99% người không hiểu: Thực ra thế giới tiền mã hóa được chia thành hai loại

Từ vòng quay token hợp đồng vĩnh viễn đến token bảo mật, bây giờ là token AI.

Tác giả: Yash

Biên dịch: AididiaoJP, Foresight News

Tôi từng nghĩ thế giới crypto là một hệ thống hoàn chỉnh, nhưng gần đây góc nhìn của tôi đã thay đổi, bắt đầu nhìn nhận thế giới crypto từ góc độ của người xây dựng với hai lĩnh vực chính:

1. Crypto theo hướng câu chuyện (Narrative Crypto)
2. Crypto theo hướng tiện ích (Utility Crypto)

Tôi sẽ giải thích cách hiểu chính xác về chúng cũng như cách xây dựng dự án và kiếm tiền từ đó.

Crypto theo hướng tiện ích

Chúng thường là “doanh nghiệp tốt nhất”:

• Ví ( @Phantom, @MetaMask )
• Stablecoin (USDT, USDC)
• Sàn giao dịch (@HyperliquidX, @Raydium, @JupiterExchange)
• Nền tảng launchpad (@pumpdotfun)
• Bot và terminal giao dịch (@AxiomExchange)
• Tài chính phi tập trung (@aave, @kamino, @LidoFinance)

Những dự án này có các kịch bản ứng dụng thực tế và có thể tạo ra lợi nhuận khổng lồ.

Các dự án tạo ra phí cao nhất trong thế giới crypto

Crypto theo hướng câu chuyện:

Thường có một câu chuyện và tầm nhìn tốt (giá trị trên 100 billions USD), đủ mạnh để thay đổi thế giới:

• Bitcoin (câu chuyện vàng số hóa)
• AI x Crypto (phần lớn hạ tầng GPU và framework agent)
• Khoa học phi tập trung hoặc liên quan đến sở hữu trí tuệ (Story Protocol)
• L1/L2 mới hơn (ví dụ, stablecoin L1 hoặc hợp đồng vĩnh viễn L2)
• Bảo mật (@Zcash)
• Tái staking và bất kỳ hạ tầng nào
• x402

Nó gần như không tạo ra doanh thu, nhưng vì câu chuyện thu hút các tổ chức và nhà đầu tư nhỏ lẻ, khiến giá token tăng lên.

Hiện nay, crypto theo hướng câu chuyện và crypto theo hướng tiện ích không loại trừ lẫn nhau.

Hãy nghĩ về điều này:

Thực sự có người sử dụng Zcash (5-10 nghìn giao dịch mỗi ngày), nhưng hiện tại nó có một câu chuyện bảo mật rất mạnh mẽ, do đó nhận được sự chú ý lớn hơn. Và rất có thể sự chú ý này cũng sẽ thúc đẩy tính tiện ích của nó.

Tương tự, x402 của @CoinbaseDev gần như không có lượng sử dụng nào, nhưng nó là chủ đề nóng gần đây, và chắc chắn sẽ thúc đẩy nhận thức và sử dụng nhiều hơn thông qua đầu cơ.

Số lượng giao dịch hàng ngày của Zcash (Nguồn: bitinfocharts.com)

Cả hai đều quan trọng như nhau vì chúng thúc đẩy lẫn nhau:

Crypto theo hướng câu chuyện thúc đẩy → đầu cơ, đầu cơ thúc đẩy → sự chấp nhận của crypto theo hướng tiện ích

Trong crypto theo hướng tiện ích, sản phẩm (người dùng) là vua, còn trong crypto theo hướng câu chuyện, cộng đồng là vua.

Tiến thoái lưỡng nan của người xây dựng

Mỗi người xây dựng đều đối mặt với tiến thoái lưỡng nan này: xây dựng cho crypto theo hướng câu chuyện hay crypto theo hướng tiện ích.

