng lớn Phố Wall sẽ được công bố vào tuần tới: Doanh thu giao dịch cổ phiếu dự kiến gần 19 tỷ USD, “ai cũng là người thắng cuộc” có thể trở thành dĩ vãng
Theo dự báo của các nhà phân tích do Bloomberg tổng hợp, tổng thu nhập giao dịch cổ phiếu quý 3 của năm ngân hàng lớn nhất nước Mỹ sẽ gần đạt 19 tỷ USD, nhưng thu nhập giao dịch trái phiếu dự kiến giảm xuống mức thấp nhất trong năm và hoạt động M&A cũng đang hạ nhiệt. Đồng thời, các công cụ tối ưu hóa tiền mặt dựa trên AI có thể gây ra sự thất thoát tiền gửi, làm dấy lên lo ngại trên thị trường về cổ phiếu ngân hàng. Các nhà phân tích cho rằng, mặc dù lợi nhuận của từng ngân hàng có thể tiếp tục phân hóa, nhưng lo ngại của thị trường về tác động của AI có thể đã bị phóng đại.
