Ceny benzyny w USA powróciły do poziomu 4 dolarów po miesiącu! Eskalacja konfliktu na Bliskim Wschodzie może ponownie zwiększyć presję inflacyjną.

Aplikacja Stooq Finance zauważyła, że wraz z dalszą eskalacją konfliktu na Bliskim Wschodzie, ceny benzyny na stacjach w USA ponownie przekroczyły poziom 4 dolarów za galon, co wywołało obawy rynku związane z potencjalnym nasileniem presji inflacyjnej. Według codziennych danych dotyczących cen paliw opublikowanych przez American Automobile Association (AAA), średnia cena zwykłej benzyny bezołowiowej w USA osiągnęła 4,003 dolara za galon, co po miesiącu poniżej tej granicy stanowi pierwszy raz, gdy ceny przekroczyły ten poziom.

Chociaż ceny ropy naftowej w czerwcu znacznie spadły, co spowodowało, że ceny benzyny obniżyły się do poziomu 3,79 dolara za galon, od początku lipca ponownie wzrosły i utrzymują się na wysokim poziomie. Głównymi przyczynami tego są znaczny spadek zdolności rafinerii w Rosji, niski import do USA oraz napięte zapasy benzyny. Jednocześnie, podczas letniego szczytu podróży samochodowych, popyt na paliwo pozostaje stosunkowo odporny.

Obecnie, w sytuacji wzajemnych ataków pomiędzy USA i Iranem, rośnie ryzyko zakłóceń w cieśninie Ormuz — kluczowym globalnym szlaku transportu energii. To doprowadziło do największego tygodniowego wzrostu cen ropy od kwietnia. Zazwyczaj koszt ropy stanowi ponad połowę ostatecznej ceny benzyny.

Według informacji, Central Command USA w oświadczeniu na platformie społecznościowej podało, że wieczorem 19 lipca czasu wschodniego, wojsko USA przeprowadziło dziewiąty z rzędu nocny atak na Iran, “kontynuując osłabianie zdolności militarnej Iranu do atakowania statków handlowych i cywilnych marynarzy przechodzących przez cieśninę Ormuz”. W odpowiedzi na te działania, Iran przez kolejne dni kontynuował ataki na liczne bazy wojskowe USA na Bliskim Wschodzie.

Dodatkowo, według informacji z Iranu z 19 lipca, ruch w cieśninie Ormuz został całkowicie zawieszony; jeśli USA będzie dalej prowokować, cieśnina pozostanie zamknięta. Obecnie żadna jednostka nie przepływa przez cieśninę, a każda próba jej przekroczenia spotka się z irańskim atakiem.

Analitycy zauważyli, że obecna, trwająca od wielu dni wzajemna wymiana ciosów USA-Iran przekształciła się w długoterminową walkę o kontrolę nad cieśniną Ormuz. Na przestrzeni ostatnich dni, wszystkie miejsca ataków armii USA mają jedną wspólną cechę: są położone blisko cieśniny Ormuz i mają istotne znaczenie dla irańskich operacji morskich, eksportu energii oraz rozmieszczenia wojsk. USA próbują poprzez kolejne ataki na te punkty morskie osłabić zdolności militarne i logistyczne Iranu w rejonie cieśniny.

Z kolei odpowiedzią Iranu jest rozszerzenie zakresu ataków na amerykańskie bazy wojskowe w rejonie Zatoki oraz wzmocnienie faktycznej kontroli nad przepływem przez cieśninę Ormuz. Wiceminister spraw zagranicznych Iranu, Kalibabadi, niedawno oświadczył, że w stanie wojennym Iran ma pełną kontrolę nad cieśniną Ormuz i nie pozwoli, aby ten ważny szlak był wykorzystywany dla działań zagrażających bezpieczeństwu kraju.

Warto zauważyć, że w Iranie trwa wysiłek na rzecz dalszego “uformalizowania” zarządzania cieśniną Ormuz. Projekt ustawy dotyczącej długoterminowego zarządzania cieśniną został już złożony w irańskim parlamencie. Oznacza to, że część irańskich sił politycznych chce poprzez legislację przenieść zarządzanie cieśniną z ram politycznych oraz militarnych do krajowego systemu prawnego.

