Trở ngại lớn nhất của AI lại chính là cử tri Mỹ?

👆Nhấn vào chữ màu xanh để theo dõi chúng tôi

Trung tâm dữ liệu AI & Cử tri Mỹ

Trước đây, trung tâm dữ liệu chỉ là một câu chuyện đầu tư, giờ đây lại trở thành vấn đề lá phiếu trong cuộc bầu cử giữa kỳ. Điều thú vị là cả Đảng Dân chủ và Đảng Cộng hòa đều phản đối. Lý do dẫn tới sự đồng thuận giữa hai đảng chỉ có một, đó là cử tri thực sự rất phản đối.

Theo CNBC, còn chưa đến ba tháng nữa là đến bầu cử giữa nhiệm kỳ ở Mỹ, ngày càng nhiều ứng viên các bang bắt đầu đưa trung tâm dữ liệu thành chủ đề tranh cử. Vì sao? Bởi lẽ AI mang lại năng suất, sức cạnh tranh công nghệ và lợi nhuận cho doanh nghiệp, nhưng những thứ này thuộc về công ty hoặc quốc gia, đối với người dân địa phương thì chi phí phát điện, truyền tải, sử dụng nước và tiếng ồn tăng thêm đều là áp lực trực tiếp, nhạy cảm và dễ nhìn thấy nhất.

Cảm xúc này thậm chí đã lan vào các quảng cáo thương mại. Nhãn hàng đồ uống Liquid Death kết hợp cùng Garage Beer do Jason Kelce và Travis Kelce sở hữu, đã sản xuất một đoạn phim ngắn châm biếm 90 giây, chế rằng dùng nước tiểu thay cho nước sạch để làm mát trung tâm dữ liệu. Phó chủ tịch sáng tạo của Liquid Death nói, công ty vốn tránh các chủ đề chính trị, nhưng AI và trung tâm dữ liệu đã trở thành câu chuyện chung vượt lên trên các phe cánh chính trị và văn hoá. Không thể khác, con người vốn có xu hướng tranh thủ cơ hội và hóng chuyện.

Trước đây không lâu, bang Florida đã tổ chức bầu cử sơ bộ chức Thống đốc bang. Nghị sĩ đảng Cộng hòa được Trump ủng hộ đã dễ dàng giành chiến thắng và bước vào giai đoạn bầu cử tháng 11. Nghị sĩ này một mặt nhận được nhiều hỗ trợ tài chính từ các Ủy ban hành động chính trị AI như Leading the Future, nên đáng lẽ phải bảo vệ phe AI. Nhưng mặt khác, tháng 7 vừa qua ông lại đề xuất "Dự luật Bảo vệ Người đóng thuế", yêu cầu trung tâm dữ liệu tách khỏi hệ thống công cộng, tự chịu chi phí mở rộng.

Vậy nên, nhận tài trợ không nhất thiết phải lập tức gánh chịu thay cho người khác, nhưng nếu bạn không tài trợ cho tôi, tôi có thể chờ được, còn bạn thì sao?

CNBC chỉ ra rằng, đối với trung tâm dữ liệu, việc tự phát điện, nâng cấp hạ tầng truyền tải, làm mát tiêu thụ nước thấp và bù đắp cho cộng đồng địa phương đều sẽ tăng vào chi phí xây dựng và vận hành dài hạn. Nếu quy trình phê duyệt gặp trì hoãn, khiến công trình xây dựng chậm hơn dự kiến, thì thời điểm thu hồi vốn cũng bị dời lại, thị trường cũng sẽ chiết khấu đánh giá tài sản lớn hơn.

Thái độ công chúng cũng gây áp lực lên các chính trị gia. Khảo sát của Trung tâm nghiên cứu Pew cho thấy, một nửa người trưởng thành Mỹ cảm thấy lo ngại nhiều hơn là hào hứng với việc AI đi vào đời sống thường nhật. Một khảo sát khác vào tháng 7/2026 cho biết 54% người Mỹ rất lo về hóa đơn điện, 49% cực kỳ quan ngại vai trò AI trong nền kinh tế. Vì vậy, CNBC nhận định lo lắng về AI, chi phí sinh hoạt và trung tâm dữ liệu đang ngày càng nhận được sự quan tâm của cử tri.

Hôm qua Trump cũng phát biểu thừa nhận rằng các trung tâm dữ liệu cần cải thiện quan hệ công chúng, tuy nhiên ông nhấn mạnh rằng cộng đồng địa phương nên chào đón các dự án này, vì chúng tạo ra nhiều việc làm, đầu tư và nguồn thu thuế lớn.

