S&P 500 đạt mức cao mới, nhưng hầu như chỉ giao dịch AI tăng trưởng

Chỉ số S&P 500 đã đạt mức cao mới vào thứ Ba, nhưng động lực thúc đẩy đợt phục hồi này cực kỳ tập trung: một số ít các ông lớn công nghệ đặt cược vào trí tuệ nhân tạo gần như đang gánh cả thị trường, trong khi các lĩnh vực khác như y tế, ngân hàng, tiêu dùng lại giảm điểm. Sự thu hẹp liên tục của độ rộng thị trường đang làm dấy lên nghi ngại trong giới đầu tư về khả năng tiếp tục của làn sóng tăng giá này.

Vào thứ Ba, chỉ số S&P 500 đã đóng cửa ở mức cao nhất lịch sử, đây là lần đầu tiên phá vỡ kỷ lục kể từ ngày 13/8. Chỉ số tổng hợp Nasdaq cũng ghi nhận hai phiên liên tiếp đóng cửa ở mức cao mới. "Magnificent Seven" – bảy gã khổng lồ công nghệ – tổng giá trị vốn hóa thị trường tiến sát 25 nghìn tỷ USD, theo dữ liệu của Dow Jones Market Data, riêng Nvidia đã đạt giá trị vốn hóa trên 5,76 nghìn tỷ USD. Trong khi đó, lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ kỳ hạn 10 năm giảm nhẹ 4 điểm cơ bản xuống còn 5,270%, sau khi đợt bán tháo lớn trên thị trường trái phiếu đã đẩy lợi suất này lên mức cao nhất gần 20 năm qua.

Tuy nhiên, đằng sau mức cao mới của chỉ số là một bức tranh thị trường phân hóa sâu sắc. Theo Dow Jones Market Data, tính tới thứ Ba, chưa đến một nửa số cổ phiếu thành phần của S&P 500 đóng cửa trên đường trung bình động 200 ngày, tỉ lệ này liên tục giảm kể từ tháng 8 đến nay. Cổ phiếu vốn hóa nhỏ, blue-chip hay thậm chí chỉ số S&P 500 tính theo trọng số đều kém hơn chỉ số chuẩn lớn, trong khi Russell 2000 thể hiện rõ ràng yếu hơn S&P 500 trong tháng vừa qua.

Sau giai đoạn tích lũy đi ngang đầu năm, "Magnificent Seven" đang quay lại mạnh mẽ. Nvidia tăng 4,5% trong tuần qua, lập đỉnh cao mới; Meta kể từ đỉnh gần nhất của S&P 500 vào 13/8 đến nay đã tăng tổng cộng 24%. Nhóm "hyperscalers" AI đại diện bởi Alphabet, Amazon, Microsoft và Meta đều phục hồi trở lại mức cao của 4 tháng trước.

Thoả thuận năng lượng lớn giữa Alphabet và Constellation Energy – chỉ một tuần sau khi Amazon công bố thương vụ tương tự – càng củng cố thêm câu chuyện chi tiêu vốn cho hạ tầng AI tiếp tục mở rộng, nâng cao tâm lý tích cực cho nhóm công nghệ. Các lĩnh vực chuỗi hệ sinh thái AI như trung tâm dữ liệu, mạng quang cũng ghi nhận diễn biến sáng sủa.

Mike Dickson, Giám đốc nghiên cứu và chiến lược định lượng thuộc Horizon Research, nhận xét:

"Magnificent Seven đã có khoảng hai tháng tăng trưởng mạnh mẽ, thực tế hiện tại đã bắt kịp mức tăng chung của S&P 500, ở một mức độ nào đó đây là một đợt tăng bù đắp."

Sức mạnh của các ông lớn công nghệ trái ngược hẳn với môi trường vĩ mô hiện tại. Fed đã tăng lãi suất lần đầu tiên sau ba năm vào tháng 9, lợi suất trái phiếu tiếp tục tăng khiến các nhóm nhạy cảm với lãi suất như cổ phiếu vốn hóa nhỏ, tiện ích công cộng hay xây dựng nhà cửa đều chịu áp lực rõ nét.

Trong bối cảnh này, vốn dồi dào, nợ thấp tương đối đã giúp những ông lớn công nghệ được thị trường tái định giá là nơi trú ẩn an toàn. Ông Keith Lerner, Giám đốc tư vấn đầu tư tại Truist Advisory Services, chia sẻ:

"Nhà đầu tư nhìn quanh và tự hỏi đâu là lĩnh vực có thể chống chịu được tất cả những biến động này. Cổ phiếu công nghệ ở một mức độ nào đó gần như được xem như tài sản phòng thủ."

Ông Dan Russo, Giám đốc đầu tư tại Potomac Fund Management nhận định: "Lãi suất cao và lạm phát đang bào mòn giá trị của các cổ phiếu khác trong S&P 500, chỉ còn những tên tuổi lớn với bảng cân đối kế toán vững mạnh mới đủ sức nâng đỡ thị trường." Dù các hyperscalers đang huy động hàng trăm tỷ USD để phát triển AI, nhưng Russo tin rằng so với các công ty khác, những doanh nghiệp này vẫn có năng lực tăng trưởng tốt trong môi trường lãi suất cao.

Các chuyên gia phân tích cho rằng bản chất của hiện trạng thị trường "độ rộng rất hẹp" chính là một rủi ro. Lợi nhuận chứng khoán phụ thuộc quá nhiều vào số ít cổ phiếu, mà chỉ cần những cổ phiếu này gặp vấn đề như chi tiêu vượt mức, dòng tiền tự do giảm, cạnh tranh AI hay các cú sốc bên ngoài, biến động sẽ rất mạnh.

Trên phương diện kỹ thuật cũng xuất hiện các tín hiệu cản trở. Chuyên gia chiến lược Jonathan Krinsky của BTIG cho biết, dù việc chỉ số bứt phá lên cao mới không nên bị bán khống ngược chiều, nhưng các tín hiệu giao thoa giữa độ rộng thị trường, lãi suất và tín dụng cho thấy lần "bứt phá" này có thể không kéo dài như thị trường kỳ vọng.

Đáng chú ý, dù cổ phiếu các hyperscalers AI tăng mạnh nhưng thị trường trái phiếu doanh nghiệp của họ lại không đồng thuận. Lần vượt đỉnh gần nhất diễn ra ngày 4/8 cũng chỉ kéo dài hai ngày trước khi S&P 500 đi ngang suốt hai tháng cho tới khi lập đỉnh mới hôm thứ Ba vừa rồi.

Ông Ross Mayfield, chiến lược gia đầu tư thuộc Baird Private Wealth Management, cũng thừa nhận:

"Thị trường đang khá lo ngại về sự thu hẹp này. Lý tưởng nhất, ai cũng muốn thấy có nhiều cổ phiếu cùng tăng hơn. Nhưng chừng nào các cổ phiếu lớn nhất, có ảnh hưởng nhất thị trường vẫn còn tăng mạnh thì tôi nghĩ đó vẫn là điều tốt."

Dù vậy, thứ Ba vừa qua cũng bắt đầu xuất hiện dấu hiệu cải thiện độ rộng – trong 11 ngành của S&P 500 đã có 10 ngành tăng điểm phiên thứ ba liên tiếp, lần đầu tiên kể từ tháng 12/2023 xuất hiện tình huống như vậy. Lerner tóm tắt tâm lý nhà đầu tư hiện nay:

"Hiện giờ, mọi ngả đường đều dẫn về công nghệ."