Goldman Sachs: Động lực AI suy yếu, cổ phiếu ngân hàng châu Âu và Nhật Bản cùng các tài sản cứng như cổ phiếu vàng trở thành xu hướng giao dịch tiếp theo

Kỷ nguyên hoàng kim của giao dịch AI đang dần khép lại, tín hiệu luân chuyển thị trường ngày càng rõ nét.

Natasha Tiwana, nhà giao dịch kỳ cựu của Goldman Sachs, cảnh báo trong báo cáo mới nhất rằng cấu trúc động lượng của chủ đề AI đã có sự chuyển đổi căn bản—nhóm bán dẫn và AI tổng hợp trong nhóm động lượng đang chuyển từ vị thế mua sang vị thế bán, trong khi ngành phần mềm đã thay thế trở thành trọng số lớn nhất của động lượng ngắn hạn.

Đồng thời, Goldman Sachs đề xuất nhà đầu tư chuyển sự chú ý sang các lĩnh vực đã bị thị trường lạnh nhạt trước đó: cổ phiếu ngân hàng châu Âu và Nhật, cổ phiếu công ty khai thác vàng và đồng—các tài sản hiện vật, cũng như các chiến lược phòng ngừa liên quan đến rủi ro chính trị Pháp.

Bối cảnh của việc chuyển hướng chiến lược này là sau đợt giảm đòn bẩy mạnh xảy ra vào tháng 8/2026. Rổ động lượng beta cao của Goldman Sachs (GSPRHIMO) giảm 12% chỉ trong một tuần, nhóm phòng ngừa AI long-short giảm tới 10% trong năm ngày. Goldman Sachs chỉ ra rằng số lần yếu tố động lượng giảm trên 5% trong một ngày trong năm 2026 đã vượt tổng số năm năm qua—thị trường buộc phải tìm kiếm cấu trúc phân bổ đa dạng rộng lớn hơn ngoài câu chuyện AI.

Giao dịch AI bước vào giai đoạn vận hành tinh vi hóa

Goldman Sachs nhấn mạnh rằng giao dịch AI chưa kết thúc, nhưng thành phần, đặc điểm động lượng và biên an toàn của nó đều đang được viết lại từng ngày.

Báo cáo chỉ ra rằng trọng tâm tranh luận trên thị trường đang chuyển nhanh từ "ai là kẻ thắng cuộc chi tiêu vốn lớn" sang "ai là kẻ thắng trong phổ cập hóa AI quy mô lớn", với động lực phía sau là chi phí năng lực tính toán liên tục giảm. Trong bối cảnh này, Goldman Sachs đề xuất áp dụng cách tiếp cận chiến thuật hơn với các mục tiêu hưởng lợi từ AI,tập trung vào những cơ hội có mức chênh lệch lớn giữa giá cổ phiếu và lợi nhuận trên mỗi cổ phiếu (EPS), trong đó nhóm chip nhớ (GSTMTMEM) và trung tâm dữ liệu (GSTMTDAT) đang có tỷ lệ giá trị tốt nhất.

Báo cáo tài chính quý II của Nvidia là chất xúc tác quan trọng nhất gần đây, sau đó là mùa hội nghị ngành dồn dập vào tháng 9 sẽ tiếp tục hỗ trợ. Ở lớp ứng dụng AI, thông tin hợp tác giữa MRNA và MRK công bố tuần này đã thu hút mạnh sự chú ý của thị trường đối với AI y tế; các mục tiêu hưởng lợi liên quan (GSXGHDDD) đã ghi nhận mức mở rộng dự báo lợi nhuận đáng kể, các nhà đầu tư đại chúng đang dần quan tâm nhiều hơn đến lĩnh vực AI phát triển thuốc.

Động lượng âm thầm thay máu, phần mềm thay thế bán dẫn

Tái cấu trúc nội bộ nhân tố động lượng là một trong những tín hiệu đáng chú ý nhất của đợt sóng này.

