33 trilyon ABŞ dolları dəyərində olan stabilcoin bazarı və süni intellekt agentləri ödəniş paradigmasını yenidən formalaşdırır və “statik premium” dövrünə son qoyur.

Ark Invest-in təsisçisi Cathie Wood hesab edir ki, Circle (CRCL) ənənəvi maliyyə sistemində texnoloji dəyişikliklərdən əsas potensial faydalananlardandır və o, qısamüddətli səhm bazarının şirkətlərin uzunmüddətli dəyərinin qiymətləndirilməsində hələ də səmərəsiz olduğunu düşünür. 

Wood X sosial platformasında paylaşdığı yazıda bildirib ki, Circle-ın səhmləri ilk ictimai təklifdən (IPO) bəri 84% artıb, lakin bu, 2006-cı və 2008-ci illərdə IPO-keçirən ənənəvi ödəniş nəhəngləri Visa və Mastercard ilə kəskin müqayisə təşkil edir; həmin şirkətlərin səhmləri bu illərdən bəri müvafiq olaraq təxminən 33 dəfə və 150 dəfə yüksəlib. 

O hesab edir ki, inkişaf etmiş maliyyə xidmətləri səhmələrini düşəndə alıb nüfuz qazanan analitiklər sabitkoin buraxıcılarının dağıdıcı potensialını dərk edə bilmirlər. 

Wood yazıb: “Baxmayaraq ki, CRCL-ın IPO-dan bəri səhm qiyməti 84% yüksəlib, bu birillik qrafik açıq səhmlər bazarında qısa müddətli səmərəsizliyi göstərir. Bir çox maliyyə xidmətləri analitiki V və MA kimi səhmlər üzərində uzunmüddətli nailiyyətlər əldə edib və Circle kimi yenilikçi şirkəti anlaya bilmirlər.”

Sabitkoin bazarında dinamika və mövcud şirkətlərin dağıdıcı transformasiyası

Wood-un şərhləri Artemis və Oobit-in tərəfdaşı Alex Obchakevich-in son dövrdə ödəniş səhmələrinin diqqətçəkici fərqli performansına dair paylaşdığı analizin cavabıdır. 

Visa bu il indiyədək təxminən 5% artdığı, Mastercard isə cəmi 1% yüksəldiyi halda, Circle son bir ayda 30% güclü bərpa əldə etsə də, son 12 ay ərzində yenə də 42% azalıb. Obchakevich-in fikrincə, bazar ödəniş şəbəkələrinin yayılma üstünlüyünə görə haqlı əlavə dəyər əldə etdiyi tezisindən yavaş-yavaş imtina edir, lakin sabitkoin buraxanlar hələ də faiz dərəcələrinin dəyişkənliyinə qarşı həssasdır. O qeyd edib ki, Circle federal tröst bankı lisenziyasını əldə etməklə, ikinci rübdə mənfəətə keçməklə və əməliyyat gəlirlərini iki dəfə artırmaqla sırf faiz gəlirləri ticarət modelini geridə qoyub. İyul ayında isə USDC-nin tranzaksiya həcmi təxminən 849 milyard dollar olub və bütün sabitkoin bazarının 62%-ni təşkil edib.

Bu arada, ənənəvi şəbəkələrin rəqabət baryerləri kiçilməkdədir. Mastercard son zamanlar BVNK-ı 180 milyon dollara alıb, halbuki BVNK əvvəllər Visa-nın sabitkoin ödəniş funksiyasına dəstək verən infrastruktur təminatçısı idi – bu isə mövcud şirkətlərlə yenilikçilər arasındakı sərhədlərin getdikcə bulanıqlaşdığını göstərir. Hər iki şirkət artıq OUSD arxasındakı açıq standart alyansına qatılıb və əslində neytral ödəniş tərəfi statusundan çıxıb, buraxılış bazarında fəal iştirakçıya çevrilib; halbuki əvvəllər kənarda qalacaq tərəf kimi görülürdülər. 

Onchain məlumatlar bu dəyişikliyin təcilini vurğulayır: ötən il sabitkoinlərlə köçürmə həcmi 33 trilyon dollara çataraq, illik 72% artım göstərib və süni intellekt agentləri ənənəvi əməliyyat haqqı strukturunu getdikcə daha çox kənardan keçərək istifadə edir. Obchakevich-in qeyd etdiyi kimi, indi bazar sadəcə köhnə və yeni relslər arasında seçim etmir, artıq bölünmə üç fərqli mərc istiqamətinə gedir: paylama, buraxılış və ittifaq dəstəyi ilə rəqəmsal valyuta. O yekunlaşdırır ki, yerində saymağın artıq pulsuz bir dəyəri yoxdur.