Tình hình Trung Đông gây xáo trộn thị trường toàn cầu: Chứng khoán Mỹ tăng rồi giảm, lĩnh vực quang thông tin và lưu trữ phục hồi, tài sản Trung Quốc tăng trưởng ngược chiều thị trường

Vào ngày 20 tháng 7 theo giờ địa phương, ba chỉ số chính của chứng khoán Mỹ đã đồng loạt tăng điểm vào đầu phiên nhờ nhóm ngành bán dẫn hồi phục, nhưng sau đó rung lắc giảm do thông tin căng thẳng tại Trung Đông leo thang, và cuối cùng đều đóng cửa giảm điểm. Trên thị trường, các nhóm ngành quang thông và bộ nhớ dẫn đầu xu hướng tăng ngược thị trường, cổ phiếu Trung Quốc tiếp tục phục hồi, giá dầu quốc tế phục hồi từ mức thấp nhờ được hỗ trợ bởi yếu tố địa chính trị. Trong tuần này, khi các “ông lớn” công nghệ bắt đầu công bố báo cáo tài chính dồn dập, cổ phiếu công nghệ toàn cầu đang ở ngã ba then chốt giữa điều chỉnh định giá và xác nhận lợi nhuận, và căng thẳng địa chính trị tiếp tục khuếch đại biến động ngắn hạn của thị trường.

Kết thúc phiên giao dịch, chỉ số trung bình công nghiệp Dow Jones giảm 0,59%, đóng cửa ở mức 51.839,26 điểm; chỉ số tổng hợp Nasdaq giảm 0,05%, ở mức 25.508,07 điểm; chỉ số S&P 500 giảm 0,19%, ở mức 7.443,28 điểm. Chỉ số bán dẫn Philadelphia trong phiên từng tăng hơn 3%, nhưng sau đó thu hẹp dần mức tăng, cuối cùng đóng cửa tăng 0,60%, thể hiện rõ rệt xu hướng tăng điểm rồi bị bán chốt lời giảm.

Phân hóa bên trong các nhóm ngành diễn ra rõ rệt, quang thông và bộ nhớ trở thành động lực chính thúc đẩy đà hồi phục. Lumentum, Credo Technology đều tăng hơn 4%, Marvell Technology tăng 3,32%, Coherent, SanDisk, Western Digital tăng hơn 2%, Micron Technology, Seagate Technology tăng gần 2%; ngược lại, SK Hynix ADR giảm 1,86%, những cổ phiếu thuộc thiết bị như KLA Semiconductor, Lam Research mất hơn 2%, trở thành lực cản chính trong nhóm ngành.

Cổ phiếu công nghệ lớn cũng phân hóa. Chỉ số bảy ông lớn công nghệ Mỹ Wind tăng nhẹ 0,09%, trong đó Microsoft tăng 2,15%, Google tăng 1,52%, Amazon tăng 1,12%; Apple, Tesla cùng giảm hơn 2%, SpaceX giảm hơn 3%, Nvidia tăng nhẹ 0,23%. Về thông tin, Google đang phát triển chip máy chủ sử dụng mô hình lớn Gemini, nhằm nâng cao hiệu quả tính toán AI, giải quyết vấn đề thiếu công suất tính toán, trở thành điểm sáng “cục bộ” hỗ trợ tâm lý cổ phiếu công nghệ.

Tài sản Trung Quốc tăng ngược chiều thị trường, chỉ số Nasdaq China Golden Dragon tăng 0,90%. Ở cổ phiếu riêng lẻ, Youdao tăng hơn 6%, Kingsoft Cloud tăng hơn 5%, Alibaba tăng mạnh 4,69%, BOSS Zhipin tăng hơn 4%, 21 Vianet, GDS, JD.com, Weibo đều tăng hơn 3%, chỉ một số ít như Xiaopeng Motors, Beike giảm điểm.

