Muling naganap ang TACO! Trump pansamantalang ipinagpaliban ang 50% taripa sa Canada, $20 bilyong halaga ng mga produkto pansamantalang nakaiwas sa bagyong taripa

Nalalaman ng Filipino Zhìtōng Financial APP na inanunsyo ni Pangulong Donald Trump ng Estados Unidos sa hatinggabi ng Martes na ipagpapaliban ng tatlong araw ang bagong mataas na taripa na hanggang 50% para sa mga produktong Canadian na sana'y ipapatupad sa Miyerkules, at binanggit na ang dalawang bansa ay halos nagkasundo na.

Ang pinakahuling tatlong araw na suspensiyon ng ipinahayag na 50% na taripa ay may tipikal na “Trump TACO deal” na katangian—unang nililikha ang panganib gamit ang matinding taripa, tapos bago ang deadline ay pinalalamig sa pamamagitan ng kasunduan o pagpapaliban, ngunit hindi nangangahulugang ganap na umurong si Trump, dahil hindi pa tapos ang mga detalye ng kasunduan at taripa sa sasakyan.

Sa “Truth Social” platform, nag-post si Trump na ang pagpapaliban ng taripa ay “batay sa katotohanang nagkasundo na ang Canada at US, at hinihintay na lang ang pormal na dokumento.” Hindi pa agad nagkomento o nagkumpirma ang pamahalaan ng Canada tungkol sa balita.

50% na Taripa, Tatlong Araw na Pause! $20 Bilyong Produkto ng Canada Pansamantalang Ligtas

Idinagdag din ni Trump sa social media post na ang Keystone XL pipeline ay “maaring buhayin mula sa libingan.” Ang proyekto ay kinansela ni dating US President Joe Biden noong 2021 matapos tutulan ng mga katutubo at environmentalist. Gayunpaman, hindi nagbigay si Trump ng partikular na detalye.

Bago ang anunsyo, nakipag-ugnayan na si Trump kay Prime Minister Mark Carney ng Canada nitong Martes ng hapon, pangalawang beses na nila itong pag-uusap ngayong linggo; ilang linggong mahigpit at hindi lantad ang negosasyon ng magkabilang panig bago ito.

Ayon sa dalawang industry source na pamilyar sa usapin, ang taripa sa mga sasakyan ay matagal nang pangunahing hadlang sa mga kamakailang rounds ng negosasyon.

Ang iminungkahing bagong taripa ng US ay sasakop sa humigit-kumulang $20 bilyon halaga ng import at ito ay ipapataw kahit pa ang produkto ng Canada ay kwalipikado sa preferential treatment ng United States-Mexico-Canada Agreement. Noon, ang kasunduang ito ang nagligtas sa karamihan ng industriya ng Canada mula sa mga naunang taripa ng US.

Ang $20 bilyon ay tumutukoy sa kabuuang halaga ng Canadian import na sana’y tatamaan ng 50% na taripa mula Miyerkules, hindi ito procurement o halaga ng kasunduan; kabilang dito ang sektor tulad ng kahoy, alak, at mga produktong gatas.

Laganap ang pananaw ng mga eksperto at opisyal sa North America na maaaring magdulot ng malawakang pagkawala ng trabaho at pagsasara ng kumpanyang maliliit ang bagong taripa lalo na sa industriya ng kahoy, alak, at produktong gatas. Babala nila, maaaring lalong komplikadohin ng hidwaan ang mas malawak na negosasyon ng United States-Mexico-Canada Agreement.

“Bilyon-bilyong halaga ng produkto taon-taon ang dati’y ligtas ngunit ngayon ay nanganganib tamaan,” sabi ni Candice Lane, CEO ng Canadian Chamber of Commerce. “Matagal nang nagtitiyaga ang mga negosyo, nangingimi na mag-hire, mag-invest, o magpalawak ng operasyon sa Canada.” dagdag niya.

Simula pa noong nakaraang linggo, nasa Washington sina Dominic LeBlanc, ministro ng Canada na namamahala sa kalakalan sa US, at Chief Trade Negotiator Janice Charette para sa negosasyon.

Noong Lunes, nakipagpulong ang mga opisyal ng Canada kay US Trade Representative Jamison Greer at Commerce Secretary Howard Lutnick nang halos dalawang oras.

