Nhà đầu tư công nghệ nổi tiếng Gavin Baker: Các trung tâm dữ liệu đang tạo ra rất nhiều việc làm cổ xanh lương cao

Gần đây, trong một tập phát sóng podcast mới nhất của a16z, nhà đầu tư công nghệ Gavin Baker đã có cuộc trò chuyện sâu sắc cùng đối tác của a16z David George. Baker cho biết, làn sóng xây dựng trung tâm dữ liệu có thể thúc đẩy tăng thu ngân sách cho các thị trấn nhỏ, tạo ra việc làm lương cao cho lao động phổ thông, giúp tầng lớp lao động phổ thông hưởng lợi từ các khoản đầu tư vào hạ tầng AI.

Baker thẳng thắn chia sẻ trong chương trình: "Bạn phản đối trung tâm dữ liệu ư? Tôi nói với bạn, đây chính là điều tuyệt vời nhất có thể xảy ra với tầng lớp lao động phổ thông tại Mỹ."

Trung tâm dữ liệu thay đổi một thị trấn nhỏ như thế nào

Lập luận cốt lõi của Baker dựa trên một thực tế kinh tế cụ thể: giá khí tự nhiên tại Mỹ hiện chỉ từ hai đến ba đô la mỗi triệu đơn vị nhiệt Anh, trong khi ở châu Âu và châu Á giá này là 20 đến 25 đô la.

Ông nhấn mạnh, khí tự nhiên là yếu tố đầu vào quan trọng của chi phí điện, trong khi chi phí điện lại là yếu tố then chốt của hầu như tất cả các ngành sản xuất. Điều này có thể tạo động lực tái công nghiệp hóa cho Mỹ.

Về phương diện việc làm, Baker nhận định: "Bây giờ, nếu học nghề điện, nghề ống nước, kỹ thuật HVAC, bạn có thể kiếm được thu nhập đáng kinh ngạc, thậm chí giá trị hiện tại ròng có thể còn cao hơn so với học đại học."

Ông lấy ví dụ điển hình là Quận Loudoun, bang Virginia – nơi vừa có thu nhập bình quân đầu người cao nhất nước Mỹ, vừa là khu vực có mật độ trung tâm dữ liệu cao nhất. Baker cho biết, đã có rất nhiều số liệu thực tế cho thấy, khi một trung tâm dữ liệu được đặt tại một thị trấn nhỏ, thuế không chỉ tăng gấp đôi mà còn tăng tới 10 lần, "đang đem lại sức sống mới cho các thị trấn nhỏ đang suy tàn trên khắp nước Mỹ".

Về tranh cãi bảo vệ môi trường, Baker cho rằng vấn đề tiêu thụ nước của các trung tâm dữ liệu "hoàn toàn bị phóng đại, thực chất không phải vấn đề gì lớn", và chỉ ra rằng các trung tâm dữ liệu thường sử dụng khí tự nhiên, "một loại nhiên liệu khá sạch".

Làn sóng phản đối trung tâm dữ liệu

Baker đã đưa ra đánh giá trực tiếp về làn sóng dư luận phản đối trung tâm dữ liệu trong chương trình.

Ông cho rằng trong các quan điểm phản đối trung tâm dữ liệu, "tồn tại một phong trào có tổ chức và được tài trợ, và tôi nghĩ phần lớn đang lan truyền thông qua TikTok."

Baker nhận định, ngành AI hiện chưa đối mặt hiệu quả với những chỉ trích này, nguyên nhân căn bản là không có ai chủ động kể câu chuyện tác động tích cực thực tế của trung tâm dữ liệu tới người Mỹ bình thường. Ông chỉ đích danh Meta là công ty làm tốt nhất ở thời điểm hiện tại, đồng thời lấy ví dụ giai đoạn Meta mới niêm yết và Sheryl Sandberg đã chia sẻ lần lượt các trường hợp doanh nghiệp nhỏ hưởng lợi trong cuộc họp kết quả tài chính, kêu gọi toàn ngành AI – bao gồm SpaceX, Anthropic, OpenAI, Google, NVIDIA, AMD, Broadcom – đều cần chia sẻ các trường hợp doanh nghiệp thực tế và câu chuyện đời thực của người Mỹ.

Rủi ro lớn hơn: Chính là thiếu hụt nguồn cung

Baker đã bác bỏ mối lo ngại phổ biến trên thị trường hiện nay. Ông khẳng định, so với xây dựng quá mức, mối đe dọa thực tế hơn là tình trạng thiếu hụt nguồn cung trầm trọng, và tình trạng này có thể kéo dài tới năm 2028.

Lập luận của ông là: Hiện nay, người dùng trả phí AI chuyên sâu toàn cầu có thể chưa đến 10 triệu, trong khi trên thế giới có 1,5 tỷ lao động tri thức, nhu cầu chỉ mới ở giai đoạn khởi đầu. Khi số lượng người dùng chuyển từ mức chục triệu lên đến hàng trăm triệu, nguồn lực tính toán hiện tại sẽ hoàn toàn không đủ đáp ứng.

Baker cảnh báo rằng nếu nhu cầu bùng nổ mà nguồn cung không kịp đáp ứng, chi phí truy cập AI có thể tăng vọt thay vì giảm liên tục như kỳ vọng của thị trường. Ông dẫn lại quan điểm của Marc Andreessen, cho rằng chi phí Token thậm chí có thể tăng gấp 10 lần.

Điều khiến ông lo ngại nhất là hiệu ứng dây chuyền. Baker cho biết, nếu khả năng tính toán bị thiếu hụt nghiêm trọng, hậu quả cuối cùng sẽ là "bất bình đẳng về tính toán" – các tập đoàn lớn và người giàu có thể mua được năng lực tính toán, còn người dùng phổ thông sẽ bị loại ra ngoài.