Một năm sau khi Buffett nghỉ hưu: “Phí Buffett” thành “chiết khấu”, Berkshire giảm 13%, giá cổ phiếu bị đánh giá thấp?

Kể từ khi Buffett tuyên bố nghỉ hưu gần một năm trước, giá cổ phiếu Berkshire Hathaway đã trải qua một trong những giai đoạn tụt hậu nghiêm trọng nhất so với chỉ số S&P 500 trong lịch sử của hãng — "phí bảo hiểm Buffett" từng khiến nhà đầu tư đổ xô vào nay đã trở thành chiết khấu rõ rệt. Tuy nhiên, nhiều nhà phân tích cho rằng chính mức chiết khấu này đã khiến Berkshire trở thành một mục tiêu đầu tư đáng chú ý vào thời điểm hiện tại.

Từ ngày 2 tháng 5 năm 2025 khi Buffett tuyên bố nghỉ hưu tại đại hội cổ đông thường niên, cổ phiếu loại A của Berkshire đã giảm khoảng 13%, trong khi S&P 500 tăng khoảng 26% cùng kỳ, khoảng cách giữa hai bên gần 40 điểm phần trăm. Kể từ năm 2026, cổ phiếu loại A giảm tiếp khoảng 6% xuống còn 706.000 USD (UTC+8), cổ phiếu loại B cũng yếu hơn, về quanh mức 470 USD (UTC+8), trong khi S&P 500 tăng khoảng 4% trong năm (UTC+8).

Thị trường thờ ơ thể hiện rõ qua định giá: Tỷ lệ giá cổ phiếu Berkshire so với giá trị sổ sách giảm mạnh từ mức 1,8 lần cao nhất trong 25 năm của năm ngoái xuống dưới 1,4 lần hiện tại (UTC+8), thấp hơn mức trung bình ba năm qua. Cùng lúc đó, công ty đã nối lại chương trình mua lại cổ phiếu vào tháng 3 năm nay, cách lần mua lại gần nhất gần hai năm.

Nhiều nhà phân tích nhận định, giá cổ phiếu hiện tại đã phản ánh đầy đủ, thậm chí quá mức, những nghi ngại của thị trường về năng lực lãnh đạo của Greg Abel, do đó nhà đầu tư dài hạn có thể tận dụng cơ hội này để tích lũy.

"Phí bảo hiểm Buffett" biến mất, tiềm năng chiết khấu lớn đến đâu

Diễn biến yếu kém của cổ phiếu Berkshire phản ánh lo ngại của thị trường về nhiều yếu tố: Hào quang cá nhân của Buffett phai nhạt, thái độ dè dặt dành cho Abel, tốc độ tăng trưởng doanh thu kém và những nghi ngại về khả năng triển khai hiệu quả lượng tiền mặt khổng lồ của công ty.

Với giá cổ phiếu hiện tại, P/E dự phóng cho lợi nhuận năm 2026 của Berkshire vào khoảng 23 lần (UTC+8). Tuy nhiên, do công ty nắm giữ nhiều tiền mặt và đầu tư lãi thấp trên bảng cân đối, loại bỏ các yếu tố này thì P/E thực chỉ ở khoảng mười mấy lần, áp lực định giá không quá lớn.

Giá trị sổ sách từ lâu đã là chỉ số tham chiếu quan trọng để định giá cổ phiếu Berkshire. Theo Barron's, giá trị sổ sách mỗi cổ phiếu của công ty trong quý I vào khoảng 505.000 USD (UTC+8), giá cổ phiếu hiện chỉ còn chưa tới 1,4 lần giá trị sổ sách (UTC+8).

Về ước tính giá trị nội tại, chuyên gia nghiên cứu Berkshire lâu năm Chris Bloomstran của Semper Augustus Investments đầu năm nay đã đưa ra mức định giá 855.000 USD/cổ phiếu (UTC+8), cao hơn giá hiện tại khoảng 21%; nhà phân tích Brian Meredith của UBS định giá ở mức 758.000 USD (UTC+8), cao hơn khoảng 7%. Meredith đưa ra khuyến nghị mua với giá mục tiêu là 871.000 USD (UTC+8), tiềm năng tăng gần 25% so với hiện tại.

Nền tảng cơ bản vững chắc, tiền mặt và lợi nhuận tạo lớp đệm an toàn

Dù giá cổ phiếu chịu áp lực, nền tảng cơ bản của Berkshire vẫn cung cấp biên an toàn khá lớn.

Các mảng kinh doanh của công ty có khả năng tạo lợi nhuận khoảng 50 tỷ USD/năm (UTC+8), bảng cân đối kế toán nắm giữ khoảng 373 tỷ USD tiền mặt (UTC+8), sẵn sàng cho các khoản đầu tư mới. Quy mô mua lại cổ phiếu năm nay có thể đạt 50 tỷ USD (UTC+8). Theo Barron's căn cứ hồ sơ ủy quyền của Berkshire, trong ngày nối lại mua lại 4 tháng 3, công ty đã ngay lập tức mua vào hơn 200 triệu USD (UTC+8) cổ phiếu, sau đó khi giá giảm thêm khoảng 3% (UTC+8), lực mua lại có thể đã được duy trì hoặc mạnh hơn. Công ty sẽ công bố kết quả tài chính quý I và báo cáo 10-Q vào ngày 2 tháng 5, cùng ngày với đại hội cổ đông, lúc đó sẽ tiết lộ dữ liệu mua lại cụ thể.