Đà tăng ngược dòng của tài sản Trung Quốc phần nào phản ánh logic tái phân bổ vốn toàn cầu trong hoàn cảnh bất định hiện tại—khi câu chuyện AI bị nghi ngờ, rủi ro địa chính trị đẩy giá năng lượng lên cao, vị thế bán khống trên chứng khoán Mỹ tiệm cận mức cao kỷ lục, thì tài sản Trung Quốc với định giá hấp dẫn hơn đang là nơi trú ẩn cho một phần dòng tiền. Tuy nhiên, liệu đà mạnh này có thể kéo dài hay không, vẫn phải dựa vào dữ liệu kinh tế Trung Quốc, nhịp độ chính sách và diễn biến về khẩu vị rủi ro toàn cầu.

Vị thế bán khống tiệm cận kỷ lục Lĩnh vực AI bước vào giai đoạn điều chỉnh định giá

Đằng sau sự phục hồi yếu của cổ phiếu bán dẫn là nghi ngờ sâu xa của thị trường về tính bền vững của câu chuyện AI. Theo dữ liệu của S3 Partners LLC truy xuất từ năm 2010, quy mô bán khống cổ phiếu cấu thành S&P500 đã gần chạm mức 3,79% cổ phiếu lưu hành—gần mức cao nhất lịch sử; tỷ lệ bán khống cổ phiếu thành phần Russell 3000 tăng lên 6,3%, lập kỷ lục mới. Tỷ lệ bán khống cổ phiếu niêm yết trên sàn NYSE tăng liên tục từ tháng 2 năm nay, đến cuối tháng 6 chạm 9% cổ phiếu lưu hành—cũng là mức cao nhất từng ghi nhận.

Vị thế bán khống tăng đột biến, cùng triển vọng chi tiêu cho AI nhiều bất định, khiến thị trường càng chia rẽ về diễn biến nửa cuối năm. Joseph Saluzzi—đối tác và trưởng bộ phận giao dịch tại Themis Trading LLC—nói thẳng: “Nghi ngờ về chi tiêu AI cộng biến động mạnh ở nhóm bán dẫn tiếp tục khuấy đảo tâm lý hoài nghi của nhà đầu tư. Phần còn lại của tháng này, mùa công bố báo cáo tài chính và các yếu tố địa chính trị sẽ là biến số lớn.”

Chênh lệch giá hoán đổi rủi ro tín dụng (CDS) của công ty Oracle tăng khoảng 10 điểm cơ bản lên 198,23 vào thứ Sáu tuần qua, đánh dấu mức đóng cửa cao nhất lịch sử. Tín hiệu này phản ánh các lo ngại sâu xa của thị trường về tính bền vững của làn sóng đầu tư AI—chi phí bảo vệ nợ Oracle khỏi nguy cơ vỡ nợ đã lên mức chưa từng có.

Tuy nhiên, cũng có tổ chức giữ đánh giá tương đối lạc quan.Guolian Minsheng Securities cho rằng sau vài tháng tăng mạnh, nhận định mang tính “chắc chắn” của thị trường không còn, dòng vốn đòn bẩy sẽ rút đi vì các câu chuyện khác nhau, kéo theo điều chỉnh mạnh, nhưng thương mại hóa ứng dụng AI vẫn ở giai đoạn đầu; cùng với sự phổ biến của các mô hình như Fable 5 và Agentic AI, nhu cầu suy luận sẽ tăng, tiếp tục hỗ trợ cơ sở hạ tầng AI. Giám đốc Wells Fargo Investment Institute—ông Darrell Cronk nhận xét: “Nhóm bán dẫn và AI đang trải qua một đợt điều chỉnh định giá lành mạnh dựa trên thực tế. Nhóm ngành này hiện ở vùng quá bán, phục hồi kỹ thuật ngắn hạn không phải bất ngờ, nhưng đà tăng trung hạn đã bị phá vỡ.”