Theo dữ liệu của Goldman Sachs, tỉ lệ chồng lấn giữa nhóm thắng 12 tháng và nhóm thắng 3 tháng đã giảm xuống mức thấp nhiều năm, trong khi sự trùng lặp giữa nhóm thắng 12 tháng và nhóm thua 3 tháng lại tăng gần mức cao kỷ lục. Cụ thể, ngành phần mềm đã trở thành trọng số lớn nhất trong nhóm động lượng mua ngắn hạn (GSXUHMO3), còn nhóm bán dẫn và AI tổng hợp đã bị chuyển sang phía bán (GSXULMO3).

Goldman Sachs cho rằng, việc xáo trộn lại cấu trúc long-short này phản ánh sự đánh giá lại vị thế dẫn dắt thị trường của nhà đầu tư trong giai đoạn sắp tới, đồng thời dẫn tới biến động yếu tố tiếp tục ở mức cao. Trong môi trường này, nhu cầu sử dụng các công cụ phòng ngừa rủi ro tinh vi đã tăng rõ rệt, thay vì chỉ dùng các công cụ chỉ số đơn giản, nhà đầu tư ưu tiên áp dụng các sản phẩm phòng ngừa dựa trên yếu tố để quản lý vị thế.

Cổ phiếu ngân hàng châu Âu và Nhật: Lợi thế lãi suất chồng cùng vùng định giá thấp

Theo logic "mở rộng" phân bổ, Goldman Sachs đưa cổ phiếu ngân hàng châu Âu và Nhật vào nhóm khuyến nghị trọng điểm.

Báo cáo chỉ ra, trong tháng qua thị trường đã rút lại kỳ vọng điều chỉnh tăng lãi suất của Fed, còn kỳ vọng lãi suất ở châu Âu và Nhật Bản lại tách khỏi xu hướng Mỹ. Trong bối cảnh này, chỉ số ngân hàng châu Âu (SX7E) và nhóm cổ phiếu ngân hàng Nhật (GSXAJMEB) đều hưởng lợi từ môi trường lãi suất "cao hơn và lâu hơn", cải thiện biên lợi nhuận lãi (NII), đồng thời nền tảng thu nhập ngoài lãi tiếp tục vững mạnh—doanh thu phí tăng trưởng mạnh, tỷ lệ hiệu quả cải thiện, và tiềm năng hoàn vốn cho cổ đông dồi dào.

Dữ liệu chỉ ra, cổ phiếu ngân hàng Nhật Bản ba tháng qua đã vượt trội so với chỉ số TOPIX lẫn nhóm bán dẫn Nhật, đồng thời có biến động thấp hơn. Cổ phiếu ngân hàng châu Âu hiện vẫn thấp giá hơn cổ Mỹ khoảng 15%, trong đó Goldman Sachs đánh giá cơ hội giá trị tốt nhất ở khu vực này là cổ phiếu ngân hàng Hy Lạp—giá trị đang tiến gần các ngân hàng trọng điểm eurozone nhưng vẫn còn khoảng 10% mức chiết khấu, ngoài ra còn tiềm năng tăng thêm từ hoạt động M&A. Đáng chú ý, hiện nay vị thế cổ phần đại diện các ngân hàng châu Âu đang ở mức thấp nhất hai năm, mở ra cửa sổ thời cơ cho chiến lược ngược chiều.

Cổ phiếu công ty khai thác vàng và đồng: Luận điểm bứt phá rõ nét của tài sản cứng

Goldman Sachs cũng lạc quan với nhóm tài sản cứng, và đưa ra các cơ sở định giá cụ thể làm chỗ dựa.

Rổ cổ phiếu khai thác vàng (GSXGOLDM) đã tăng 32% trong tháng, nhưng vẫn thấp hơn đỉnh lịch sử khoảng 12%, chỉ số P/E hiện tại chỉ 11 lần, thấp hơn trung bình 5 năm khoảng 20%. Goldman Sachs đánh giá, kỳ vọng đồng USD yếu lên do Bộ Tài chính Mỹ mở rộng chương trình mua lại trái phiếu, sẽ kích hoạt làn sóng tăng mới cho cổ phiếu khai thác vàng. Ngoài ra, nhóm phái sinh của Goldman Sachs cũng ghi nhận nhu cầu sử dụng vàng như công cụ phòng ngừa rủi ro gia tăng về cuối năm, một hợp đồng quyền chọn đôi kỳ hạn tháng 12/2026 (vàng tăng trên 5% và S&P 500 dưới 4%) hiện có giá khoảng 6% (giá giữa là 4,25%).

