Tại sao không mua cổ phiếu lưu trữ? Đây là câu trả lời của hai "ông lớn"
Trong làn sóng đầu tư vào hạ tầng AI, cổ phiếu các hãng chip nhớ tưởng chừng sẽ hưởng lợi từ nhu cầu tính toán bùng nổ, song hai nhà đầu tư và phân tích gia công nghệ nổi tiếng lại tỏ ra thận trọng. Lý do của họ đều chỉ về một nhận định cốt lõi: Giá cao và lợi nhuận cao từ ngành lưu trữ đang thúc đẩy chính những yếu tố dẫn đến sự tự diệt vong của ngành.
Nhà sáng lập ARK Invest, Cathie Wood, gần đây đã giải thích công khai lý do bà không nắm giữ cổ phiếu các hãng lưu trữ trong một chương trình podcast. Bà cho rằng, lưu trữ là khâu có tính hàng hóa hóa cao nhất và tính chu kỳ mạnh nhất trong chuỗi cung ứng bán dẫn, và mức tăng giá hiện tại không phải trạng thái bình thường của ngành công nghệ, về bản chất là một tín hiệu tiêu cực.
Trong khi đó, nhà phân tích chiến lược công nghệ Ben Thompson lại cảnh báo sắc bén hơn, cho rằng các hãng lưu trữ đang lặp lại bài học Iran phong tỏa eo biển Hormuz — có hiệu quả ngắn hạn, nhưng về lâu dài sẽ thúc đẩy cả ngành tìm cách né tránh.
Nhận định của hai người đặt ra thách thức trực tiếp cho làn sóng hưng phấn với cổ phiếu chip nhớ hiện tại. Trong bối cảnh nhu cầu AI inference tăng mạnh, cổ phiếu các nhà cung cấp bộ nhớ băng thông cao (HBM) liên tục được săn đón, nhưng logic của hai nhà đầu tư này cảnh báo nhà đầu tư cần thận trọng với rủi ro cấu trúc do thay đổi công nghệ hoặc nhu cầu chủ động né tránh.
Cathie Wood: Giá cao là cảnh báo, không phải tin tốt
Cathie Wood gần đây đã trả lời trực tiếp về lý do bà không nắm giữ cổ phiếu chip nhớ. Bà thừa nhận, nhiều năm kinh nghiệm đầu tư giúp bà trở nên thận trọng hơn với các ngành có tính chu kỳ mạnh.
Theo bà, lưu trữ là khâu có tính hàng hóa hóa cao nhất trong toàn chuỗi bán dẫn, trước nay dao động rất mạnh về chu kỳ. Mức tăng giá bộ nhớ băng thông cao gấp ba, bốn hoặc thậm chí mười lần hiện tại là không bình thường trong ngành công nghệ. "Hầu hết mọi người nghĩ đây là thông tin cực kỳ tích cực, nhưng thực ra đó là tín hiệu tiêu cực," bà nói.
Bà còn chứng minh bằng góc độ dòng tiền. Gần đây, một biểu đồ cho thấy dòng tiền tự do của cổ phiếu chip so với dòng tiền tự do của các hãng điện toán đám mây quy mô lớn (hyperscalers) có xu hướng ngược chiều hoàn toàn — phía chip được lợi, phía hyperscalers chịu áp lực. Nhưng bà nhấn mạnh, trạng thái này chỉ là tạm thời.
Điều quan trọng hơn, Cathie Wood chỉ ra, đổi mới công nghệ đang chủ động làm giảm sự phụ thuộc vào bộ nhớ băng thông cao từ phía nhu cầu. Bà lấy ví dụ về Cerebras và Groq — trong đó quỹ đầu tư mạo hiểm của ARK cũng sở hữu cổ phần Groq — cả hai hãng thiết kế chip AI đều không cần bộ nhớ băng thông cao trong kiến trúc của mình.
Bà so sánh xu hướng này với việc Tesla loại cobalt khỏi pin: Khi một yếu tố chuỗi cung ứng trở nên quá đắt hoặc rủi ro, các kỹ sư sẽ tìm cách vượt qua nó. "Trong lĩnh vực suy luận AI, chúng ta đang thấy nhu cầu về bộ nhớ băng thông cao dần bị công nghệ thay thế," bà nói.
Ben Thompson: Các hãng lưu trữ đang biến mình thành mục tiêu công kích
Nhà phân tích chiến lược công nghệ Ben Thompson lại quan ngại nhiều hơn về khía cạnh cạnh tranh. Ông dùng một ẩn dụ địa chính trị để mô tả tình thế hiện tại của các hãng lưu trữ.
"Tôi so sánh các hãng lưu trữ với Iran," Thompson nói. Lý luận của ông là: sức mạnh răn đe của eo biển Hormuz nằm ở khả năng nó luôn là một lá bài có thể sử dụng. Một khi thực sự sử dụng, sẽ kích thích đối thủ nỗ lực né tránh hoàn toàn. "Bây giờ họ đã dùng lá bài ấy, quả là có tác dụng. Nhưng UAE và Saudi Arabia sẽ xây thêm đường ống, mở cảng mới, không để chuyện này tái diễn lần nữa."
Theo ông, chính sách giá cao hiện tại của các hãng lưu trữ đang tạo ra hiệu ứng tương tự. Một mặt, Apple đang vận động để đưa nhà cung cấp bộ nhớ Trung Quốc vào, nhằm phá thế độc quyền cung ứng; mặt khác, ưu tiên tối ưu thuật toán bây giờ là "làm sao giảm mức độ sử dụng bộ nhớ".
"Tôi lo các hãng lưu trữ cũng vấp đúng vết xe đổ ấy," Thompson cho biết, "không ai muốn lại bị rơi vào thế bị động vì vấn đề bộ nhớ nữa." Kết luận của ông là, về lâu dài, các hãng lưu trữ khi tự biến mình thành mục tiêu tấn công lớn như vậy có thể sẽ phải trả giá đắt.
Hai logic, cùng một kết luận
Dù phân tích từ các góc độ khác nhau, song kết luận của Cathie Wood và Ben Thompson lại rất trùng khớp: Sức mạnh hiện tại của cổ phiếu ngành lưu trữ đang đẩy nhanh quá trình bị thay thế của bản thân họ.
Cathie Wood tiếp cận theo chiều phát triển công nghệ, nhấn mạnh đổi mới kiến trúc chip inference sẽ làm giảm hệ thống nhu cầu với bộ nhớ băng thông cao; Ben Thompson nhìn từ cạnh tranh và chính trị chuỗi cung ứng, chỉ ra giá cao và thống trị thị trường sẽ thúc đẩy bên mua tìm phương án thay thế, từ tối ưu thuật toán, lôi kéo nhà cung cấp mới cho tới tái thiết kế kiến trúc hệ thống.
Nhận định của cả hai đều gợi ý rủi ro đáng lưu ý cho nhà đầu tư: Trong câu chuyện hưng phấn đầu tư hạ tầng AI, logic hưởng lợi của cổ phiếu chip nhớ có thể mong manh hơn thị trường kỳ vọng, và chính trạng thái cực thịnh hiện tại lại là động lực khiến cả ngành phải đẩy nhanh tìm kiếm lối thoát.
