Alphabet đã phát hành trái phiếu đáo hạn vào năm 2126, và nhận được nhiều sự quan tâm hơn nhiều so với nhu cầu thực tế. Thương vụ này đã thu hút số tiền gấp gần mười lần so với dự định. Các chuyên gia thị trường không ấn tượng. Họ gọi đây là dấu hiệu cảnh báo rằng chi tiêu cho AI đã vượt khỏi tầm kiểm soát.
Alphabet đã huy động được 1 tỷ bảng Anh vào thứ Ba thông qua trái phiếu thế kỷ này. Các nhà đầu tư đã đặt mua với tổng trị giá 9,5 tỷ bảng. Trái phiếu này trả lãi suất khoảng 6% và là loại được ưa chuộng nhất trong năm loại trái phiếu bằng đồng bảng mà công ty phát hành. Đây là một phần trong chiến dịch vay 20 tỷ đô la Mỹ bằng nhiều loại tiền tệ khác nhau.
Điều này có ý nghĩa bởi vì chưa có công ty công nghệ lớn nào vay vốn với thời hạn dài như vậy kể từ những năm 1990. Motorola và IBM đã thực hiện các thương vụ tương tự vào thời điểm đó, ngay trước khi bong bóng dotcom nổ. Khi đó Motorola là một trong 25 công ty lớn nhất nước Mỹ. Ngày nay công ty này xếp hạng 232 với doanh thu chỉ 11 tỷ đô la. IBM và Coca-Cola cũng từng phát hành trái phiếu thế kỷ vào thời gian đó và đã mất vị thế khi các công ty mới nổi lên thay thế.
Alphabet cần số tiền này cho 185 tỷ đô la chi tiêu trong năm nay. Phần lớn được dùng cho các trung tâm dữ liệu và thiết bị AI. Amazon, Microsoft, Oracle và Meta cũng đang làm điều tương tự. Các nhà phân tích dự đoán những công ty này sẽ vay khoảng 3 nghìn tỷ đô la trong vòng năm năm tới để duy trì sức cạnh tranh về AI.
Các nhà phân tích so sánh việc vay vốn cho AI với các bong bóng thị trường trong quá khứ
“Nếu bạn đang tìm kiếm một tín hiệu đỉnh điểm, thì đây thực sự có vẻ giống như một tín hiệu đỉnh điểm,” ông Bill Blain từ Wind Shift Capital chia sẻ với CNBC. Ông gọi việc vay vốn cho AI hiện tại là “vượt xa mọi quy mô lịch sử” và so sánh với các bong bóng trong quá khứ, nơi các nhà đầu tư mải mê chạy theo mà không cân nhắc rủi ro.
Tại sao Alphabet lại làm điều này? Có vài lý do. Các quỹ hưu trí và công ty bảo hiểm ở Anh cần các khoản đầu tư dài hạn. Phát hành bằng đồng bảng giúp Alphabet không làm tràn ngập thị trường Mỹ, nơi họ đã vay rất nhiều. Hiện tại chi phí vay cũng đang rẻ.
Nhưng rủi ro là rất lớn. Nhìn lại những năm 1990. Các công ty viễn thông đã huy động được 1,6 nghìn tỷ đô la và phát hành 600 tỷ đô la trái phiếu để xây dựng hạ tầng internet. Nhu cầu không đáp ứng được kỳ vọng. Họ xây dựng nhiều hơn rất nhiều so với nhu cầu thực tế. Các công ty phá sản. Người mua trái phiếu thua lỗ nặng, có khi chỉ thu hồi lại 20% giá trị đầu tư.
Cơ sở hạ tầng AI có thể lặp lại kịch bản này
Các trung tâm dữ liệu tốn rất nhiều chi phí xây dựng và vận hành. Chúng cần điện liên tục, hệ thống làm mát, nâng cấp phần cứng định kỳ. Nếu nhu cầu AI không đủ lớn hoặc công nghệ thay đổi hướng, những tòa nhà này sẽ trở thành hố đen tài chính.
Phoenix Group, một trong những công ty quản lý quỹ hưu trí lớn tại Anh, cho biết với CityAM rằng các hyperscaler khác “chắc chắn sẽ chú ý” và thực hiện các thương vụ tương tự. Nếu điều đó xảy ra, nó xác nhận lo ngại về sự dư thừa trên thị trường. Meta đã huy động được 30 tỷ đô la qua tín dụng tư nhân, trong khi nợ của Oracle đã vượt 100 tỷ đô la như Cryptopolitan đã đưa tin trước đó.
Lịch sử cho thấy hãy cẩn trọng. Những người mua trái phiếu thế kỷ của Motorola năm 1997 từng nghĩ công ty này là không thể ngăn cản. Họ đã nhầm. Không ai biết Alphabet có còn thống trị vào năm 2126 hay không. Đặt cược vào bất kỳ công ty nào trong một thế kỷ là một nước đi đầy rủi ro.