Tin vui là các công ty công nghệ rõ ràng đã nhận ra vấn đề này. Microsoft cam kết từ tháng 1 năm nay sẽ chịu chi phí điện cho trung tâm dữ liệu, giảm tiêu thụ nước, bù vào nguồn nước gấp hơn lượng sử dụng tại địa phương, đồng thời tạo thêm việc làm và tăng nguồn thu ngân sách địa phương. OpenAI cũng cam kết dự án tự chịu chi phí năng lượng, ưu tiên hệ thống làm mát khép kín hoặc tiêu thụ nước thấp, và mỗi "Dự án Cổng chống AI" đều lên phương án riêng phù hợp cho địa phương.

Nhưng CNBC cho rằng vấn đề là, ngày càng nhiều cử tri không chấp nhận những phương án "may đo" như vậy, và giới chính trị gia hiển nhiên cũng đã nhận ra cơ hội, đang dần dần xoay chuyển quan điểm.

Jason cho rằng câu chuyện này làm tôi nhớ đến câu nói nổi tiếng của cựu Thống đốc bang New York Mario Cuomo, rằng khi tranh cử thì dùng thơ ca, lúc cầm quyền phải dùng văn xuôi. Tranh cử cần cho cử tri một viễn cảnh, còn khi nắm quyền phải đối mặt với ngân sách, pháp luật, các nhóm lợi ích và thực tế kinh tế, khi đưa ra quyết định thì kết quả có khi rất xa với những gì đã hứa khi tranh cử.

Vậy kỳ bầu cử này có theo chủ đề chống AI, chống trung tâm dữ liệu không? Tôi không biết, nhưng nếu thực sự xảy ra, tôi cho rằng cổ phiếu AI rất có thể chịu ảnh hưởng tiêu cực, vì việc xây dựng trung tâm dữ liệu bị trì hoãn, doanh thu giảm tốc, hiện thực hóa chậm hơn, đầu tư khả năng cũng bị cản trở bởi các thủ tục điều hành, mọi thứ đều chậm lại, định giá vì thế bị chiết khấu mạnh.

Tất nhiên, so với áp lực ngắn hạn, tôi vẫn tin vào câu nói của Cuomo, sau bầu cử giữa nhiệm kỳ, rồi các chính trị gia vẫn sẽ phải tạm biệt thơ ca trên đường đua tranh cử để quay về với văn xuôi thực tế của người cầm quyền, phải đối mặt lại với tăng trưởng kinh tế và sức cạnh tranh AI. Nếu thực sự sự kiện này gây ra áp lực và thị trường bán tháo mạnh, biết đâu lại chính là thời điểm tốt để mua vào AI, bởi tôi tin rằng với cả nước Mỹ, AI và tăng trưởng kinh tế đã gắn kết mật thiết với nhau.

Được rồi, tiếp theo là năm tin tức công nghệ lớn từ Bloomberg:

Thứ năm: Alibaba chi gần 10 tỷ USD vốn đầu tư trong một quý, lợi nhuận ròng lao dốc hơn 75% còn 10,5 tỷ nhân dân tệ, dòng tiền tự do đảo ngược thành 6,6 tỷ USD bị âm. Ban lãnh đạo cho rằng AI là động lực tăng trưởng chắc chắn nhất, ba năm hồi vốn.

Thứ tư: Cuộc điều tra độc lập của Super Micro cho thấy các quản lý hiện tại không biết về kế hoạch buôn lậu chip Nvidia vào Trung Quốc mà bị cáo buộc trước đó, công ty đã xử lý các cá nhân liên quan. Giá cổ phiếu tăng mạnh rồi lại giảm ngay sau khi tin này công bố.

Thứ ba: OpenAI ra mắt tính năng mới, cho phép ChatGPT đọc, tìm kiếm và gửi tin nhắn iMessage trên Mac, cần được người dùng cấp quyền và chạy cục bộ. Apple vốn rất coi trọng quyền riêng tư, hơn nữa quan hệ kiện tụng hai bên gần đây khá căng thẳng, động thái này có thể dẫn tới xung đột.

Thứ hai: Anthropic dự kiến quy mô IPO sẽ sánh ngang hoặc vượt mức kỷ lục hơn 75 tỷ USD của SpaceX, dự định nộp hồ sơ trước cuối tháng, doanh thu quý hai hơn 11,5 tỷ USD, năm ngoái lỗ ròng khoảng 42 tỷ USD.

Thứ nhất: Broadcom đang đàm phán với nhiều ngân hàng về kế hoạch tài trợ hơn 60 tỷ USD cho chip AI, giúp Anthropic và các công ty khác tiếp cận sức mạnh tính toán. Blackstone và Apollo tham gia, tiếp nối mô hình hợp tác tài trợ chip 35 tỷ USD trước đó.