Về nhóm cổ phiếu khai thác đồng, giá đồng tuần này đã đạt mức cao kỷ lục mới trong lịch sử, song rổ cổ phiếu khai thác đồng (GSXGCOPP) liên tục yếu hơn chính giá hàng hóa và kết quả kinh doanh cơ bản vững chắc kể từ tháng 2; nguyên nhân chính do ảnh hưởng tâm lý từ căng thẳng Trung Đông và áp lực bán ở nhóm AI lan tỏa. Goldman Sachs nhận định cấu trúc vi mô nguồn cung-khẩu vẫn rất eo hẹp, và nếu Fed chuyển sang chính sách bồ câu, nhóm kim loại công nghiệp sẽ hưởng lợi trực tiếp.

Rủi ro chính trị Pháp: Cửa sốc bị đánh giá thấp

Goldman Sachs đặc biệt lưu ý rủi ro chính trị Pháp là yếu tố gây nhiễu tiềm ẩn đang bị thị trường bỏ qua.

Biên độ lợi suất trái phiếu Pháp và Đức (OAT-Bund spread) từ đầu tháng 6 đã nới rộng liên tục, hiện đạt mức cao theo giai đoạn khoảng 85 điểm cơ bản, nhưng rổ cổ phiếu trong nước Pháp (GSXEFRDO) nhìn chung chưa bị ảnh hưởng. Goldman Sachs cảnh báo, trạng thái yên ắng này khó duy trì lâu, nhóm cổ phiếu nội địa Pháp hiện đã ở vị trí định giá cao thứ 90 trong vòng 5 năm, nghĩa là gần như chưa phản ánh bất kỳ phí bảo hiểm bất định cuộc bầu cử nào ở giá hiện tại.

Goldman Sachs chỉ ra, với lịch trình chính trị dày đặc gần đây (gồm hội nghị mùa hè MEDEF ngày 27/8 và cuộc gặp mùa hè của Bộ trưởng Tư pháp Darmanin ngày 30/8), các rủi ro lớn trên mặt báo có thể nổi lên ngay từ tuần sau. Dữ liệu lịch sử cho thấy, trong giai đoạn bất định chính trị, độ tương quan giữa cổ phiếu nội địa Pháp và chênh lệch tín dụng tăng vọt, phản ứng với rủi ro trong nước mạnh hơn chỉ số CAC rất nhiều.

Tháng 9 sẽ là cửa sổ kiểm tra sức bền luân chuyển

Goldman Sachs kết luận rằng tất cả tín hiệu hiện tại đều chỉ về cùng một hướng: thị trường buộc phải thoát khỏi câu chuyện duy nhất về AI để chuyển sang cấu trúc phân bổ đa dạng hơn nữa.

Việc động lượng âm thầm chuyển sang phần mềm, cầu mua theo cấu trúc ở cổ phiếu ngân hàng châu Âu và Nhật (đặc biệt là phần chiết khấu còn sót lại ở cổ phiếu ngân hàng Hy Lạp), các công ty khai thác vàng vẫn còn dị giá và cổ phiếu đồng trì trệ, cùng với phí bảo hiểm rủi ro chính trị Pháp bị thị trường đánh giá thấp nặng, tất cả vẽ nên bức tranh tái cấu trúc sâu sắc cho diện mạo thị trường.

Goldman Sachs nhấn mạnh, giai đoạn "nằm yên cũng thắng" của giao dịch AI đã kết thúc, không gian kiếm lợi nhuận vượt trội duy nhất còn lại là tận dụng chiến thuật mua thấp những cổ phiếu cá biệt có sự lệch lớn giữa giá và EPS. Mùa báo cáo tài chính và lịch hội nghị tháng 9 sẽ quyết định liệu đợt điều chỉnh này đơn thuần chỉ là lần dọn dẹp vị thế lành mạnh, hoặc là khởi đầu cho một chu kỳ chuyển hướng thị trường lớn và bền vững hơn.