Một quy tắc kinh nghiệm là:

Nếu bạn giỏi trò chơi thu hút sự chú ý và có đủ ảnh hưởng để tạo ra một phong trào, bạn nên xây dựng cho crypto theo hướng câu chuyện.

Ví dụ, nếu bạn giỏi trò chơi tokenomics (và niêm yết trên sàn tập trung / nhóm nhỏ), bạn nên tập trung vào xây dựng câu chuyện và tầm nhìn lớn.

Tất nhiên, nếu có đủ động lực, nó cũng sẽ trở nên đủ hữu ích. Ví dụ như blockchain Solana, vốn thực sự đã thu hút nhân tài nhờ vốn hóa, khiến các chain này trở nên hữu ích.

Nếu bạn muốn có một câu chuyện trị giá trên 1.1 billions USD, bạn phải bắt đầu từ nguyên lý đầu tiên, suy nghĩ về những điều độc đáo mà stack công nghệ crypto có thể thực hiện.

Tầm nhìn này có đủ thuyết phục không, nếu thành công có thể sở hữu thị trường trên 100 billions USD? Nó có đủ hấp dẫn để tạo ra làn sóng FOMO trong nhà đầu tư nhỏ lẻ không?

Ví dụ, Plasma sở hữu câu chuyện thị trường stablecoin trị giá hàng nghìn tỷ USD, từ đó tổ chức sự kiện phát hành token với mức định giá 14 billions USD, mặc dù chưa có lượng sử dụng thực tế.

Nếu bạn giỏi xây dựng sản phẩm, bạn nên xây dựng cho crypto theo hướng tiện ích, bạn có thể thử giải quyết một vấn đề ngách (ví dụ, Axiom phục vụ cho trader Memecoin, hoặc một giao thức DeFi).

Crypto theo hướng tiện ích là về xây dựng; trader hoặc người dùng crypto gốc sẽ trực tiếp cần những gì mà terminal / sàn giao dịch cung cấp.

Nó không nhất thiết chỉ để thúc đẩy đầu cơ, cùng một sản phẩm cũng có thể có các trường hợp sử dụng phi đầu cơ. Ví dụ stablecoin dùng cho thanh toán.

Ở đây, câu chuyện cũng rất quan trọng, ví dụ với Polymarket, câu chuyện của họ là thị trường dự đoán. Vì câu chuyện thực sự có thể thu hút người dùng, bạn có thể xem câu chuyện như một hình thức marketing.

Tất nhiên, cuối cùng bạn có thể làm cả hai, nhưng lúc bắt đầu tốt nhất nên tập trung vào một trong hai, và việc nhận diện điểm mạnh của mình là khá khó khăn. Bạn phải tìm ra điểm mạnh của bản thân.

Dành cho trader

Bạn luôn phải đặt cược vào câu chuyện.

Bạn đặt cược vào câu chuyện mà bạn cho là có tầm nhìn nhất trong vài tuần, vài tháng hoặc vài năm tới.

Mỗi người giao dịch token đều đang chơi trò “arbitrage sự chú ý”, tức là mua những thứ đang thu hút sự chú ý, bán những thứ đã từng nổi bật. Ví dụ, từ vòng quay token hợp đồng vĩnh viễn đến token bảo mật, bây giờ là token AI.

Với từng câu chuyện cụ thể, bạn phải đặt cược vào đội ngũ mà bạn cho rằng có thể thu hút sự chú ý và trở thành đối tượng alpha và beta. Nếu họ làm được, khoản cược của bạn sẽ cất cánh.

Tóm tắt:

Crypto theo hướng tiện ích và crypto theo hướng câu chuyện đều là những khía cạnh quan trọng của lĩnh vực crypto.

Là người xây dựng, khi bắt đầu hãy luôn chọn một trong hai và làm thật mạnh về mặt câu chuyện hoặc tiện ích. Khi một trong hai đã làm tốt, bạn có thể mở rộng sang cái còn lại, đó là mục tiêu cuối cùng.