Căng thẳng Trung Đông tiếp tục khuấy động Thị trường hàng hóa phân hóa rõ nét

Yếu tố thực sự đóng vai trò “tạo ra biến số” trong phiên là diễn biến căng thẳng liên tục leo thang ở Trung Đông.

Theo bản tin của Đài Truyền hình Trung Ương Trung Quốc (Trung tâm Tin tức), vào ngày 20 tháng 7, Bộ Chỉ huy Trung tâm Quân đội Mỹ cho biết vào lúc 16h cùng ngày theo giờ miền Đông Mỹ, theo chỉ thị của Tổng thống, quân đội Mỹ tiếp tục phát động một đợt tấn công mới với Iran, nhằm “tiếp tục làm suy yếu năng lực quân sự của Iran trong việc tấn công các tàu buôn trên eo biển Hormuz”. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran cũng ra tuyên bố trong ngày rằng họ đã tấn công các mục tiêu quân sự Mỹ tại Bahrain và Kuwait, gây tổn thất nặng.

Trước đó, hai binh sĩ Mỹ đã thiệt mạng ngày 17 vừa qua tại Jordan do Iran dùng tên lửa đạn đạo và máy bay không người lái tấn công. Tổng thống Mỹ Trump sau đó đăng trên mạng xã hội đe dọa: “Mỗi khi Iran giết một lính Mỹ, chắc chắn sẽ phải trả giá gấp nhiều lần!” Dù Ngoại trưởng Mỹ Rubio ngày 19 nói rằng chính quyền Trump “vẫn mở cửa cho giải pháp ngoại giao”, giao tranh quân sự giữa hai bên vẫn tiếp diễn; bản ghi nhớ thông cảm từng ký giữa Mỹ và Iran thực tế đã đổ vỡ.

Rủi ro địa chính trị lan thẳng vào thị trường hàng hóa thế giới. Ngày 20 tháng 7, hợp đồng chính dầu thô WTI trên NYMEX tăng 0,78%, đóng cửa ở 82,42 USD/thùng; hợp đồng chính dầu Brent trên ICE tăng 0,95%, lên 88,94 USD/thùng. Kể từ tháng 7/2026, eo biển Hormuz lại bị phong tỏa, lưu lượng qua lại giảm, tâm lý trú ẩn địa chính trị tăng cao, khiến giá dầu Brent trở lại trên mốc 80 USD/thùng.

Dongwu Securities nhận định, cung-cầu dầu thô toàn cầu vẫn tiếp tục căng bằng, xung đột địa chính trị tiếp tục ảnh hưởng đến cung lượng dầu, hỗ trợ mặt bằng giá dầu tăng hơn so với trước chiến tranh. Về phía cung, các nước sản xuất tại Vùng Vịnh và thiết bị liên quan đều bị tổn hại, sản lượng phục hồi sau khi đóng cửa tốn nhiều thời gian, nguồn cung dầu mỏ Trung Đông khó lập tức trở lại bình thường. Về phía cầu, mùa tiêu thụ dầu thô sắp bắt đầu, tồn kho dầu toàn cầu ở mức thấp, khả năng tăng nhập kho lớn. Guotai Haitong thì cho rằng, địa chính trị có thể tiếp tục nâng mặt bằng giá dầu thế giới, nhưng nhu cầu dầu toàn cầu vẫn yếu, chính sách sản lượng của OPEC+ thay đổi nhiều, về lâu dài giá dầu vẫn thiếu động lực tăng mạnh.

Về kim loại quý quốc tế, hợp đồng tương lai vàng COMEX giảm 0,17%, xuống 4.011,80 USD/ounce; hợp đồng tương lai bạc COMEX tăng 0,60%, lên 56,66 USD/ounce. Guotai Haitong nhận định, thị trường nhiều lần điều chỉnh kỳ vọng thanh khoản vĩ mô toàn cầu có thể ảnh hưởng nhất thời đến giá vàng, nhưng về lâu dài, vai trò giá trị chiến lược của vàng vẫn còn.