Nhà đầu tư Christopher Davis của Hudson Value Partners mô tả Berkshire là "cổ phiếu HALO tối thượng" (cổ phiếu tài sản vật chất lớn, rủi ro bị loại bỏ thấp). Ông cho rằng, hoạt động bảo hiểm bền vững, khả năng chống lạm phát và chuỗi kinh doanh công nghiệp khó sao chép giúp Berkshire đặc biệt hấp dẫn vào thời điểm lo ngại về tác động của AI lên thị trường, đồng thời ví von giá cổ phiếu hiện tại như "lò xo nén sẵn sàng bật lên".

Những tài sản cốt lõi của Berkshire bao gồm BNSF, một trong những tuyến đường sắt lớn nhất Bắc Mỹ, Berkshire Hathaway Energy, một trong những công ty điện lực công ích lớn nhất của Mỹ, cùng các doanh nghiệp công nghiệp như Lubrizol (hóa chất), Precision Castparts (linh kiện hàng không) và nhiều công ty khác.

Thách thức vận hành và triển khai mà Abel đối mặt

Người kế thừa Buffett - Abel - không tránh khỏi những nghi vấn.

Nhà phân tích CFRA Cathy Seifert cho biết, thu nhập từ hoạt động kinh doanh của Berkshire năm ngoái gần như không tăng trưởng (UTC+8). Bà mong muốn Abel đưa ra phản hồi rõ ràng về các vấn đề hiện tại cũng như kế hoạch cải thiện lợi nhuận và doanh thu. Meredith của UBS cũng cho rằng, BNSF và Berkshire Hathaway Energy đều đang tụt hậu về các chỉ số lợi nhuận quan trọng so với đối thủ, còn nhiều dư địa cải thiện.

Về phân bổ vốn, Abel cần làm rõ với thị trường là sẽ sử dụng khối tiền mặt lớn này như thế nào. Phần lớn số tiền có thể dùng cho đầu tư, nhưng vẫn cần giữ một lượng dự phòng nhất định để hỗ trợ mảng bảo hiểm phi nhân thọ khổng lồ.

Ở khía cạnh quản lý danh mục đầu tư cổ phiếu, Abel sẽ trực tiếp quản lý phần lớn danh mục quyền sở hữu 300 tỷ USD (UTC+8), trong khi nhà quản lý đầu tư lâu năm Ted Weschler chỉ được phép quản lý khoảng 6%, hơi cao hơn mức 5% (UTC+8) khi Buffett còn tại vị. Trước đó, Buffett dự định giao toàn bộ danh mục cho Weschler và Todd Combs cùng quản lý, song Combs đã rời Berkshire vào tháng 12 năm ngoái để nhận vị trí đầu tư tại JPMorgan Chase.

Các chuyên gia cho rằng, trước đây Abel không có kinh nghiệm chính thống về quản lý danh mục đầu tư và chủ yếu tập trung vào mảng vận hành, do đó cần bổ sung thêm nhân tài đầu tư và trao cho Weschler nhiều quyền hơn.

Cấu trúc quản trị cần cải thiện, hội đồng quản trị có thể đón nhận thành viên mới

Về mặt quản trị doanh nghiệp, hội đồng quản trị của Berkshire gồm 13 thành viên, trong đó có hai người con của Buffett; trong thời gian dài đều khá thuận theo Buffett, khi ông rời vị trí CEO thì tính độc lập cần được tăng cường.

Nhiều chuyên gia cho rằng Tim Cook, CEO của Apple, sẽ thôi giữ chức CEO vào tháng 9 năm nay song vẫn giữ ghế Chủ tịch Hội đồng Quản trị, có thể là thành viên lý tưởng cho hội đồng quản trị Berkshire – ông không chỉ được Buffett đánh giá cao mà còn có thể mang lại ảnh hưởng và tầm nhìn công nghệ cho một công ty vốn không mạnh về ứng dụng công nghệ. Hiện Berkshire đang nắm khoảng 60 tỷ USD (UTC+8) cổ phiếu Apple, giới phân tích nhận định vấn đề lợi ích liên quan này có thể sẽ được xử lý hợp lý.

Tổng hợp lại, nhiều nhà phân tích cho rằng nền tảng cơ bản của Berkshire ổn định hơn nhiều so với những gì giá cổ phiếu thể hiện. Chris Bloomstran dự đoán, được thúc đẩy bởi tăng trưởng giá trị sổ sách, cổ phiếu Berkshire có thể đạt mức lợi nhuận hàng năm khoảng 10% (UTC+8) trong thập kỷ tới. Đối với nhà đầu tư dài hạn, dù nhà đầu tư huyền thoại không còn ở tuyến đầu, logic đầu tư vào Berkshire vẫn hợp lý.