Boeing (BA.US) muling nanalo: Tinalo ang Northrop Grumman (NOC.US) para makuha ang order ng US Navy para sa sixth-generation F/A-XX, kontrata sa pag-develop na nagkakahalaga ng $20 bilyon

Nalalaman ng APP ng Pananalaping Intsik na Zhitong, inihayag ng Kagawaran ng Depensa ng Estados Unidos noong Martes na napili ang Boeing (BA.US) upang itayo ang susunod na henerasyong stealth fighter jet ng U.S. Navy. Ito na ang ikalawang sunod na pagkakataon na nakuha ng Boeing ang malaking kontrata para sa pangunahing fighter jets, at nagbigay din ito ng katapusan sa ilang buwang pagkaantala sa napakahalagang proyekto para sa estratehiya ng Amerika sa Pasipiko.

Napagtagumpayan ng Boeing ang karibal na Northrop Grumman (NOC.US) sa development contract. Ang kontrata ay nagkakahalaga ng $20 bilyon para sa produksyon ng test planes. Sa pagtaas ng kapasidad ng produksyon at potensiyal na mga order mula sa dayuhang kliyente, maaaring umabot sa daan-daang bilyong dolyar ang kabuuang halaga ng proyekto sa buong siklo nito.

Noong Marso ng nakaraang taon, napili rin ang Boeing upang itayo ang bagong stealth fighter jet na F-47 ng U.S. Air Force, kaya’t dalawang sunod na taon nitong nakuha ang dalawang mahalagang kontrata para sa ika-anim na henerasyon ng fighter jets.

Sa buong proseso ng bidding, itinuturing nang malakas na kandidato ang Boeing dahil sa matagal nitong kasaysayan ng paggawa ng carrier-based fighter jets para sa U.S. Navy, kabilang ang F/A-18E/F "Super Hornet" na papalitan ng bagong fighter program. Nakakatulong ang karanasang ito upang mawala ang alinlangan ng mga defense official kung may sapat ba ang Boeing na mga inhinyero at supplier para sabayang ipatupad ang proyekto ng F-47 at ng naval fighter. Lumalabas na naresolba na pabor sa Boeing ang mga pagdududang ito.

Boost para sa linya ng produksyon ng St. Louis

Makikinabang nang malaki ang operasyon ng produksyon ng fighter jets ng Boeing sa St. Louis, Missouri—na kasalukuyang nagsasara ng linya ng produksyon ng F/A-18E/F "Super Hornet" at EA-18G "Growler"—sa nasabing kontrata.

Ayon kay Steve Parker, presidente at CEO ng Boeing Defense, Space at Security Division, "Nakapag-invest na ang kumpanya sa mga pasilidad na eksklusibong itinayo para sa paggawa ng iba’t ibang produktong may next generation capability, at handa na ang aming masinop at mahuhusay na team para isakatuparan ang napakahalagang proyektong ito."

Ang bagong eroplano, na kasalukuyang kilala sa codename na "F/A-XX", ay magsisilbing sentro ng bagong generation ng air superiority (NGAD) weapon system family ng U.S. Navy. Sinabi ni Michael Dahfe, chief weapon procurement officer ng U.S. Department of Defense, na ang fighter jet na ito "ay kumakatawan sa mahalaga at hindi maaaring bawiing pamumuhunan para sa pambansang seguridad at pangmatagalang kakayahan ng Amerika sa air combat."

Ayon kay Jeremiah Gertler, aerospace expert mula sa Center for Strategic and International Studies (CSIS) sa Washington, halos umatras na ang Boeing sa fighter jet business bago nakuha ang F-47 at F/A-XX contracts. "Sa ngayon, hindi pa natin alam kung ilang bahagi ng F/A-XX ang nagmula sa F-47. Magkasama ba silang dinevelop, o hiwalay?" aniya.

Noong nakaraang taon, sinubukan ng U.S. Department of Defense na i-delay ang kontrata dahil sa pag-aalala na wala nang sapat na engineering capability ang American defense industry para sabay na i-develop ang dalawang ika-anim na henerasyon ng fighter jets. Ngunit napilit ng mga mambabatas mula sa Missouri—Democrat man o Republican—na ipagpatuloy ang funding para sa proyekto; at sa tatlong huling eleksyon, sinuportahan ng Missouri si dating Pangulong Trump.

"Sa pamamagitan ng modernong sistema at mga bagong kakayahan na maganda ang hinaharap, lilikha ang produksyon ng F/A-XX at F-47 ng mas maraming oportunidad na makaakit ng mga inhinyero at technical talent sa Missouri," ayon kay Republican Senator Eric Schmitt sa kanyang pahayag.

Noong nakaraang taon, 101 araw nag-strike ang mga manggagawa ng Boeing na nag-aassemble ng mga fighter jet, ngunit nabigo silang makuha ang anumang konsesyon mula sa kumpanya matapos magbalik-trabaho.

Pagkaantala at pagpasok ng Kongreso

Sa kabila nito, matagal nang may pagkaantala at kontrobersiya sa pondo ang susunod na henerasyon ng fighter jet na ito. Ilan sa mga opisyal ng Pentagon ay sinubukan pang i-delay ito ng hanggang tatlong taon dahil sa pag-aalala sa kapasidad ng engineering at supply chain, hanggang sa makialam ang Kongreso—naglaan ng $750 milyon sa Tax Cuts and Spending Bill ng 2025 at nagdagdag pa ng $1.4 bilyon sa fiscal year 2026 para sa proyekto.

Noong Marso 2025, umatras ang Lockheed Martin (LMT.US) sa bidding matapos ang assessment ng mga opisyal ng U.S. Navy na hindi umabot sa standards ang kanilang design, dahilan upang ang Boeing at Northrop Grumman ang maging huling dalawang kandidato.

Habang mabilis na nagpapakalat ng mga modernong fighter jets ang China, napipilitan ang U.S. Navy na pabilisin ang proyekto, kung hindi ay baka wala silang modern carrier-based fighter jets pagpasok ng dekada 2030 pataas.

Inaasahan na ang bagong eroplano ay magkakaroon ng mas advanced na stealth capability, mas mahabang range at endurance, at kakayanang makipag-ugnayan sa unmanned combat aircraft at naval air defense systems.

Nakabalak pa rin ang U.S. Navy na bumili ng mahigit 270 na Lockheed Martin F-35C fighter jets para sa kanilang carrier fleet, at sabay itong lilipad kasama ang F/A-XX kapag operational na ito. Inaasahang unang ide-deliver ang mga mass production na F/A-XX pagsapit ng dekada 2030, at magpapatuloy ang "Super Hornet" fleet—na nasa serbisyo mula dekada 1990—hanggang sa dekada 2040.