Dla Iranu cieśnina Ormuz stała się nie tylko kwestią żeglugi, ale najważniejszym strategicznym atutem w obecnej rozgrywce z USA. W najbliższym czasie walka USA i Iranu o cieśninę Ormuz może stać się nową normą, a obie strony na razie nie wykazują oznak ustępstw.

W tym kontekście transport przez cieśninę Ormuz ponownie utknął w martwym punkcie. W sytuacji, gdy USA osiąga rekordowy poziom eksportu produktów rafinowanych, a krajowe zapasy benzyny są o 6% niższe od średniej z pięciu lat, zamknięcie szlaku cieśniny Ormuz bezpośrednio ograniczy globalne dostawy, a wzrost międzynarodowych cen ropy automatycznie podniesie ceny benzyny w Stanach Zjednoczonych.

Cena benzyny jest jednym z najbardziej bezpośrednich wskaźników inflacji odczuwanych przez Amerykanów. Choć ogólne ceny nadal są niższe niż historyczne maksimum ponad 5 dolarów za galon po wybuchu konfliktu rosyjsko-ukraińskiego w 2022 roku, sama szybka tendencja wzrostowa cen benzyny wystarcza, aby wzbudzić czujność rynku.

Szybki wzrost cen benzyny nie tylko podważa kluczową polityczną obietnicę Trumpa dotyczącą ograniczenia inflacji, ale także rzuca cień na jego gospodarczy program w obliczu nadchodzących wyborów parlamentarnych. Analitycy wskazują, że dalszy wzrost cen ropy może niekorzystnie wpłynąć na Partię Republikańską podczas listopadowych wyborów parlamentarnych, gdy obie partie będą walczyć o kontrolę nad Kongresem. Wcześniej wyborcy wyrażali już niezadowolenie z wysokich kosztów życia oraz sposobu zarządzania gospodarką przez Trumpa.

Z badań Ryan'a Cumings'a i Neala Maione'a z Instytutu Polityki Ekonomicznej Uniwersytetu Stanforda wynika, że nawet uwzględniając inne czynniki gospodarcze, wzrost ceny benzyny o 1 dolara za galon powoduje spadek wskaźnika zaufania konsumentów Uniwersytetu Michigan o 4,5 punktu lub więcej. Cumings, który był doradcą gospodarczym Rady Ekonomicznej Bidena i zajmował się polityką związaną z benzyną w latach 2021-2023, stwierdził, że “w przybliżeniu oznacza to, że wzrost ceny benzyny o 1 dolar za galon pogarsza odczucia społeczne dotyczące gospodarki o 5%”.

Wraz ze spadkiem cen energii presja inflacyjna w USA w czerwcu była niższa niż oczekiwano, lecz obecnie ponowny wzrost kosztów paliw może sprawić, że perspektywy inflacji staną się bardziej złożone. Przedstawiciele branży energetycznej wskazują, że mimo iż dane inflacyjne za czerwiec odzwierciedlają głównie obniżenie presji cenowej dzięki spadkowi kosztów energii, ciągły wzrost ceny benzyny w lipcu może szybko odwrócić tę tendencję, a jego wpływ wykracza daleko poza samą kategorię paliw — wzrost ceny benzyny zwiększa koszty transportu, frachtu oraz szeroko rozumiane wydatki logistyczne, co ostatecznie przekłada się na ceny dóbr i usług w całej gospodarce.

Mark Zandi, główny ekonomista Moody's Analytics, stwierdził, że jeśli sytuacja na Bliskim Wschodzie się pogorszy i cieśnina Ormuz pozostanie w zasadzie zamknięta przez kilka tygodni, światowe zapasy ropy jeszcze bardziej się zmniejszą. W takim scenariuszu ceny ropy, benzyny oraz innych nośników energii gwałtownie wzrosną, powodując niedobory fizycznych dostaw na całym świecie.