Madalas ilahad ni Greer ang mga reklamo ng US kabilang ang retaliatory tariffs ng Canada, pagtanggi ng ilang probinsiya na ipagbili ang American alcoholic beverages, at ang supply management system ng Canada para sa dairy products.

Ayon sa dalawang source, isa sa pangunahing usapin ay ang taripa ng US sa Canadian made cars. Napag-usapan na i-adjust ang “Section 232” car tariff mula 25% papuntang 15% at ibaba pa depende sa dami ng American content ng sasakyan. Hindi pa detalyado ang kasunduang ipinahayag ni Trump.

Kalkulasyon ng Taripa Deduction

Isa sa pinaka-kontrobersyal ay paano kukwentahin ang taripa deduction batay sa sangkap ng produkto—hiniling ng Washington na US content lang ang isali, samantalang sumusuporta ang Canada na isama lahat ng North American content kabilang Mexico at Canada parts, ayon sa source.

Mas maaga noong Martes, naglabas ang US Commerce Department ng mga bagong alituntunin para sa mga manufacturer na nag-eexport ng sasakyan mula Canada at Mexico, na kailangang palitan sa certification ng US content requirement, at binawasan ang complex certification mula dalawang beses kada taon pa-simpleng isang beses kada taon.

Gayunman, ayon sa pahayag ng Federal Register, kailangang muling mag-certify ng car manufacturer bago mag-September 30 ang US content ng kanilang mga sasakyan upang makapag-apply ng tariff deduction simula December 1 ng bagong taon ng cycle.

Ayon sa isang source mula Canadian government noong nakaraang linggo, kung ipatutupad ang bagong taripa, may nakalaan pa ring opsiyon ang Canada gaya ng suporta ng gobyerno sa apektadong domestic industry at maaaring i-suspend ang bilateral na negosasyon–subalit, umaasa sila na may kagustuhan ang US na magkasundo.

Dumating na ang TACO

Ang biglaang announcement ni Trump sa social media ng tatlong araw na pause sa 50% na taripa ay tipikal ng “Trumpist TACO deal”—unang nagpapataas ng risk gamit ang matinding taripa, tapos bago matapos ang palugit ay niluluwagan gamit ang kasunduan o pagpapaliban. Hindi ito nangangahulugang bumigay si Trump ng buo, dahil hindi pa naplantsa ang detalye ng kasunduan at taripa sa sasakyan.

Ang “TACO” ni Trump sa US-Canada trade deal ay panandaliang positibo para sa global stock market, nakababawas ng tail risk sa trade at tumutulong sa pagsusuri ng value sa automotive, industrial, raw materials sectors, at Canadian assets; ngunit sa investment, mas mainam itong ituring bilang “temporyong pagbaba ng risk premium,” hindi bilang permanenteng katapusan ng trade war—kinakailangan pa ring hintayin ang opisyal na dokumento at detalye ng implementasyon bago mag-buy on strength sa market.

Patok na estrategia ng Wall Street—TACO (Trump Always Chickens Out / Trump Laging Umaatras): ipinanganak noong Abril 2025 nang naglunsad si Trump ng walang kapantay na “reciprocal tariff” campaign. Noon, pumusta ang mga trader na babawiin ng US ang bantang taripa, o kapag ipinatupad man ay hindi kasing bagsik tulad ng banta ni Trump at hindi makakasagasa nang husto sa US economic expansion.

Ang salitang TACO ay likha ng kolumnista ng Financial Times, inilalarawan ang pagbalimbing ni Trump matapos ang “Liberation Day” speech noong Abril 2, 2025 ukol sa taripa, ngunit sa huli ay aatras siya kaya umaakyat ang stock market. Nang tanungin sa press conference tungkol sa “TACO”, nagalit si Trump at tinawag itong “malisyosong” tanong.

Ang “TACO” strategy ay malaganap nang ina-adopt ng mga trader bilang pinakasikat na trading strategy—kada maglabas si Trump ng bagong, mas agresibong banta ng taripa o iba pang hakbang na nagdudulot ng pagbagsak ng market, tinatayaan ng global investors na sa huli ay aatras siya o mas mahina ang aktuwal na implementasyon kay sa pananakot, kaya pinipili nilang bumili sa pagbaba at tumataya ng mabilis na bounce sa stock market sa short term.