Khi OpenAI và Anthropic cùng tham gia “giành thị phần”, đối thủ thực sự của Palantir đã xuất hiện

Palantir đang đứng tại một ngã rẽ tinh tế: họ đã lột xác nhờ làn sóng AI, nhưng cũng có thể bị chính làn sóng đó nhấn chìm.

Vào ngày 4 (giờ Mỹ), sau khi thị trường chứng khoán Mỹ đóng cửa, Palantir đã công bố báo cáo tài chính rực rỡ, doanh thu và lợi nhuận đều đạt kỷ lục lịch sử, doanh số tại thị trường Mỹ tăng gấp đôi so với cùng kỳ năm trước.

Tuy nhiên, giá cổ phiếu của công ty đã giảm gần 20% từ đầu năm đến nay, rõ ràng trái với xu hướng cơ bản. Phố Wall đang đặt cược rằng khi OpenAI, Anthropic cùng các phòng thí nghiệm AI lớn khác tăng tốc mở rộng, sức hấp dẫn của sản phẩm phần mềm cốt lõi của Palantir đối với khách hàng sẽ dần bị xói mòn.

Theo tờ Nhật báo Phố Wall dẫn nguồn tin cho biết, OpenAI đang xây dựng một nền tảng kết nối và cấu trúc dữ liệu, được cho là cạnh tranh trực tiếp với Palantir, và đội ngũ này còn có không ít cựu nhân viên Palantir.

OpenAI và Anthropic cũng đồng thời sao chép mô hình "kỹ sư triển khai tiên phong" đặc trưng của Palantir, cử kỹ sư lồng ghép trực tiếp vào đội ngũ khách hàng để thúc đẩy ứng dụng AI.

Nhà phân tích Louie DiPalma của William Blair thẳng thắn trong báo cáo mới nhất:

Anthropic và OpenAI đang tăng cường cạnh tranh với Palantir.

Mô hình kinh doanh của Palantir được xây dựng trên việc tích hợp và phân tích dữ liệu.

Palantir hỗ trợ các cơ quan chính phủ và doanh nghiệp trích xuất thông tin sâu từ khối lượng dữ liệu khổng lồ, phục vụ các kịch bản như lập kế hoạch chuỗi cung ứng, quyết sách quân sự,... Công ty chỉ bắt đầu có lãi lần đầu tiên vào năm 2023, sau hơn 20 năm thành lập.

Sự trỗi dậy của AI đã mở ra cánh cửa mới cho Palantir: khách hàng doanh nghiệp chọn sử dụng mô hình ngôn ngữ lớn của OpenAI, Anthropic và Google trong nền tảng dữ liệu của Palantir, thúc đẩy tăng trưởng doanh thu bùng nổ.

Kể từ khi Palantir ra mắt nền tảng trí tuệ nhân tạo (AIP), giá cổ phiếu từng tăng hơn 2300%.

（Palantir ra mắt nền tảng AI chính thức vào tháng 4/2023, sau đó giá cổ phiếu liên tục tăng mạnh）

Tuy nhiên, về bản chất Palantir không phải là một công ty AI. Họ không tự nghiên cứu mô hình, mà vận hành AIP bằng cách tích hợp mô hình từ bên thứ ba để tăng năng lực phần mềm.

Như nhân viên Palantir nói, mô hình ngôn ngữ lớn giống như dầu thô, còn Palantir là nhà máy tinh chế biến chúng thành sản phẩm sử dụng được. Nhưng ngày càng nhiều người tin rằng, "dầu thô" rồi cũng sẽ tự mình tinh chế được.

Một số chuyên gia ước tính, mô hình ngôn ngữ lớn hiện đã có thể tái tạo phần lớn những gì Palantir đạt được trong lĩnh vực xử lý dữ liệu quy mô lớn. Giám đốc thị trường vốn Direxion - Jake Behan đã chỉ ra trọng tâm của cuộc tranh cãi:

Tranh luận xoay quanh Palantir không phải là tăng trưởng, mà là liệu công ty có giữ vị thế không thể thay thế trong chuỗi giá trị công nghệ AI, hay chỉ đơn thuần là một lớp bao bọc đắt đỏ cho mô hình AI ngày càng rẻ.

Đối diện với những nghi ngờ bên ngoài, ban quản trị Palantir đã thể hiện thái độ cứng rắn quen thuộc trong cuộc họp với nhà đầu tư tuần này.

Các lãnh đạo gọi sản phẩm của các phòng thí nghiệm AI lớn là "slop" (nội dung rác), từ này được lặp lại đến 17 lần trong suốt cuộc gọi. Giám đốc điều hành Alex Karp phát biểu:

Khách hàng doanh nghiệp có thể thử nghiệm các sản phẩm AI khác nhau trên thị trường, nhưng cuối cùng đa số vẫn sẽ quay lại với Palantir.

Giám đốc công nghệ Shyam Sankar cho rằng, mô hình mã nguồn mở giá rẻ thực ra đang giúp Palantir có thêm nhiều cơ hội kinh doanh. Ông nói:

Mô hình càng tốt hơn, rẻ hơn, mạnh hơn thì chúng tôi càng được hưởng lợi, những phòng thí nghiệm đó không phải đối thủ, mà là chuỗi cung ứng của chúng tôi.

Nhưng các dữ liệu tài chính đã xuất hiện dấu hiệu rạn nứt. Hợp đồng doanh nghiệp Mỹ mới ký của Palantir tăng trưởng từ mức 137% của quý trước giảm mạnh còn 45%.

Sự sụt giảm này khiến nhiều nhà phân tích lo ngại, cho thấy động lực mở rộng thị trường thương mại đang yếu đi, áp lực cạnh tranh có thể đã bắt đầu thể hiện rõ rệt.

Phía chính phủ vẫn là "chiến hào" kiên cố của Palantir.

Dựa vào lợi thế tiên phong trong mảng quốc phòng và nguồn lực chính trị sâu tại Washington, Palantir đã giành hơn 1,1 tỷ USD hợp đồng liên bang ngay năm đầu nhiệm kỳ hai của chính quyền Trump, tăng 70% so với cùng kỳ năm trước.

Hệ thống chỉ huy Maven Smart System của họ sắp được công nhận thành "dự án ghi nhận chính thức" – dấu chứng cực kỳ giá trị trong lĩnh vực thầu quốc phòng, đảm bảo nguồn vốn ổn định dài hạn.

Tuy nhiên, ngay cả tại Lầu Năm Góc, vị thế áp đảo tuyệt đối của Palantir cũng đang dần lung lay.

Theo chia sẻ từ một số lãnh đạo startup AI, Lầu Năm Góc đang triển khai AI mở rộng ra tiền tuyến, các mô hình nhẹ dành cho điện thoại binh sĩ hoặc drone thường không tương thích với hệ thống Palantir.

Palantir đã bắt đầu ra mắt phiên bản Maven mới phù hợp với drone, nhưng việc đuổi theo được bao xa vẫn là ẩn số.

Đồng sáng lập Legion Intelligence – Ben Van Roo chỉ ra, Maven dù đã thành công, nhưng mới chỉ "đáp ứng một phần nhỏ trong tổng số hàng nghìn quy trình công việc của Bộ Quốc phòng".

Các kịch bản chiến trường rộng lớn hơn như thu thập tình báo, bảo đảm hậu cần... sẽ tạo ra nhu cầu AI vượt ngoài hệ thống của Palantir. Ông nói:

Đó mới là chiến trường chính trong 10 năm tới.